fa بررسی فعالیت ضد‌ باکتریایی ساپونین استخراج‌شده از خیار دریایی گونه (Stichopus hermanni) جمع آوری شده از خلیج فارس بيوتكنولوژي و فرآوري هاي شيلاتي بيوتكنولوژي و فرآوري هاي شيلاتي پژوهشي Research <p dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;">خیارهای دریایی تولید کننده انواع مختلفی از ترکیبات طبیعی زیست فعال به ویژه متابولیتهای ثانویه از جمله ساپونین می باشند. هدف از مطالعه حاضر بررسی فعالیت ضد باکتریایی ساپونین استخراج شده از خیار دریایی گونه </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">(<em>Stichopus hermanni</em>)</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;">جمع آوری شده از خلیج فارس در برابر &nbsp;برخی باکتریهای گرم مثبت و منفی بود. ابتدا عصاره&shy;گیری با اتانول70% انجام شد و به منظور جداسازی ساپونین، عصاره اتانولی تغلیظ شده بر روی ستون کروماتوگرافی با سیستم های حلالی مختلف شستشو داده شد. ساپونین با کروماتوگرافی لایه نازک (</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">TLC</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> و </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">HPTLC</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;">) شناسایی شد و با استفاده از روش رقت لوله ای حداقل غلظت مهارکنندگی (</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">MIC</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;">) و حداقل غلظت کشندگی (</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">MBC</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;">) ساپونین تعیین گردید. دو دسته ساپونین استروئیدی و گلیکوزیدی در فرکشن&shy;های استخراج&shy;شده با کروماتوگرافی لایه&shy;نازک بترتیب با </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">R_f</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> برابر با 9/0 و 05/0 شناسایی شد. تشخیص نمونه&shy;ای از ترکیب ساپونین استخراج&shy;شده توسط دستگاه کروماتوگرافی لایه&shy;نازک با کارایی بالا نیز بیانگر تایید حضور ساپونین در خیار&shy; دریایی با توجه به </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">R_f</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> بدست آمده بود. از نظر میزان </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">MIC</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;">، باکتری گرم منفی </span></span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">Pseudomonas aeroginosa</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> دارای بیشترین مقاومت نسبت به ساپونین استروئیدی و ساپونین گلیکوزیدی-استروئیدی بترتیب با </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">&nbsp;MIC</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;">برابر با 500 و 400 میکروگرم بر میلی لیتر بود. ساپونین های استروئیدی و گلیکوزیدی-استروئیدی بر باکتری گرم منفی </span></span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">Pseudomonas aeroginosa</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> هیچ فعالیت باکتریوسیدی نشان ندادند و در بین باکتریهای گرم مثبت نیز بیشترین اثر کشندگی میزان مربوط به ساپونین گلیکوزیدی-استروئیدی در </span></span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">Staphylococcus aureus</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> با </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">MBC</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> برابر با 500 میکروگرم بر میلی لیتر بود. بالاتر بودن </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">MIC</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> در باکتری های گرم منفی مورد آزمایش، تاییدکننده خاصیت ضد باکتریایی کمتر ساپونین استروئیدی و گلیکوزیدی استخراج شده خیار دریایی </span></span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">Stichopus hermanni</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> در این باکتری ها نسبت به انواع گرم مثبت می باشد.</span></span></span></p> <p>Sea cucumbers produce various bioactive compounds especially secondary metabolites including Saponin. The aim of this study was to investigate antibacterial activity of the Saponin extracted from the Persian Gulf sea cucumber (<em>Stichopus hermanni</em>) in some gram positive and negative bacteria. Extraction was first done by ethanol 70% and then Saponins were separated through column chromatography with silica gel. Extracted Saponins were identified through thin layer chromatography (TLC) and high performance thin layer chromatography (HPTLC). Minimum inhibitory concentration (MIC) and minimum bactericidal concentration (MBC) were investigated via tubular dilution. Two groups of steroidal and glycosides Saponins with R_f 0.9 and 0.05 were respectively identified in fractions extracted by TLC. HPTLC results for a sample of extracted Saponin confirmed the existence of Saponin in sea cucumber regarding the R_f. The gram negative bacterium <em>Pseudomonas aeroginosa </em>was the most resistant one to steroidal and glycosides- steroidal Saponins with MIC of 500 and 400 micg/ml, respectively. Steroidal and glycosides- steroidal Saponins showed no bactericidal effect in gram negative bacterium <em>Pseudomonas aeroginosa</em>. Among the gram positive bacteria, the highest MBC of 500 micg/ml belonged to glycosides- steroidal Saponin for <em>Staphylococcus aureus</em>. The higher MIC in gram negative bacteria approves the lower antibacterial property of the steroidal and glycosides Saponin extracted from sea cucumber <em>Stichopus hermanni</em> in these bacteria compared to the gram positive ones.<br> &nbsp;</p> خیار دریایی Stichopus hermanni, ساپونین استروئیدی, حداقل غلظت مهار کنندگی, باکتری های گرم منفی Sea cucumber Stichopus hermanni, Steroidal Saponin, Minimum inhibitory concentration, Gram- negative bacteria 59 69 http://isfj.ir/browse.php?a_code=A-10-997-3&slc_lang=fa&sid=1 Z. Salari زهرا سالاری zsalari.666@gmail.com 100319475328460019664 100319475328460019664 No گروه شیلات، دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران I. Souinezad ایمان سوری نژاد i_sourinezhad@yahoo.com 100319475328460019665 100319475328460019665 Yes Department of Fisheries, Faculty of Marine Science and Technology, University of Hormozgan, Bandar Abbas, Iran گروه شیلات، دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران M. Nazemi ملیکا ناظمی melikanazemi@yahoo.com 100319475328460019666 100319475328460019666 No پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرعباس، ایران M. Yousefzadi مرتضی یوسف زادی morteza110110@gmail.com 100319475328460019667 100319475328460019667 No گروه زیست شناسی دریا، دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران