fa مطالعه اپیدمیولوژیک بیماری دهان قرمز روده ای (Disease Enteric Redmouth) در مزارع قزل آلای رنگین کمان پرورشی در استان آذربایجان غربی و تعیین ارتباط عوامل محیطی با بروز بیماری بهداشت و بيماريهاي آبزيان بهداشت بيماريها پژوهشي Research <p dir="RTL">باکتری یرسینیا راکری (<em><span dir="LTR">Yersinia ruckeri</span></em>) از مهمترین عوامل عفونی ایجاد کننده خسارات اقتصادی در مزارع پرورشی کشور می&shy;باشد. به منظور&nbsp; جداسازی و شناسایی باکتری یرسینیا راکری، عامل بیماری دهان قرمز روده ای <span dir="LTR">(Entric red mouth)</span>، طی فروردین ماه 1391 تا مرداد ماه 1392، نمونه گیری از 285 ماهی قزل آلای رنگین کمان به ظاهر بیمار با اوزان 1 تا بالاتر از 200 گرم، از 19 مزرعه پرورش ماهی قزل آلای رنگین کمان در سطح استان آذربایجان غربی به عمل آمد. نمونه&shy;گیری از بافت&shy;های کلیه، یک سوم انتهایی روده و قسمت دهانی ماهی صورت گرفت و بر روی محیط کشت اختصاصی یرسینیا <span dir="LTR">(Yersinia selective agar)</span> کشت داده شد . پلیت ها در درجه حرارت 25 درجه سانتی گراد به مدت 48 الی72 ساعت در انکوباتور نگهداری شدند. با استفاده از رنگ آمیزی گرم، آزمایش&shy;های بیوشیمیایی و مولکولی (<span dir="LTR">PCR</span>) مشخص گردید از 285 نمونه مورد مطالعه، 110 نمونه آلودگی به یرسینیا راکری، مربوط به بافت روده (با میانگین 59/38 درصدآلودگی)، 76 نمونه مربوط به قسمت دهانی (با میانگین 66/25 درصد آلودگی) و 25 نمونه در قسمت کلیه (با میانگین 77/8 درصد آلودگی) ماهیان بود. ضمن آنکه از 19 مزرعه مورد مطالعه در سطح استان از ماهیان 12 مزرعه باکتری یرسینیا راکری جدا گردید و آلودگی معادل 84/36 درصد محاسبه گردید که نشان از بالا بودن میزان درصد آلودگی به یرسینیوزیس در مقایسه با سایر استان ها بوده است. در خصوص اوزان مختلف ماهیان، اندازه تا انگشت قدی با وزن 20-1 گرمی بیشترین آلودگی (63/52%) و اندازه بازاری با وزن 200 گرم به بالا (56/24 %) کمترین آلودگی را به باکتری یرسینیا راکری داشته که نشان از امکان آلودگی بالای ماهیان در اوزان انگشت قدی نسبت به ماهیان با اوزان بالاتر داشت. همچنین مشخص شد که همبستگی معنی دار مستقیمی بین مقدار نیتریت آب استخرها و بروز بیماری وجود دارد (<span dir="LTR">r=870</span> و <em><span dir="LTR">p</span></em><span dir="LTR">=0.03</span>). مشخص شد که مقادیر &nbsp;بالاتر از 1/0 <span dir="LTR">ppm</span> نیتریت به عنوان یک فاکتور مستعد کننده قوی در گسترش بیماری فوق نقش کلیدی دارد. بنابراین انجام اقدامات مدیریتی و بهداشتی مناسب تا حد زیادی می&shy;تواند در کنترل بیماری در مزارع استان موثر واقع شود.&nbsp;&nbsp;</p> <p dir="LTR"><em>Yersinia ruckeri</em> is the one of the most important causative agents of economic losses in fish farms in Iran. During April-August 2012<span dir="RTL">،</span> sampling was done from 285 rainbow trout weighing from 1-200 g up<span dir="RTL">،</span> from 19 coldwater farms that located in west-Azerbaijan province in order to isolate and identify the pathogenic bacterium <em>Y. ruckeri</em>, as causative agent of enteric redmouth disease. Samples from the fish&#39;s mouth, kidney tissue and the last third of intestine were cultured on yersiana selective agar media and then incubated at the 25&deg;C for 48-72 hours. Using gram staining, biochemical tests and molecular assay (PCR) from 285 studied samples, 110 samples were infected to <em>Y. ruckeri </em>in the intestine (with an average of 59.38% contamination), 76 in mouth (with an average of 25.66% contamination)<span dir="RTL">،</span> and 25 in kidney tissue (with an average of 8.77% contamination). Moreover, <em>Y. ruckeri</em> were isolated from 7 farms out of 19 studied farms so the contamination rate about 36.84 percent was estimated. The results show that the average amount of contamination in west-Azerbaijan is higher than other provinces in the country<span dir="RTL">،</span> therefore; it can be the indicator of the deterioration and acuteness of the disease in west-Azerbaijan&rsquo;s farms. Regarding different weights, the samples in finger size weighing 1-20 g were the most infected ones (52.63%) and the market size weighing up to 200 grams (24.56%) had minimal contamination with bacteria. This result revealed that fish with fingerling size are the most sensitive compare to higher weights. Also, significant correlation was observed between high rate of nitrite and disease occurrence (r=870 and p=0.03). It seems that amount of nitrite more than 0.1 ppm could be played important role as susceptibility factor in occurrence of ERM disease. So, doing proper health management could control the rate of disease outbreak in west-Azerbaijan&rsquo;s farms.<br> <img alt="" height="2" src="file:///C:UsersR8623~1.FALAppDataLocalTempmsohtmlclip11clip_image001.png" width="138" ><br> &nbsp;</p> آذربایجان غربی, بیماری دهان قرمز روده ای, یرسینیا راکری, قزل آلای رنگین کمان, عوامل مستعد کننده West Azerbaijan province, Enteric redmouth disease, Yersinia ruckeri, Rainbow trout (Oncorhynchus mykiss), Susceptibility factors 31 41 http://isfj.ir/browse.php?a_code=A-10-1131-5&slc_lang=fa&sid=1 S.J. Zorriehzahra سید جلیل ذریه زهرا zorrieh@yahoo.com 100319475328460018442 100319475328460018442 No Aquatic animal Health & Diseases Dept., Iranian Fisheries Science Research Institute (IFSRI), Agricultural Research Education and Extension Organization(AREEO), , P.O.Box:13185-116 Tehran, Iran موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، تهران S. Kakoolaki شاپور کاکولکی bsh443@yahoo.com 100319475328460018443 100319475328460018443 No Aquatic animal Health & Diseases Dept., Iranian Fisheries Science Research Institute (IFSRI), Agricultural Research Education and Extension Organization(AREEO), , P.O.Box:13185-116 Tehran, Iran موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، تهران M. Adel میلاد عادل miladadel85@yahoo.com 100319475328460018444 100319475328460018444 Yes Aquatic animal Health & Diseases Dept., Iranian Fisheries Science Research Institute (IFSRI), Agricultural Research Education and Extension Organization(AREEO), , P.O.Box:13185-116 Tehran, Iran موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، تهران M. Amirikar مهرداد امیری کار mehrdad_amk@yahoo.com 100319475328460018445 100319475328460018445 No DVM Graduate, Faculty of Veterinary Medicine, Azad Islamic University of Urmia Branch, P.O.Box:969 Urmia, Iran دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ارومیه N. Behboodi نیما بهبودی nima_behboodi@yahoo.com 100319475328460018446 100319475328460018446 No DVM Graduate, Faculty of Veterinary Medicine, Azad Islamic University of Urmia Branch, P.O.Box:969 Urmia, Iran دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ارومیه A.A. Motalebi عباسعلی مطلبی motalebi@ifro.ir 100319475328460018447 100319475328460018447 No Aquatic animal Health & Diseases Dept., Iranian Fisheries Science Research Institute (IFSRI), Agricultural Research Education and Extension Organization(AREEO), , P.O.Box:13185-116 Tehran, Iran موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، تهران D. Azadikhah داریوش آزادیخواه d_azadikhah@yahoo.com 100319475328460018448 100319475328460018448 No Faculty of Veterinary Medicine, Azad Islamic University of Urmia Branch, P.O.Box:969 Urmia, Iran دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ارومیه، ارومیه A. Nekoirfard علی نکوئی فرد dr.nekuiefard@gmail.com 100319475328460018449 100319475328460018449 No National Artemia Research Center, Iranian Fisheries Sciences Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Urmieh, Iran. موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، مرکز ملی تحقیقات آرتمیای کشور H. Yavari حسین یاوری yavarih@yahoo.com 100319475328460018450 100319475328460018450 No Iranian Veterinary Organization, North Khorasan, Bojnord , P.O.Box: 472 Bojnord, Iran ، اداره کل دامپزشکی استان خراسان شمالی، بجنورد