fa بررسی کاربرد توالی‌یابی ناحیه کنترلی (D loop) DNA میتوکندریایی در مطالعه تنوع ژنتیکی جمعیت‌های تاسماهی ایرانی (Acipenser persicus Borodin, 1897) دریای خزر ژنتيك و اصلاح نژاد ژنتيك و اصلاح نژاد كاربردي Applicable <span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">هدف از تحقیق حاضر بررسی تعیین ساختار ژنتیک جمعیت تاسماهی ایرانی </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">(<em>Acipenser persicus</em>)</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> دریای خزر با روش توالی&shy;یابی قطعه ناحیه کنترلی </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">DNA</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> میتوکندریایی بود. برای این منظور، تعداد 45 نمونه باله تاسماهی ایرانی از آب&shy;های ساحلی مناطق مختلف دریای خزر جمع&shy;آوری گردید. ناحیه کنترلی با استفاده از روش </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">PCR</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> تکثیر و توالی&shy; یابی با استفاده از روش استاندارد انجام پذیرفت. تعداد 12هاپلوتیپ متفاوت در بین نمونه&shy;های </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">بررسی شده، مشاهده گردید</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">. تنوع هاپلوتایپی و </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">نوکلئوتیدی در نمونه&shy; ها به&shy;ترتیب برابر با </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">037/0 </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:cambria,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">&plusmn;</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> 795/0 و 0046/0 </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:cambria,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">&plusmn;</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> 0062/0 بدست آمد. </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">بیشترین تعداد </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">هاپلوتایپ (7 عدد)</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> در بین </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">نمونه&shy;های رودخانه سفیدرود بود که از این تعداد 3 هاپلوتایپ </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">A</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">B</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> و </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">E</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">&nbsp; اختصاصی بوده و در سایر مناطق مشاهده نشدند. </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">نتایج تجزیه و تحلیل شاخص تثبیت</span></span></span> <span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">(F_ST)</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">بر اساس روش </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">دوپارامتری و آنالیز واریانس مولکولی </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">(</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">AMOVA)</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> نشان داد که نمونه &shy;های </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">رودخانه سفیدرود با نمونه&shy; های مناطق روسیه و آذربایجان اختلاف معنی&shy;داری دارند </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">(001/0 > </span></span></span><em><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">P</span></span></span></em><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) و در نهایت وجود سه جمعیت شناسایی گردید</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">.</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">با توجه به تنوع بالای موجود در ناحیه کنترلی، توالی این ناحیه می&shy;تواند به عنوان یک نشانگر مناسب برای </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">شناسایی و تعیین واحدهای حفاظتی و مدیریتی ذخایر جمعیت&shy;های احتمالی تاسماهی ایرانی به کار گرفته شود و همچنین می تواند اطلاعات ارزشمندی از کاربرد روش&shy;های مولکولی را به منظور ژنتیک حفاظت این گونه ارائه نماید</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">. </span></span></span> Direct mitochondrial DNA (mtDNA) control region sequencing analysis was used to investigate population genetic structure of Persian sturgeon (<em>Acipenser persicus</em>) in the Caspian Sea. A total of 45 specimens were collected from different locations of the Caspian Sea. mtDNA control region was amplified using PCR. Direct sequencing was performed according to a standard method. The results showed that 12 haplotypes were observed among 45 samples in the method. The highest numbers of haplotypes were observed in the Sefidrud River in which 3 haplotypes A, B and E among them were specific for the river and were not observed in the other locations. The average haplotype diversity (<em>h</em>) and nucleotide diversity (&pi;) were 0.795&plusmn;0.037 and 0.0062&plusmn;0.0046, for control region sequencing, respectively. The results of F_stbased on kimura- 2 parameters method and analysis of molecular variance (AMOVA) demonstrated that most variations occurred among the samples, and between samples of the Sefidrud and Russia and Azerbaijan are statistically significant (P<0.0001). Therefore, three distinct populations including Sefidrud, Russia and Azerbaijan were identified. As mtDNA control region is a highly variable segment, it may be used as a potential marker for identifying populations and for determining their management and conservation units, leading to the useful application of molecular markers in investigating conservation genetics of the Persian sturgeon. تاسماهی ایرانی, Acipenser persicus, توالی یابی, DNA میتوکندریایی, دریای خزر Acipenser persicus, mitochondrial DNA, genetic variation, Caspian Sea 59 70 http://isfj.ir/browse.php?a_code=A-10-831-1&slc_lang=fa&sid=1 Sajad Nazari سجاد نظری sajadnazari13@gmail.com 2391909497 100319475328460027875 Yes Shahid Motahary Cold-water Fishes Genetic and Breeding Research Center مرکز تحقیقات ژنتیک و اصلاح نژاد ماهیان سردآبی شهید مطهری یاسوج Mohammad Pourkazemi محمد پورکاظمی Pkazemi@yahoo.com 100319475328460027876 100319475328460027876 No Iranian Fisheries Sciences Research Institute (IFSRI) موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور Majidreza Khoshkholgh مجیدرضا خوش خلق majidrzagu@yahoo.com 100319475328460027877 100319475328460027877 No University of Guilan دانشگاه گیلان