fa بررسی اثر مهارکنندگی عصاره‌های دی‌اتیل‌اتری و متانولی شقایق موکتی (Sarcophyton spp.) و ستاره دریایی (Pentaceraster spp.) بر باکتری‌های اشرشیاکلی (Escherichia coli) و باسیلوس سوبتیلیس (Bacillus subtilis) بيولوژي آبزيان بيولوژي آبزيان پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:b compset;">محیط زیست دریایی، منبع بسیاری از ترکیبات طبیعی زیست فعال است که خصوصیات ساختاری-شیمیایی آنها در سایر محصولات طبیعی گیاهان و جانوران خشکی‌زی مشاهده نمی‌شوند. این مطالعه به منظور بررسی و مقایسه خواص آنتی بیوتیکی عصاره‌های دی‌اتیل‌اتری و متانولی استخراج شده از ستاره دریایی و شقایق موکتی انجام شد. برای این تحقیق، ستاره دریایی و شقایق موکتی از منطقه جزیره لارک جمع آوری شدند و سپس عصاره‌گیری با استفاده از حلال‌های دی‌اتیل‌اتر و متانول انجام گردید. بررسی خواص آنتی بیوتیکی عصاره‌های به‌دست آمده بر باکتری‌های اشرشیاکلی (</span><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Escherichia coli</span></span></span></em><span style="font-family:b compset;">) و باسیلوس سوبتیلیس (</span><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Bacillus subtilis</span></span></span></em><span style="font-family:b compset;">) ابتدا با استفاده از روش انتشار در آگار جهت تعیین قطر هاله عدم رشد و سپس رقت لوله‌ای به منظور تعیین حداقل غلظت مهارکنندگی (</span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">MIC</span></span></span><span style="font-family:b compset;">) و حداقل غلظت کشندگی باکتریایی (</span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">MBC</span></span></span><span style="font-family:b compset;">) صورت گرفت. بر اساس نتایج بدست آمده، عصاره دی‌اتیل‌اتری استخراجِی از شقایق موکتی هیچ اثر مهارکنندگی و کشندگی بر باکتری‌های مورد آزمایش نداشت. در حالیکه عصاره دی اتیل اتری استخراجی از ستاره دریایی در غلظت 40 </span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">mg/ml</span></span></span><span style="font-family:b compset;"> بر باکتری اشرشیاکلی اثر مهارکنندگی رشد را نشان داد، اما قدرت کشندگی نداشت. این عصاره در غلظت‌های مورد نظر تأثیری بر مهار رشد و کشندگی باکتری باسیلوس سوبتیلیس نداشتند. عصاره متانولی استخراجی از ستاره دریایی در غلظت 30</span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">mg/ml </span></span></span><span style="font-family:b compset;">&nbsp;بر باکتری باسیلوس سوبتیلیس اثر مهارکنندگی رشد و در غلظت 50</span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">mg/ml </span></span></span><span style="font-family:b compset;">&nbsp;اثر کشندگی نشان داد ولی هیچ یک از غلظت های مورد آزمایش تأثیری بر باکتری اشرشیاکلی نداشتند. همچنین عصاره متانولی استخراجی از شقایق موکتی در غلظت 40</span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">mg/ml </span></span></span><span style="font-family:b compset;">&nbsp;برای باکتری اشرشیاکلی اثر مهارکنندگی رشد داشت، اما اثر کشندگی نشان نداد. در حالیکه هیچیک از غلظت‌های مورد آزمایش تأثیری بر باکتری باسیلوس سوبتیلیس نداشتند. همچنین بیشترین قطر هاله عدم رشد برای عصاره متانولی ستاره دریایی بر باکتری باسیلوس سوبتیلیس با قطر هاله عدم رشد 8/0</span><span style="font-family:times new roman,serif;">&plusmn;</span><span style="font-family:b compset;">1/12 میلی‌متر ثبت گردید. </span>&nbsp;<span style="font-family:b compset;">نتایج تحقیق حاضر نشان داد که عصاره متانولی استخراجی از ستاره دریایی دارای اثر مهارکنندگی رشد بیشتر و نیز اثر کشندگی بر باکتری&nbsp; باسیلوس سوبتیلیس بود. در حالیکه عصاره متانولی استخراجی از شقایق موکتی دارای قدرت مهار کنندگی رشد بر باکتری اشرشیاکلی بود. در نتیجه، عصاره متانولی ستاره دریایی در مهار رشد باکتری باسیلوس سوبتیلیس و عصاره متانولی شقایق موکتی در مهار رشد باکتری اشریشیاکلی مؤثر بودند. </span></div> <div style="text-align: justify;">Marine environment is the main source of natural bioactive products whose chemical-structural properties are not similar with other natural products of plants and other inland organisms. The present study was carried out to evaluate antibiotic properties of diethyl ether and methanol extracts of two marine species including starfish and carpet anemone. The samples of starfish and carpet anemone were collected from the Lark Island coasts. Extraction was done using diethyl ether and methanol solvents and antibiotic properties analysis on <em>Escherichia coli</em> and <em>Bacillus subtilis</em> were evaluated using agar diffusion method. Then tube dilution to determine the minimum inhibitory concentration (MIC) and minimum bactericidal concentration (MBC). According to the results, diethyl ether extract from carpet anemone had no inhibitory effect on <em>E. coli</em> bacteria. While, starfish methanol extract<strong> (</strong>40 mg/ml<strong>) </strong>showed a growth inhibitory effect on <em>E. coli</em> bacteria. The starfish methanol extract (30 and 50 mg/ml) had a growth inhibitory effect on <em>B. subtilis</em> bacteria. Carpet anemone methanol extract (40 mg/ml) cause a growth inhibitory effect on <em>E. coli</em>, but did not have a deleterious effect. Starfish methanol extract showed the highest growth inhibitory effect on <em>B. subtilis</em> and created a growth inhibitory circle zoon (12.1&plusmn;0.8 mm diameter). The results showed that the methanolic extract of the starfish has higher growth inhibitory effect on the two studied bacterial species. In conclusion, methanolic extracts of the starfish were effective in inhibiting the growth of <em>Bacillus subtilis</em> bacteria and methanolic extract of carpet anemone in inhibiting <em>E. coli</em> bacteria growth. <span dir="RTL"></span></div> قطر هاله عدم رشد, حداقل غلظت کشندگی, حداقل غلظت مهار کنندگی, ستاره دریایی, شقایق موکتی Antibacterial, Agar diffusion, Carpet anemone, starfish, MIC, MBC 195 205 http://isfj.ir/browse.php?a_code=A-10-607-1&slc_lang=fa&sid=1 M. Mansurlakuraj مرضیه منصورلکورج m.m_lakuraj@ymail.com 100319475328460025025 100319475328460025025 No Department of Fisheries, Faculty of Natural Resources, Tehran University. گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج K. Rezaei Tavabe کامران رضایی توابع krtavabe@ut.ac.ir 100319475328460025026 100319475328460025026 Yes Fisheries Department, Faculty of Natural Resources, Tehran University, Karaj, Iran گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج A.R. Mirvaghefi علیرضا میرواقفی avaghefi@ut.ac.ir 100319475328460025027 100319475328460025027 No Department of Fisheries, Faculty of Natural Resources, Tehran University. گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج M. Nazemi ملیکا ناظمی melikanazemi@yahoo.com 100319475328460025028 100319475328460025028 No Persian Gulf and Oman sea Ecological Research Center, Iranian Fisheries Research Institute پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرعباس، ایران. M.A. Nematolahi محمدعلی نعمت الهی malahi@ut.ac.ir 100319475328460025029 100319475328460025029 No Department of Fisheries, Faculty of Natural Resources, Tehran University. گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج M. Jahandideh مجتبی جهاندیده mojtaba.jahandide@gmail.com 100319475328460025030 100319475328460025030 No Girgan Agriculture and natural resources University دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان