fa مقاله علمی-پژوهشی:ارزیابی وضعیت صید ماهی حلوا سیاه (Parastromateus niger ( Bloch, 1795 در آبهای جنوب کشور (خلیج فارس و دریای عمان) ارزيابي ذخاير و پويايي جمعيت ارزيابي ذخاير و پويايي جمعيت پژوهشي Research <span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">تعیین میزان صید بی‌رویه ماهی حلوا سیاه در آبهای جنوب کشور (طی سال‌های 97-1376) براساس مدل صید- محصول حداکثر پایدار (</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">CMSY</span></span></span><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">) </span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">، نرم افزار </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">R</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> ، رویکرد وضعیت بیزی</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">(حل مسئله براساس اطلاعات اولیه) و شبیه سازی روش مونت کارلو انجام گرفت. </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">میانگین صید ماهی حلوا سیاه در </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">آ</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">بهای جنوب کشور &nbsp;</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">(Yi)</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> برای</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;"> این دوره </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">مورد مطالعه </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">5570 تن با&nbsp; 95%&nbsp; فاصله اطمینان 6994 - 4145&nbsp; تن بوده و </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">&nbsp;میانگین صید به صورت معنی‌داری طی دو دهه گذشته، افزایش یافته است</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">(</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">R = 0.86, P<0.05</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Compset;"><span style="font-size:12.0pt;">). میزان صید این گونه در آبهای جنوبی کشور از حدود&nbsp; 2500 تن در سال 1376، به میزان نزدیک به12500 تن در سال 1397 رسیده و استان سیستان و بلوچستان دارای بیشترین روند افزایشی صید برای ماهی حلوا سیاه در آبهای جنوبی کشور بوده است. با در نظر گرفتن میزان صید بی‌رویه ( وزن) کل صید ماهی حلوا سیاه در آبهای جنوب کشور، وضعیت صید این گونه از حالت کم (رنگ سبز) میزان صید بی‌رویه در سال 1387 به حالت متوسط (رنگ زرد) در سال 1397 تغییر حالت داده است و در استان بوشهر در وضعیت قرمز قرار دارد. بنظر می‌رسد به نظر می رسد به منظور رعایت صید پایدار،&nbsp; بایستی میزان تلاش صیادی و میزان صید این گونه در آبهای جنوب کشور به ویژه استان‌های خوزستان و بوشهر کاهش یابد.</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"></span></span></span> The rate of overfishing of Black pomfret <em>(Parastromateus niger)</em> in the southern waters (1997-2018) was performed based on CMSY model, R software, Bayesian status approach (Problem solving based on basic information) and Monte Carlo simulation. The average catch of this species was 5570 tons with a 95% confidence interval of 4145 to 6994 tons and the average catch increased significantly during the last two decades in the Southern Waters&nbsp; (R = 0.86, P <0.05)<span dir="RTL">.</span> The catch of this species in the southern waters has increased from about 2500 tons in 1997 to about 12500 tons in 2018 and Sistan and Baluchestan province has the highest trend of Black pomfret fish catch in the Persian Gulf and Oman Sea. Considering the rate of overfishing (total weight) of Black pomfret fish in the southern waters, the catch status of this species has changed from low (green color) in 2008 to medium catch (yellow color) in 2018. The overfishing rate of this species in Bushehr province is red color. It seems, in order to maintain sustainable yield, fishing effort rate and catch rate in the southern waters, especially in Khuzestan and Bushehr provinces, should be reduced. ماهی حلوا سیاه , مدل صید, محصول حداکثر پایدار (CMSY), صید بی رویه, خلیج فارس و دریای عمان Black pomfret, CMSY model, Overfishing 123 131 http://isfj.ir/browse.php?a_code=A-10-759-6&slc_lang=fa&sid=1 Seyed Ahmad Hashemi سید احمدرضا هاشمی seyedahmad91@gmail.com 100319475328460030765 100319475328460030765 Yes Offshore Fisheries Research Center مرکز تحقیقات شیلاتی آبهای دور- چابهار Mastooreh Doustdar مسطوره دوستدار mastooreh.doustdar@gmail.com 1375865651 100319475328460030766 No Iranian fishery science research institute موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور