fa یافته علمی: بررسی موردی حضور میکروجلبک Ceratium hirundinella بعنوان شاخص تغییرات زیست محیطی در منطقه مرکزی حوزه ایرانی دریای خزر (ساحل فرح آباد -سال 1397) اكولوژي محيطهاي آبي اكولوژي محيطهاي آبي گزارش مورد case report &nbsp; <div style="text-align: justify;"><em><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">Ceratium hirundinella</span></span></em><span style="font-family:b compset;"> <span style="color:black;">به عنوان یک شاخص بیولوژیکی در تغییرات زیست محیطی و اقلیمی در نظر گرفته می&shy;شود. در تابستان 2018، حضور </span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:11.0pt;">Cerunium hirundinella</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"> در منطقه ایرانی دریای خزر گزارش شده است. بنابراین مقاله حاضر به بررسی روند تغییرات گونه فیتوپلانکتونی فوق در حوزه ایرانی دریای خزر در طی 3 دهه پیشین پرداخته است. این مطالعه نشان داد که در زمستان سال 1374، &nbsp;</span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:11.0pt;">Ceratium</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"> درصد بسیار کمی از تراکم فیتوپلانکتون را تشکیل داد. در تابستان سال 1391، سهم این گونه در زی توده دو تاژکداران و کل فیتوپلانکتون به ترتیب 34 و 31 درصد بدست&shy;آمد. میزان حضور </span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:11.0pt;">Ceratium</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"> در زیست توده فیتوپلانکتون در تابستان 1397، &nbsp;تا 70 درصد افزایش یافت. همچنین نتایج، افزایش دما و </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:11.0pt;">pH</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"> آب را همزمان با حضور </span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:11.0pt;">Ceratium</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"> در مقایسه با زمان مشابه در منطقه مورد مطالعه نشان داد. در همین حال، سطح تروفیکی از اولیگوتروف به یوتروف افزایش یافت. تغییرات سالانه </span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:11.0pt;">Ceratium</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"> (حضور و فراوانی) در ترکیب فیتوپلانکتون ممکن است پاسخ به افزایش گرم شدن منطقه و فعالیت های با منشا انسانی باشد. شکوفایی </span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:11.0pt;">Ceratium</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;"> بر تغذیه موجودات پلانکتون&shy;خوار تأثیر می گذارد و باعث کاهش اکسیژن محلول و نهایتاً تلفات ماهی می شود. لذا پایش این گونه فیتوپلانکتونی در دریای خزر ، بخصوص بدلیل افزایش فعالیت های آبزی&shy;پروری در منطقه دارای اهمیت است.</span></span><br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><em>Ceratium hirundinella</em> is considered as a biological indicator in the environmental and climate changes. In the summer of 2018, the presence of <em>Ceratium hirundinella</em> reported in the Iranian region of the Caspian Sea. So the present study conducted to survey trend of <em>Ceratium hirundinella</em> fluctuations in the Iranian basin of the Caspian Sea during the last 3 decay. The study showed that in the winter of 1995, <em>Ceratium</em> contained very little percentage of phytoplankton density. In the summer of 2013, contribution of the species in dinoflagellates and total phytoplankton biomass reported 34 and 31% respectively. The percentage of <em>Ceratium</em> participation in phytoplankton biomass increased to 70% in summer of 2018. The study also showed that the increasing of water temperature and pH coincided to the <em>Ceratium</em> presence recorded, compared to the same time in the study area. Meanwhile, the trophic state changed from oligotrophic to mesotrophic condition. The annual changes of <em>ceratium</em> (presence and abundance) in the phytoplankton composition may be a response to increase of the regional warming and anthropogenic activity. The <em>Ceratium</em> bloom affects the feeding of planktivore organisms and causes water oxygen decreasing, which it led to fishes killing. Recently, the tendency of aquaculture has been increased in the Caspian Sea, so the monitoring and control methods of <em>Ceratium hirundinella</em> should be considered in the area.<br> &nbsp;</div> تغییرات گرمایی, شاخص زیست محیطی, Ceratium hirundinella, دریای خزر, ایران Climate change, Environmental indicator, Ceratium hirundinella, Caspian Sea, Iran. 203 207 http://isfj.ir/browse.php?a_code=A-10-57-29&slc_lang=fa&sid=1 A. Makhlough آسیه مخلوق asieh_makhlough@yahoo.com 100319475328460024977 100319475328460024977 No Ecology Dept. پژوهشکده اکولوژِی دریای خزر H. Nasrollahzadeh Saravi حسن نصراله زاده ساروی hnsaravi@gmail.com 100319475328460024978 100319475328460024978 Yes Ecology Dept. پژوهشکده اکولوژِی دریای خزر M.A. Afraei Bandpi محمدعلی افرایی mafraei@yahoo.com 100319475328460024979 100319475328460024979 No Ecology Dept. پژوهشکده اکولوژِی دریای خزر A Roohi ابوالقاسم روحی roohi_ark@yahoo.com 100319475328460024980 100319475328460024980 No Ecology Dept. پژوهشکده اکولوژِی دریای خزر A. Nasrollahtabar عبداله نصراله تبار nasrollahtabar@yahoo.com 100319475328460024981 100319475328460024981 No Ecology Dept. پژوهشکده اکولوژِی دریای خزر M. Matinfar محمد متین فر 100319475328460024982 100319475328460024982 No موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج جهاد کشاورزی، تهران، ایران.