fa یافته علمی: بررسی شکل شناختی لانه‌های خرچنگ Ocypode rotundata (Miers, 1882) در سواحل جنوب‌غربی جزیره قشم بيولوژي آبزيان بيولوژي آبزيان پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">در پژوهش حاضر رفتار لانه‌سازی خرچنگ </span></span><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">Ocypode rotundata</span></span></span></em> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">به مدت یک‌سال از بهمن 1393 لغایت دی 1394 در سواحل جنوب‌غربی جزیره قشم مورد مطالعه قرار گرفت. در مجموع<span style="background:white;"><span style="color:black;">، 9 ساختار تشخیص داده شد که شامل لانه‌های </span></span></span></span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">I</span></span></span></span><span style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل، </span></span></span></span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">J</span></span></span></span><span style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل، </span></span></span></span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">y</span></span></span></span><span style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل با انشعاب کوتاه، </span></span></span></span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">y</span></span></span></span><span style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل، مارپیچی، مارپیچی با پیچیدگی زیاد، لنگر شکل، </span></span></span></span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">J</span></span></span></span><span style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل با دو انشعاب و </span></span></span></span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">y</span></span></span></span><span style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل با دو انشعاب بودند. </span></span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">با توجه به نتایج به دست آمده، لانه‌های </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">I</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">J</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">y</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل و مارپیچی شکل در تمام فصول سال و لانه‌های مارپیچی با پیچیدگی زیاد تنها در بازه زمانی فصل بهار تا تابستان مشاهده شدند. پراکنش تمامی لانه‌ها در هر دو منطقه مورد مطالعه در ساحل دیده شد به طوری که با گذر از منطقه زیر خط ساحلی و فاصله گرفتن از دریا به سمت منطقه بالای خط ساحلی، قطر، طول و عمق لانه‌های مورد بررسی افزایش یافت و فراوانی آنها با کاهش در تعداد در بالای خط ساحلی مواجه شد. نتایج نشان داد که خرچنگ نر تمایل بیشتری به حفر لانه‌های </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">J</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل، مارپیچی شکل و لانه‌های مارپیچی با پیچیدگی زیاد نسبت به خرچنگ ماده دارد. در مقابل، جنس ماده تمایل بیشتری برای حفر لانه‌های </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">y</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل نسبت به جنس نر داشت. تمایل به ساخت لانه‌های </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">I</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شکل برای هر دو جنس به نسبت برابر مشاهده شد. </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;">In this study burrowing behavior of <em>Ocypode rotundata</em> investigated on southwest beaches of Qeshm Island, Persian Gulf, Iran, from February 2015 to January 2016. 9 shapes were recognized which included: single tube burrows, J-shaped, y-shaped with a short branch, y-shaped, spiral burrow, complex burrows, anchor-shaped, J-shaped with two branches, y-shaped with two branches. According to results, single tube burrows, J-shaped, y-shaped and spiral burrow observed in all of seasons whilst, complex burrows observed just during spring to summer. Distribution of burrows occurred in foreshore and backshore studied zone. With crossing of foreshore to backshore, diameter, length and depth of burrows increased while, abundance of burrows showed reduction in number. On the other hand, results showed that male crabs would like to dig J-shaped, spiral and complex burrows. Conversely, built y-shaped burrows in female crabs were more than male crabs. However, crabs of both sexes were found in single tube burrow with similar proportion in the present study.</div> لانه سازی, Ocypode rotundata, پهنای کاراپاس, جزیره قشم. Burrowing, Ocypode rotundata, Carapace width, Qeshm Island. 217 221 http://isfj.ir/browse.php?a_code=A-10-2130-1&slc_lang=fa&sid=1 M. Naderi مجتبی نادری Mojtabanaderi1364@yahoo.com 2572764326 100319475328460025517 Yes Department of Agriculture, Payame Noor University (PNU), P.O. Box 19395-3697, Tehran, Iran دانشگاه پیام نور F. Pishehvarzad فاطمه پیشه ورزاد fatemeh.pishehvarzad@gmail.com 2595789813 100319475328460025518 No دانشگاه تهران