تاثیر احداث سد بر تغییرات دما، شوری، قلیائیت و سختی آب در رودخانه حنا (سمیرم) 1 1 این تحقیق در سال 1378 بر روی سرشاخه های اصلی رودخانه حنا، دریاچه سد حنا و آب خروجی از سد که در شرایط فعلی رودخانه حنا را تشکیل می دهد انجام گرفته و طی آن شرایط هیدرولوژیک، آب و هوا، pH، شوری، قلیائیت، سختی کل و دمای آب در قسمتهای مختلف این اکوسیستم ها اندازه گیری و مقایسه شدند. نتایج نشان دادند که در آب سرشاخه های اصلی رودخانه حنا، مقادیر قلیائیت، سختی و شوری، زیاد و بترتیب بین 152 تا 251، 200 تا 300 و 441 تا 1080 میلی گرم در لیتر نوسان داشتند. بنحویکه آب آنها در زمره آبهای سخت طبقه بندی می شود که پس از ورود به دریاچه سد، در اثر ایجاد شرایط سکون و ماندگاری آب و برغم افزایش سطح تبخیر، از مقدار آنها کاسته شده تا حدی که در آب رودخانه حنا در شرایط فعلی میزان قلیائیت، سختی و شوری کل بسیار متعادل تر از سرشاخه های آن بوده و بترتیب تا حد 127 تا 222، 160 تا 240 و 531 تا 657 میلی گرم در لیتر کاهش حاصل نموده است. بالعکس تغییرات روزانه و سالانه pH آب سرشاخه ها نسبتاً متعادل و مابین 6/7 تا 5/8 اندازه گیری شد ولی در آب دریاچه تغییرات آن بسیار شدید بود بنحویکه متوسط آن در ماههایی از تابستان تا حد 7/9 افزایش حاصل نمود. 1 20 2017/11/28 1396/9/7 2017/11/28 1396/9/7 عباسعلی استکی دما pH شوری قلیائیت رودخانه حنا استان اصفهان ## ##

هم آوری و تغذیه ماهی گطان (Barbus xanthopterus) در رودخانه های کرخه و هورالعظیم 1 1 در این بررسی 393 عدد ماهی گطان توسط تور گوشگیر ثابت، متحرک، چتری و فاله (چنگک) بطور ماهانه در طول یکسال (از مهر ماه 1375 تا شهریور ماه 1376) از سد انحرافی حمیدیه تا هورالعظیم جمع آوری گردید. نوع بستر رودخانه، گلی _ رسی و در بعضی نقاط شنی بود و 17 نوع بی مهره کفزی از شش رده جانوری در آن شناسایی گردید، که بیشترین تنوع و تراکم را حشرات بخود اختصاص می دادند. حداکثر و حداقل هماوری مطلق بترتیب 9/7294 ±549211 و 652 ± 136924 عدد تخم و هماوری نسبی 95/1 ±53/142 و 09/0±886/18 به ازای یک گرم وزن بدن محاسبه گردید. هماوری مطلق و نسبی بیشترین همبستگی را بترتیب با دور عریض ترین قسمت بدن و طول چنگالی داشتند. تغییرات شدت تغذیه در ماه های مختلف از روند منظمی برخوردار نبود و میزان خالی بودن روده ها در کرخه بیشتر از هورالعظیم می باشد، که نشان دهنده تغذیه بیشتر در هورالعظیم نسبت به کرخه است. غذای اصلی ماهی گطان از بی مهرگان (حشرات) و گیاهان می باشد. با توجه به شاخص نسبی روده و محتویات آن، گونه ای همه چیز خوار محسوب می شود. 21 42 2017/11/282017/11/28 1396/9/7 2017/11/282017/11/28 1396/9/7 غلامرضا اسکندری حاجت صفی خانی سیمین دهقان فوزیه اسماعیلی هماوری تغذیه ماهی گطان کرخه هورالعظیم ایران ## ##

شناسایی و تخمین جمعیت پاروپایان پلانکتونیک (Planktonic Copepods) خورموسی 1 1 این تحقیق به منظور شناسایی و تخمین تراکم پاروپایان پلانکتونیک خورموسی از آذرماه 1376 لغایت بهمن ماه 1377 در چهار ایستگاه انجام پذیرفت. در این پروژه از زمان شروع یعنی آذر 1376 لغایت شهریور 1377 نمونه برداری بصورت ماهانه انجام شد. پس از این مدت دو تکرار در ماههای آذر و بهمن 1377 اجرا گردید. نمونه برداری از سطح و ستون آب (از عمق 20 متری تا سطح) انجام شد. در کل نمونه برداری ها مجموعاً 16 جنس از پاروپایان شناسایی گردید. از جنس های شناسایی شده 11 جنس متعلق به راسته Calanoida، 2 جنس از راسته Harpacticoida، 1 جنس مربوط به راسته Cyclopoida و 2 جنس از راسته Poecilostomatoida بودند. فراوانترین جنس Acartia با 9/75 درصد فراوانی نسبی بود و کمترین مشاهدات مربوط به جنس Corycaeus است که 002/0 درصد فراوانی نسبی داشته است. آنالیز واریانس فراوانی پاروپایان در ایستگاههای مختلف تفاوت معنی داری نشان نداد ولی تراکم این موجودات در ماههای مختلف اختلاف معنی دار داشته و مؤید تفاوت تراکم در اردیبهشت نسبت به سایر ماهها بوده است. در مقایسه میانگین نمونه های سطحی و نمونه های ستون آب تنها در بهمن ماه اختلاف معنی داری در سطح اطمینان 95/0 مشاهده گردید. فاکتورهای فیزیکی و شیمیایی در بین ایستگاهها تفاوت معنی داری نداشتند. ولی آنالیز واریانس نمایانگر اختلاف معنی دار pH و دما در ماههای مختلف می باشد. 43 62 2017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 2017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 احمد سواری بابک دوست شناس سید محمدباقر نبوی جمعیت پاروپایان پلانکتونیک خورموسی خوزستان ایران ## ##

شناسایی ماهیان رودخانه جراحی در استانهای کهگیلویه و بویراحمد و خوزستان 1 1 مطالعات مقدماتی این پروژه از سال 1375 آغاز شد و طی یک گشت تحقیقاتی ایستگاههای اصلی نمونه برداری در طول رودخانه مشخص گردیدند و طی شش گشت تحقیقاتی، نمونه برداری از ماهیان در ماههای اردیبهشت، تیر، مرداد، مهر، آذر و بهمن در رودخانه جراحی و سرشاخه های آن از چشمه ها در ارتفاعات استانهای کُهگیلویه و بویراحمد و خوزستان تا هور شادگان صورت گرفت. 1135 عدد ماهی از یازده ایستگاه اصلی و ایستگاههای سی‍ار با استفاده از تور دست افشان، تور انتظاری، صید الکتریکی و روش قلاب زنی و ترال رودخانه ای صید گردیدند. ماهیان شناسایی شده متعلق به 9 خانواده به شرح زیر بودند: 1- خانواده ماهیان لجن خوار خاردار (Bagridae) 2- خانواده رفتگر ماهیان (Balitoridae) 3- خانواده کپور ماهیان (Cyprinidae) 4- خانواده گربه ماهیان نیش زن (Heteropneustidae) 5- خانواده مارماهیان شاخ دار (Mastacembelidae) 6- خانواده کفال ماهیان (Mugilidae) 7- خانواده گامبوزیا (Poeciliidae) 8- خانواده گربه ماهیان (Siluridae) 9- خانواده سی سوریده (Sisoridae). در طی شناسا یی ماهیان و بررسیهای انجام شده 17 جنس و 27 گونه ماهی مورد شناسایی قرار گرفتند. 63 76 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 حمیدرضا علیزاده ثابت ماهی رودخانه جراحی کهگیلویه و بویراحمد خوزستان ایران ## ##

نرماتیوهای تکثیر مصنوعی ماهی چالباش (Acipenser gueldenstaedti Brandt، 1833) 1 1 چکیده مشاهده متن [PDF 563KB] مطالعات مقدماتی این پروژه از سال 1375 آغاز شد و طی یک گشت تحقیقاتی ایستگاههای اصلی نمونه برداری در طول رودخانه مشخص گردیدند و طی شش گشت تحقیقاتی، نمونه برداری از ماهیان در ماههای اردیبهشت، تیر، مرداد، مهر، آذر و بهمن در رودخانه جراحی و سرشاخه های آن از چشمه ها در ارتفاعات استانهای کُهگیلویه و بویراحمد و خوزستان تا هور شادگان صورت گرفت. 1135 عدد ماهی از یازده ایستگاه اصلی و ایستگاههای سی‍ار با استفاده از تور دست افشان، تور انتظاری، صید الکتریکی و روش قلاب زنی و ترال رودخانه ای صید گردیدند. ماهیان شناسایی شده متعلق به 9 خانواده به شرح زیر بودند: 1- خانواده ماهیان لجن خوار خاردار (Bagridae) 2- خانواده رفتگر ماهیان (Balitoridae) 3- خانواده کپور ماهیان (Cyprinidae) 4- خانواده گربه ماهیان نیش زن (Heteropneustidae) 5- خانواده مارماهیان شاخ دار (Mastacembelidae) 6- خانواده کفال ماهیان (Mugilidae) 7- خانواده گامبوزیا (Poeciliidae) 8- خانواده گربه ماهیان (Siluridae) 9- خانواده سی سوریده (Sisoridae). در طی شناسا یی ماهیان و بررسیهای انجام شده 17 جنس و 27 گونه ماهی مورد شناسایی قرار گرفتند. 77 92 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 بهرام فلاحتکار کورش امینی ماهی رودخانه جراحی کهگیلویه و بویراحمد خوزستان ایران نرماتیوهای تکثیر مصنوعی ماهی چالباش (Acipenser gueldenstaedti Brandt 1833) ## ##

بافت شناسی لایه های مختلف تخمک ماهی ازون برون (Acipenser stellatus) 1 1 این تحقیق طی سالهای 1376 تا 1377 روی تخمک 46 عدد مولد ماده ازون برون (Acipenser stellatus) صید شده از صیدگاههای استان گیلان در مجتمع تکثیر و پرورش ماهی شهید بهشتی انجام گرفت و پس از تهیه مقاطع بافتی در زیر میکروسکوپ بررسی شدند. مطالعه بافتی تخمک ازون برون در وضعیت طبیعی، وجود 9 لایه اصلی و قابل تفکیک از یکدیگر را نشان داد که بترتیب از خارج به داخل شامل: فولیکول (Follicle)، لایه ژله ای (Jelly Coat)، منطقه شعاعی خارجی (External Zona Radiata)، منطقه شعاعی داخلی (Internal Zona Radiata)، لایه چربی (Fat Layer)، رنگدانه ها (Pigments)، سیتوپلاسم (Cytoplasm)، هسته (Nucleus) و هستک ها (Nucleoli) بودند. حضور شاخص گلبولهای قرمز (اریتروسیت ها) و مجرای میکروپیل در تخمکها حاکی از روند رشد و نمو در آنها می باشد. 93 102 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 رضوان اله کاظمی محمود بهمنی آلکساندر رومانوف ازون برون تخمک بافت شناسی دریای خزر ## ##

بررسی پراکنش گروههای عمده فیتوپلانکتونی حوضه جنوبی دریای خزر با تاکید بر کریزوفیتا (دیاتومه ها) و پیروفیتا (دوتاژکداران) (1375) 1 1 طی این تحقیق، در چهار نمونه برداری فصلی در سال 1375 از حوضه جنوبی دریای خزر، از مجموع 93 گونه شناسایی شده از دو شاخه غالب فیتوپلانکتونهای حوضه جنوبی دریای خزر شامل شاخه کریزوفیتا (عمدتاً دیاتومه ها) Chrysophyta و شاخه پیروفیتا Pyrrophyta بترتیب 73 و 20 گونه شناسایی گردید. دیاتومه ها ضمن آنکه جایگاه اصلی را از نظر تنوع گونه ای در دریا دارا می باشند در کل حوضه جنوبی دریای خزر و کلیه فصول سال، حداکثر تراکم (جمعیت) و زی توده را بخود اختصاص داده اند. گونه غالب شاخه کریزوفیتا Rhizosolenia calcaravis و گونه غالب شاخه پیروفیتا Exuviealla cordata بودند که از تراکم و زی توده بیشتری برخوردار بوده اند. حداکثر تراکم و زی توده فیتوپلانکتون بترتیب مربوط به شاخه کریزوفیتا (بیش از 75 درصد) و شاخه پیروفیتا (نزدیک به 17 درصد) و بقیه شاخه ها کمتر از 10 درصد می باشد. 103 116 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 علی گنجیان آسیه مخلوق پراکنش فیتوپلانکتون کریزوفیتا پیروفیتا دریای خزر ## ##

بررسی مولکولی جمعیت ماهی Barbus capito در آبهای حوضه جنوبی دریای خزر بروش PCR-RFLP 1 117 130 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 فرامرز لالویی سهراب رضوانی گیل کلائی محمد پورکاظمی کلیدواژگان: Barbus capito PCR RFLP mtDNA تنوع ژنتیکی دریای خزر ایران ## ##

مطالعه رشد تخمک در ماهی کفال پوزه باریک Liza saliens Risso 1 1 در این پژوهش، مراحل مختلف تکامل تخمدان ماهی کفال پوزه باریک (Liza saliens) از نظر ریخت شناسی و بافت شناسی، مورد مطالعه و مقایسه قرار گرفت. برای این منظور طی سالهای 1377 و 1378 بیش از یکصد و پنجاه عدد ماهی کفال از پره های صیادی در سواحل جنوبی دریای خزر تهیه و تکامل و رشد گناد آنها بر اساس پارامترهای ظاهری و بافتی مرحله بندی شدند. در مرحله نخست، تخمکها کوچک و بی رنگ می باشند. در مرحله دوم رشد محسوسی در ائوسیت ها دیده می شد. در مرحله سوم، توده تخمک با فشردن تخمدان قابل لمس است و انشعابات رگهای خونی بوضوح دیده می شود و زرده سازی موجب افزایش رشد سیتوپلاسم شده و در این دوره زونارادیاتا بوضوح مشاهده می گردد. در مرحله چهارم تخمک ها با چشم غیر مسلح قابل رؤیت هستند، تخمک ها رشد بیشتری نموده و زرده سازی نیز افزایش می یابد. در این دوره هسته به سمت قطب جانوری مهاجرت می کند. در مرحله پنجم تخمک ها حالت سیال داشته و براحتی دفع می شوند. حداکثر GSI در مرحله پنج و دقیقاً قبل از تخم ریزی در ماهی به ثبت رسید. در مرحله ششم تخمدان به مرحله دو بر می گردد و تخمدان حاوی فولیکولهای خالی، تخمکهای نابالغ و تخمک های تخلیه نشده می باشد. بر اساس مطالعات انجام شده مرحله یک تا سه در ماههای شهریور تا اردیبهشت، مرحله چهار در ماههای خرداد و تیر، مرحله پنج در ماههای تیر و مرداد و مرحله شش در شهریور ماه بوده است. 131 152 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 مهدی یوسفیان شهربانو عریان فرزانه فرخی حسین عصائیان رشد تخمک کفال پوزه باریک Liza saliens ## ##

یافته کوتاه: مطالعه اثرات مختلف کلر بر پست لارو میگوی ببری سبز Penaeus semisulcatus 1 153 158 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 2017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/282017/11/28 1396/9/7 مهراب بنافی ## ##