fa مقاله علمی-پژوهشی: معرفی برخی شاخص‌های سرم، ایمنی و خون به عنوان شاخص سلامت در مولدین قزل آلای رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss) عاری از عوامل بیماریزای خاص بهداشت و بيماريهاي آبزيان بهداشت بيماريها كاربردي Applicable <p style="font-style: italic;">در این بررسی تلاش شده است با ارزیابی برخی از شاخص&shy;های خونی، سرمی و ایمنی به مبنایی جهت تعیین سلامت مولدین نسل پایه <span dir="LTR">SPF</span> در مرکز نگهداری آنها دست یافت. به این منظور طی سه مرحله نمونه&shy;برداری قبل، همزمان و بعد از تکثیر از ماهیان مولد نگهداری شده در مرکز <span dir="LTR">SPF</span> واقع در مرکز تحقیقات ماهیان سردآبی تنکابن و دو مزرعه منتخب (<span dir="LTR">S</span> و <span dir="LTR">F</span>) از تامین کنندگان مولد برای این مرکز، نمونه برداری شد. لازم به ذکر است که نمونه برداری در مرکز <span dir="LTR">SPF</span> و مزارع منتخب از ماهیان متعلق به گله های مشترک انجام شد. در هر مرحله پس از بیهوشی و خونگیری از ماهیان میزان هماتوکریت، هموگلوبین، پروتئین تام، آلبومین، آنزمهای آلانین آمینوترانسفراز ( <span dir="LTR">ALT</span> )، آسپارتات آمینو ترانسفراز (<span dir="LTR">AST</span>)، کراتین فسفوکیناز ( <span dir="LTR">CPK</span> )، آلکالین فسفاتاز (<span dir="LTR">ALP</span>)، <span dir="LTR">IgM</span> تام سرم و لیزوزیم اندازه گیری شد. نتایج نشان داد که قبل از فصل تکثیر میزان هموگلوبین، <span dir="LTR">ALT</span> و <span dir="LTR">IgM</span> در بین ماهیان سه مرکز تفاوت معنی&shy;داری نداشت ولی میزان لیزوزیم ماهیان مرکز <span dir="LTR">SPF</span> بطور معنی داری از ماهیان مزرعه <span dir="LTR">S</span> و از نظر عددی از مزرعه <span dir="LTR">F</span> بیشتر بود. نتایج فصل تکثیر نشان داد میزان هماتوکریت، هموگلوبین، پروتئین تام سرم، آلبومین، <span dir="LTR">IgM</span> تام سرم، <span dir="LTR">AST</span>، <span dir="LTR">ALT</span> و میزان لیزوزیم در بین ماهیان سه مرکز فاقد تفاوت معنی&shy;داری بود. در حالیکه میزان <span dir="LTR">ALP</span> ماهیان مرکز <span dir="LTR">SPF</span> در مقایسه با مزرعه <span dir="LTR">F</span> تفاوت معنی دار داشت. پس از فصل تکثیر میزان هماتوکریت و وزن ماهیان گروه <span dir="LTR">SPF</span> بطور معنی داری بیشتر از ماهیان دو مزرعه دیگر بود و هموگلوبین، <span dir="LTR">IgM</span> و لیزوزیم بعضا بطور معنی دار و یا از نظر عددی از ماهیان دو مزرعه دیگر بیشتر بود. براساس نتایج حاصل از این بررسی به نظر میرسد استفاده از شاخص&shy;های خون و سرم می&shy;تواند به عنوان ابزاری جهت ارزیابی شرایط سلامت و نیز کیفیت شرایط نگهداری، مدیریت تغذیه، پرورش و بهداشت مورد استفاده قرار گیرد.</p> In this study has been attempted to evaluate some hematological, serological and immunological indices to determine the baseline for determining the health of SPF brood stock. For this purpose, during three sampling stages, before, simultaneously and after breeding time, the blood samples were collected from brood stock fish at the SPF center in the Cold water fisheries research Center (Tonekabon) and two elected farms (F and S). The fish of SPF center were supplied of the two others farms (F and S) and sampling were conducted from same folk at the SPF center and elected farms. Hematocrit, hemoglobin, total protein, albumin, alanine aminotransferase (ALT), aspartate amino transferees (AST), certain phosphokinase (CPK), alkaline phosphatase (ALP), total IgM and lysozyme were measured. The results showed that before the breeding season, the levels of hemoglobin, ALT and total IgM were not significantly different among the fish in the three centers, but the lysozyme levels of SPF center were significantly and numerically higher than S and F fish farms respectively. Statistical analysis of data showed that there were no significant differences in hematocrit, hemoglobin, total protein, albumin, IgM, AST, ALT and lysozyme levels among the three groups during the breeding season. The results after the breeding season showed that the hematocrit and weight of SPF fish were significantly higher than those two other groups but&nbsp; hemoglobin, IgM and lysozyme levels were significantly and or numerically higher than those two other groups. Based on the results, it seems that the use of blood and serum indices can be used as a tool for health assessment condition, nutrition, rearing and hygiene managements. It seems that the health and nutrition management of the SPF center had been better than two other farms and it caused to improve the hemato- serological and immunological parameters of the SPF fish in compared to the other elected farms fish after breeding time. آلبومین, شاخص سلامت , هماتوکریت, قزل آلای رنگین کمان , عوامل بیماریزای خاص Albumine, Health indicator, Heamatocrit, Rainbow trout, Specific pathogen free 1 10 http://isfj.ir/browse.php?a_code=A-10-647-2&slc_lang=fa&sid=1 Maryam Ghiasi مریم قیاسی ghiasimaryam4@gmail.com 0056321899 100319475328460030406 Yes Caspian Sea Ecology Research Center پژوهشکده اکولوژی دریای خزر Mohammad Binaii محمد بینایی bbinaii@gmail.com 2594179647 100319475328460030407 No Caspian Sea Ecology Research Center پژوهشکده اکولوژی دریای خزر Abolfazl Sepahdari ابولفضل سپهداری zorrieh@yahoo.com 100319475328460030408 100319475328460030408 No Iranian Fisheries Science Research Institut موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور Seyes Mohammad Jalil Zorrieh Zahra سید محمد جلیل ذریه زهرا asepahdari@yahoo.com 100319475328460030409 100319475328460030409 No Iranian Fisheries Science Research Institut موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور Reza Safari رضا صفری safari1351@gmail.com 100319475328460030410 100319475328460030410 No Caspian Sea Ecology Research Cente پژوهشکده اکولوژی دریای خزر Shapour Kakulaki شاپور کاکولکی bsh443@gmail.comj 100319475328460030411 100319475328460030411 No Iranian Fisheries Research Organization موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور Mahtab Yarmohammadi مهتاب یارمحمدی mahtab_yarmohamadi@yahoo.com 100319475328460030412 100319475328460030412 No International Sturgeon Research Institute موسسه تحقیقات بین المللی تاسماهیان دریای خزر Mohades Ghasemi محدث قاسمی mohades@yahoo.com 100319475328460030413 100319475328460030413 No Aquatic Research of Anzali پژوهشکده آبزی پروری آبهای داخلی Mohammad Javad Taghavi محمد جواد تقوی j_taghavi2001@yahoo.com 100319475328460030414 100319475328460030414 No Caspian Sea Ecology Research Cente پژوهشکده اکولوژی دریای خزر