:: دوره 33، شماره 6 - ( 12-1403 ) ::
جلد 33 شماره 6 صفحات 13-1 برگشت به فهرست نسخه ها
مقاله علمی – پژوهشی:‌ تأثیر برخی شاخص‌های تغییر اقلیم بر توسعه ظرفیت پرورش قزل‌آلای رنگین‌کمان حوضه رودخانه بشار (استان کهگیلویه و بویراحمد)
ابوالحسن راستیان نسب*1 ، محمود بهمنی2 ، سید عبدالحمید حسینی1 ، محمدمیثم صلاحی اردکانی1 ، اسماعیل کاظمی1
1- مؤسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، مرکز تحقیقات ژنتیک و اصلاح نژاد ماهیان سردابی شهید مطهری یاسوج، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یاسوج، ایران
2- مؤسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
چکیده:   (3032 مشاهده)

استان کهگیلویه و بویراحمد در سال 1402 با تولید23000 تن ماهی قزل‌‌آلای رنگین کمان در کشور از جایگاه سوم برخوردار بوده است. عمده تولید آبزیان این استان در حوضه رودخانه بشار صورت می‌‌گیرد. در این تحقیق، ضمن بررسی میانگین آمار دما، بارندگی سالانه و دبی رودخانه بشار در این حوضه طی یک دوره دراز مدت، تغییرات مهم‌ترین پدیده‌های متأثر از اقلیم با نتایج مطالعات نرم افزاری ارائه شواهد تغییر اقلیم در حوضه آبریز مقایسه شد. همچنین تأثیر تغییرات مذکور بر پایداری و توسعه تولید قزل‌‌الای رنگین‌‌کمان مد نظر قرار گرفت. یافته‌ها حاکی از افزایش میانگین دمای سالانه و کاهش بارندگی سالانه (18 درصد) در بلند مدت در حوضه بود به‌طوری‌که در ده ساله ابتدای دوره مورد بررسی میانگین بارش 287 ± 892 میلی‌متر و در هشت سال انتهایی به 275 ± 728 میلی‌متر (شکل 5) بوده ولی فاقد تفاوت معنی‌داری با هم بودند (05/0<P). کاهش میانگین دبی رودخانه در ده سال اخیر نسبت به 40 سال قبل از آن به میزان 30 درصد بوده است (05/0>P). یافته‌های حاصل از مطالعات نرم افزاری نشان داد که طی قرن آینده، افزایش درجه حرارت و کاهش بارندگی وجود داشته و کاهش بارش در نیمه دوم قرن بیشتر از نیمه اول آن است. بروز سیلاب و گل آلودگی آب سبب خسارت به مزارع با منبع آبی رودخانه شده و طی 4 سال اخیر 3 بار منجر به تلفات بیش از هزار تن ماهی شده است. احداث زه‌‌کش در حاشیه رودخانه با رعایت نکات فنی و ایمنی تاسیسات در مقابل سیل جهت احداث مزارع پرورش ماهی قزل‌‌الای رنگین‌‌کمان ضروری است. همچنین با افزایش تولید در واحد سطح با استفاده از مکانیزاسیون برگشت آب و فیلتراسیون در مزارع موجود می‌توان به توسعه آبزی‌پروری در جریان اصلی رودخانه بشار در پایین‌دست در محدوده دوروهان (بالاتر از ایستگاه 4) تا انتهای حوزه آبریز در استان امیدوار بود. علاوه‌براین، پیشنهاد می‌‌شود که صدور مجوزهای جدید به‌تدریج طی 10-5 سال تنها با بررسی بازخورد بهره‌برداری از مجوزهای اولیه صادره، انجام شود.

واژه‌های کلیدی: رودخانه بشار، تغییر اقلیم، توسعه آبزی‌پروری، پرورش ماهی، قزل‌الای رنگین‌کمان
متن کامل [PDF 869 kb]   (1102 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: ليمونولوژي


XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 33، شماره 6 - ( 12-1403 ) برگشت به فهرست نسخه ها