1397 27 1 105 179

بررسی قدرت بیهوشی و آسیب‌های بافتی اسانس نعناع فلفلی (Mentha piperita) در ماهی کپور معمولی (Cyprinus carpio) Investigating the anesthetic vigor and histopathological effects of Peppermint (Mentha piperita) essential oils in Common carp (Cyprinus carpio) 1 1 هدف از این مطالعه بررسی اثر بیهوش کنندگی و آسیب­های بافتی اسانس نعناع فلفلی در ماهی کپور معمولی است. تعداد 70 عدد ماهی کپور معمولی با میانگین وزن و طول کل به ترتیب 54/1±52/8 گرم و 16/1±47/8 سانتی متر در غلظت­های  مختلف اسانس نعناع فلفلی شامل 200، 250، 300، 350، 400، 450 و ppm 500 به شیوه حمام بیهوش شدند. میانگین دما، pH و سختی آب مورد استفاده در طی دوره آزمایش به ترتیب برابر C°2±22، 7 و 981 میلی گرم بر لیتر ثبت شد. پس از تیمار ماهیان، زمان‌های رسیدن به مراحل مختلف بیهوشی، از دست­رفتن تعادل، بیهوشی سبک، بازگشت تعادل و احیا کامل در گروه­های مختلف اندازه­گیری شد. سپس به منظور تعیین تاثیرات احتمالی اسانس نعناع فلفلی از غلظت های 200، 300، 400 و ppm 500 در زمان­های صفر و 24 ساعت، اقدام به نمونه­برداری بافتی از اندام‌های کبد، کلیه و آبشش ماهیان شد و بعد از تهیه مقاطع میکروسکوپی و رنگ‌آمیزی آن‌ها، با میکروسکوپ نوری مورد مطالعه قرار گرفتند. نتایج نشان داد که بیشترین و کمترین زمان رسیدن به بیهوشی کامل در تیمار های 200 و ppm 500 و به ترتیب پس از 11±5/100 و 16±73 ثانیه بود. کمترین زمان احیاء مربوط به تیمار ppm 200 و به مدت 4/8±300 ثانیه ثبت شد. همچنین مشخص شد که با افزایش غلظت ماده بیهوش کننده، زمان القا بیهوشی سریعتر و زمان بازگشت از بیهوشی افزایش می­یابد. از طرفی آسیب شناسی بافتی نیز نشان داد که غلظت بهینه ppm 200 فاقد تأثیرات جانبی است و می‌توان از این غلظت بدون نگرانی از آسیب­های احتمالی به عنوان یک ماده بیهوش کننده بی خطر استفاده نمود.   2 The aims of this study were to assess the anesthetic vigor and histopathological effects of peppermint (Mentha piperita) essential oils in common carp (Cyprinus carpio). The total number of 70 fish with the average weight and length of 8.52±1.54 g and 8.47±1.16 cm were anesthetized by various concentrations of peppermint essential oils including 200, 250, 300, 350, 400, 450 and 500 ppm using the immersion method. The average amounts of temperature, pH and the hardness of water were 22±2˚C, 7 and 981 mg/L, respectively. The time taken to reach different stages of anesthesia, loss of equilibrium, twilight anesthesia, balance recovery and complete recovery were measured after exposure of fish to various concentrations of peppermint essential oils. In order to determine the effects of various concentrations of peppermint essential oils including 200, 300, 400 and 500 ppm at time 0 and 24 h, the tissue samples that were taken from the liver, kidney and gill of fish were examined by light microscopy. The results showed that the maximum and minimum time taken to reach complete anesthesia were observed after 10±5.11 and 73±16 seconds of exposure to 200 and 500 ppm of peppermint essential oils, respectively. The minimum time taken for recovery was 300±8.4 seconds which belonged to the treatment of 200 ppm peppermint essential oils. Moreover, the results showed that by increasing the concentration of anesthetic substance, the induction of anesthesia was faster and the time taken for complete recovery from anesthesia was increased. Histopathological studies showed that the optimum concentration of 200 ppm peppermint essential oils had no side effects. Therefore, this anesthetic concentration of peppermint essential oils can be safely used. 1 10 2017/11/26 1396/9/5 2018/04/24 1397/2/4 مرضیه رخشانی M. Rakhshani دانشگاه زابل ایران rakhshan.marziye@gmail.com جواد میردار هریجانی J. Mirdar Harijani دانشگاه زابل ایران javadmirdar@uoz.ac.ir احمد قرایی A. Gharaei دانشگاه زابل ایران agharaei551@gmail.com Peppermint essential oil Anesthesia Common carp Histopathology اسانس نعناع فلفلی بیهوشی کپور معمولی هیستوپاتولوژی ##آروند، م.، گنجی، ف.ک.، 1389. بافت شناسی عملی. چاپ چهارم، مشهد: انتشارات دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مشهد. صفحات112تا170.##احمدی، م.، 1385. استفاده از اسانس گل میخک به عنوان یک ماده بیهوشی در ماهی کپور معمولی. پایان نامه دکترای حرفه‌ای دامپزشکی، دانشکده دامپزشکی شهرکرد، صفحه 2.##سلطانی، م.، امیدبیگی، ر.، رضوانی، س.، مهرابی، م. و چیت ساز، ح.، 1380. مطالعه اثرات هوشبری اسانس و عصاره گل میخک در ماهی قزل آلای رنگین کمان تحت برخی شرایط کیفی آب، مجله دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران ، 89-85 :4.##سلطانی، م.، غفاری، م.، خضرائی نیا، پ. و بکایی، س.، 1383. مطالعه اثرات بیهوشی اسانس گل میخک بر پارامتر‌های هماتولوژیک برخی آنزیم‌های خون و آسیب شناسی بافت‌های مختلف ماهی کپور معمولی. مجله دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران، 296-299 :3.##شریف پور، ع.، سلطانی. م،. عبدالحی، ح. و قیومی، ر.، 1381. اثر بیهوش کنندگی اسانس گل میخک(Eugenia caryophyllata) و در شرایط مختلف pH و درجه حرارت در بچه ماهی کپور معمول(Cyprinus carpio) . مجله علمی شیلات ایران، 74- 59: 4. ##عبدالله مشائی، م.، 1379. فیزیولوژی ماهی در سیستم های پرورش متراکم. چاپ اول، تهران: انتشارات دانش نگار، 304 صفحه.## محمدی ارانی، م.، 1385. بررسی اثر اسانس میخک بر بیهوشی بچه تاس ماهی ایرانی. فصلنامه علمی- پژوهشی تحقیقات دارویی و معطر ایران، 192- 3:188.##مهرابی، ی.، 1378. مطالعه مقدماتی اثر بیهوشی پودر درخت گل میخک بر روی ماهی قزل الای رنگین کمان. مجله پزوهش و سازندگی، شماره. صفحه 162-161 :40-41.##موسوی، م.، مجدی نسب، ا.، یاوری، و.، رجب زاده، ا، و راضی جلالی، م.، 1392. تعیین محدوده سمیت و غلظت نیمه## کشندگی LC50 اوژنول در ماهی بنی(Barbus sharpeyi). فصلنامه علمی پژوهشی تحقیقات گیاهان دارویی و معطر ایران، صفحه 551- 3:56.##یزدانی،د.، جمشیدی، ا. ح. ومجاب،ف.، 1381. مقایسه میزان اسانس و منتول موجود در نعناع فلفلی کاشته شده درمناطق مختلف کشور. مجله گیاهان دارویی. 78- 73 :3.##Andersson, W.G., Mckinley, R.S. and Colavecchia, M., 1997. The use of clove oil as an anesthetic for rainbow trout and effects on swimming performance, N.Am. Journal Fish Manage, 17: 301-307.##Griffiths, S.P., 2000. The use of clove oil as an anaesthetic and method for sampling intertidal rockpool fishes. Journal of Fish Biology, 6, 1453-1464.##Hajek, G.J., K£yszejko, B. and Dziaman, R., 2006. The anaesthetic effect of clove oil on common carp, Cyprinus carpio L. Acta Ichthyologica Piscatoria, 2: 93-97.##Inoue, L.A.K.A., Neto, C.S. and Moraes, G., 2003. Clove oil as anaesthetic for juveniles of matrinxa Brycon cephalus. Ciência Rural, 5: 943-947.##Kazun, K. and Siwicki, A.K., 2001. Propiscin a safe new anesthetic for fish. Archives of Polish Fisheries, 9: 183– 190.##Keene, J.L., Noakes, D.L.G., Moccia, R.D. and Soto, C.G., 1998. The efficacy of clove oil as an anaesthetic for rainbow trout, Oncorhynchus mykiss (Walbaum). Aquaculture Research, 2: 89-101.##Marking L.L., Meyer F.P., 1985. Are better fish anaesthects needed in fisheries? Fisheries, 10:2–5.##McFarland, W.N., 1959. A study of the effects of anesthetics on the behavior and physiology of fishes. Publications of the Institute of Marine Sciences, 6: 22-55.##Munday, P.L. and Wilson, S.K., 1997. Comparative efficacy of clove oil and other chemicals in anaesthetization of pomacentrus amboinesnsis, a coral reef fish, Journal of Fish Biology, 51: 931-938.##Ross, L.G. and Ross, B., 1999. Anaesthesia of fish. In: Anesthetic and Sedative Techniques for Aquatic Animals (ed. by L.G. Ross & B. Ross), Blackwell Science, Oxford, UK, pp.58-88. ##Ross, L.G. and Ross, B., 2008. Anaesthetic and Sedative Techniques for Aquatic Animals. Oxford: Willy-Blackwell Publishing editorial offices. 1-51.##Soto, C.G. and Burhanuddin, C., 1995. Clove oil as a fish anesthetic for measuring length and weight of rabbit fish (Siguanus lineatus). Aquaculture, 136: 149-152.##Summerfelt R.C. and Smith L.S., 1990. Anesthesia, surgery, and related techniques. Pp. 213.272. In: Schreck C.B., Moyle P.B. (eds.) Methods for fish biology. American Fisheries Society, Bethesda, MD, USA.##Taylor, P.W. and Roberts, S.D., 1999. Clove oil: an alternative anesthetic for aquaculture. N. Amer Journal. Aquacult., 61: 150-155.##Tytler, P. and Hawkins, A.D., 1981. Vivisection, Anaesthetics and Minor Surgery. In: Aquarium Systems, Hawkins, A.D. (Ed.). Academic Press, New York, pp: 247-278.##Velíšek, j., Svobodová, Z., Piačková, v., Groch, L. and Nepejchalova, L., 2005a. Effects of clove oil anaesthesia on common carp (Cyprinus carpio L.). Veterinaria Medicine, 50: 269–275.##Velisek, J., Svobodova, Z. and Piaakova, V., 2005b. Effects of Clove Oil Anaesthesia on Rainbow Trout (Oncorhynchus mykiss). Acta Vet. Brno, 74: 139-146.##Woody, C.A., Nelson, J. and Ramstad, K., 2002.Clove oil as an anaesthetic for adult sockeye salmon: Field trails. Journal of Fish Biology, 60: 304-347.## ##

بررسی انتخاب‌پذیری طولی ماهی سرخو معمولی (Lutjanus johni Bloch, 1792) بر‌اساس رابطه‌ طول- دور بدن در تورهای گوشگیر آبهای ساحلی بندرعباس Investigating the selectivity of gillnet used for catching the Crimson snapper (Lutjanus johni Bloch, 1792) by length-girth relationships in the coastal waters of Bandar Abbas 1 1 گونه سرخو معمولی (Lutjanus johni  Bloch, 1792) از مهمترین گونه­های تجاری در خلیج فارس و دریای عمان به شمار می­آید. این گونه در استان هرمزگان غالبا بوسیله­ تور­های گوشگیر صید می­شود. در این تحقیق از تور گوشگیری با اندازه­ چشمه در حالت کشیده­ (گره تا گره مقابل) cm 17 جهت بررسی انتخاب­پذیری تور با استفاده از روابط طول–دور بدن در آبهای ساحلی بندرعباس مورد بررسی قرار گرفت. عملیات نمونه­برداری در ماه­های اردیبهشت و تیر 1395 انجام گرفته و در طی 210 بار تورریزی 1107 نمونه ماهی بدست آمد. وزن، طول استاندارد و محیط 4 نقطه از بدن (محل قرار گیری چشم، سرپوش آبششی، ابتدای باله­ پشتی و بیشترین ارتفاع بدن) نمونه­ها اندازه گیری شد. با توجه به داده­های حاصل، رگرسیون­های طول-وزن و طول-دور بدن و منحنی انتخاب پذیری تور رسم گردید. نتایج نشان داد، طول بدن با افزایش وزن و اندازه­ محیط دور بدن افزایش می­یابد. با توجه به محیط بدن در دو نقطه­ دور برانش و بیشترین ارتفاع بدن، محدوده­ انتخاب پذیری تورهای گوشگیر مورد بررسی بین 62 تا 76 سانتی متر تعیین گردید که بر اساس آن  طول بهینه صید نیز 69 سانتی متر تعیین شد. در نهایت با توجه به بالاتر بودن مقدار طول بهینه صید از اولین طول بلوغ جنسی 50Lm تعیین شده برای گونه سرخو معمولی، می­توان چنین نتیجه گرفت که تور گوشگیر با اندازه چشمه 17 سانتی­متر مناسب صید این گونه می­باشد.  2 Crimson snapper (Lutjanus johni Bloch, 1792) is the most important commercial species in the Persian Gulf and the Oman Sea. This species is caught by gillnets in the coastal waters of Bandar Abbas. In the present study, the gillnet with 17 cm stretched mesh size (knot to knot) is used for investigating the selectivity of gillnet used for catching the crimson snapper by length-girth relationships in the coastal waters of Bandar Abbas. Sampling was performed in May and July 2017. The total numbers of 1107 specimens were caught after 210 times of gillnetting. The weight, total standard length and girth of 4 points of body (locations of eyes, operculum, beginning of the dorsal fin and maximum girth) were measured for all specimens. Regression of length-girth, length-weight and selectivity curve were drawn based the data. Results showed that the total length was increased by increasing the body girth and weight of fish. Based on the body girth of two points including branch girth and maximum body girth, the selectivity of gillnet ranged from 62 to 76 cm in which the optimum length was 69 cm that is higher than Lm50. Therefore, it can be concluded that gillnet with 17 cm mesh size is suitable for catching crimson snapper. 11 18 2017/11/262017/10/19 1396/7/27 2018/04/242018/04/28 1397/2/8 نجمه حقیقت جو N. Haghighatjou دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان ایران saharbanoo13@gmail.com سعید گرگین S. Gorgin دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان ایران sgorgin@gau.ac.ir عباس حسینی A. Hosseini مرکز تحقیقاتی شیلاتی آبهای دور ایران ab_hossaini@yahoo.com منوچهر بابانژاد M. Babanejad دانشگاه گلستان ایران m.babanezhad@gu.ac.ir Lutjanus johni Gillnet length–girth relationships Persian Gulf سرخو معمولی تور گوشگیر رابطه طول-دور بدن خلیج فارس ##تمسکی، م. ص. گرگین، س. قربانی، ر. قره‌آقاجی، ع. ا. و عقیل‌نژاد، س. م. 1395. بررسی صدمات فیزیکی و اثر انبارداری بر میزان استحکام تورهای گوشگیر تاس‌ماهیان. مجله علمی شیلات، سال بیست و پنجم، شماره 4، صفحه 161- 155##حسینی، س. ع.، 1382. تعیین چشمه استاندارد تور گوشگیر ماهی گیدر در دریای عمان (سواحل سیستان و بلوچستان). پژوهش و سازندگی در امور دام و آبزیان، شماره 60، صفحه 11-2##کمالی، ع.، 1380. زیست‌شناسی تولید‌مثل ماهی سرخو معمولی در آب‌های هرمزگان. مجله علمی شیلات، سال دهم، شماره 1، صفحه 109- 120##ولی نسب، ت. و هاشمی س. ا. ر.، 1395. برآورد میزان ذخایر کف‌زیان آب‌های شمال غرب خلیج فارس. مجله علوم و فنون دریایی ایران، دوره 15، شماره 1، صفحه 75 – 84##Allen, G. R., 1985. Snappers of the world. FAO Species Catalogue. FIR/S125 vol.6. 207p.##Carol, J. and Garcı´a-Berthou, E., 2006. Gillnet selectivity and its relationship with body shape for eight freshwater fish species. Ichthyol. 23, 654-660. DOI: 10.1111/j.1439-0426.2007.00871.x.##Cilbiz, M., Hanol, Z., Cilbiz, N., Çinar, S. and Savaşer S., 2014. Multifilament gillnet and trammel net selectivity for the Silver Crucian carp (Carassius gibelio Bloch, 1782) in Eğirdir Lake, Isparta, Turkey. Turkish Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 14: 905-913. DOI: 10.4194/1303-2712-v14_4_09.##Clarke, D. R. and King, P. E., 1986. The estimation of gillnet selection curves for Atlantic herring (Clupea harengus L.) using length/girth relations. J. Con. Int. Exp. Mer, 43:77-82.##Fitzhugh, G. R., Thompson, B. A. and Snider, T. G., 1993. Ovarian development, fecundity, and spawning frequency of black drum Pogonias cromis in Louisi and fishery bulletin, U.S. Vol. 91, pp. 244-253.##Grati, F., Bolognini, L., Domenichetti, F., Fabi, G., Polidori, P., Santelli, A., Scarcella, G. and SpagnoloIstituto, A., 2015. The effect of monofilament thickness on the catches of gillnets for common sole in the Mediterranean small-scale fishery. Fisheries Research, 164:170–177. DOI: 10.1016/j.fishres.2014.11.014. ##Holst, R., Madsen, N., Fonseca, P., Moth-Poulsen, T. and Campos, A., 1998. Manual for gillnet selectivity, European Commission, Denmark, 43p.##Hosseini, S. A., Kaymarm, F., Behzady, S., Kamaly, E. and Darvishi, M., 2017. Drift gillnet selectivity for Indo-Pacific King Mackerel, Scomberomorus guttatus, using girth measurements in the North of Persian Gulf. Turkish Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 17: 1145-1156. DOI: 10.4194/1303-2712-v17_6_08. ## ##Karakulak, F. S and Erk, H., 2008. Gill net and trammel net selectivity in the northern Aegean Sea, Turkey. Scientia Marina 72(3), 527-540. DOI: 10.3989/scimar.2008.72n3527.## ##Kuronuma, K. and Abe, Y., 1986. Fishes of the Persian Gulf. Kuwait Institute for Scientific Research. State of Kuwait. 357p.##Millar, R. B. and Holst, R., 1997. Estimation of gillnet and hook selectivity using log-linear models. ICES. J. Mar. Sci. 54: 471-477. Ozekinci, U., 2003. Determination of selectivity of monofilament gillnets use for catching the Annular see bream (Dipodus annularis) by length- girth relationships in Izmir Bay (Aegean Sea). Turk J Vet Anim Sci. 29: 375-380.##Pet, J.S., Pet-Soede, C. and van Densen, W.L.T. 1995. Comparison of methods for the estimation of gillnet selectivity to tilapia, cyprinids and other fish species in a Sri Lanka reservoir. Fish. Res., 24: 141-164. DOI: 10.1016/0165-7836(94)00364-3.##Pramanik, M. M. H., Rahman, M. A., Ahmed, T., Flura, M. M., Hasan Khan, M. H. and Mahmud Y., 2017. Gill net selectivity of Hilsa (Tenualosa ilisha) in the Meghna River Estuary of Bangladesh. Journal of Aquaculture Research and Development. 8: 483. DOI: 10.4172/2155-9546.1000483.##Santos, M. N., Canas, A., Lino, P. G. and Monteiro, C. C., 2006. Length–girth relationships for 30 marine fish species. Fisheries Research, 78:368-373. DOI: 10.1016/j.fishres.2006.01.008##Sechin, Y. T., 1969. A mathematical model for the selectivity curve of a gillnet. Rbyn. Khoz., 45 (9): 56-58.##Veneza I., da Silva R., Sampaio I., Schneider H., Gomes G., 2017. Molecular protocol for authentication of Snappers (Lutjanidae perciformes) based on multiplex PCR. Food Chemistry, 23:150-164. DOI: 10.1016/j.foodchem.2017.03.007.## ##

تاثیر پودر کرم خاکی (Eisenia fetida) و سیر (Allium sativum) خوراکی بر فراسنجه‌های خونی قزل‌آلای رنگین‌کمان (Oncorhynchus mykiss) Effects of dietary earthworm (Eisenia fetida) meal and garlic (Allium sativum) powder on hematological parameters of Rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) 1 1 با توسعه آبزی­ پروری، یافتن جایگزین برای پودر ماهی بدون تاثیر منفی در عملکرد ماهی از اهمیت خاصی برخوردار است. در این تحقیق، اثر سطوح مختلف جایگزینی پودر کرم خاکی Eisenia fetida)) همراه با پودر سیر (Allium sativum) بر فراسنجه­های خونی و سرمی بچه­ماهیان انگشت­قد قزل‌آلای رنگین­کمان (Oncorhynchus mykiss) مورد بررسی قرار گرفتند. سطوح مختلف جایگزینی پودر کرم خاکی با پودر ماهی شامل صفر، 25، 50 و 75 درصد با یا بدون 5/2 درصد پودر سیر در جیره در نظر گرفته شدند. ماهیان با میانگین وزن 27/0±30 گرم در قالب طرح کاملا تصادفی با 8 تیمار و سه تکرار در شرایط یکسان به مدت 56 روز پرورش داده شدند. در پایان دوره پرورش، نتایج بررسی فراسنجه­های خونی و سرمی نشان داد که بالاترین میزان هموگلوبین در تیمار 25 درصد جایگزینی به همراه سیر، بالاترین میزان هماتوکریت در تیمارهای حاوی 25 درصد پودر کرم خاکی با و بدون سیر و کمترین میزان گلبول قرمز خون در تیمارهای 50 درصد پودر کرم خاکی بدون سیر و 75 درصد جایگزینی پودر کرم خاکی با و بدون سیر و بالاترین میزان گلبول سفید در تیمار 75 درصد جایگزینی پودر کرم خاکی بدون سیر مشاهده شد. MCV، MCH و MCHC در تیمار بدون کرم خاکی به همراه سیر به طور معنی‌داری بیش از سایر تیمارها بجز تیمار شاهد بود (05/0>P). بالاترین میزان پروتئین تام در تیمار بدون جایگزینی به همراه سیر و 25 درصد با و بدون سیر، کمترین میزان گلوکز و تری‌گلیسرید در تیمار 25 درصد جایگزینی به همراه سیر و کمترین میزان کلسترول در تیمار 75 درصد جایگزینی با و بدون سیر مشاهده شد. نتایج نشان داد که درصدهای مختلف جایگزینی پودر کرم خاکی با و یا بدون پودر سیر موجب بهبود میزان گلبول سفید، تری­گلیسرید، گلوکز و کلسترول نسبت به تیمار شاهد شد. اثرات استفاده از مکمل پودر سیر همراه با پودر کرم خاکی بر تمام فراسنجه­های سرمی معنی­دار بود (05/0>P). در مجموع مشخص شد که کمترین تغییرات فراسنجه­های خونی و سرمی در سطح 25 درصد جایگزینی پودر کرم خاکی مشاهده شد و استفاده از مکمل پودر سیر توانست اثر منفی جایگزینی 50 درصد پودر کرم خاکی را بر برخی از فراسنجه­ها بهبود بخشد.   2 Finding the suitable substitution for fish meal without any negative effect on fish performance is especially important for aquaculture development. In this research, the effect of substitution of fish meal with different levels of earthworm (Eisenia fetida) meal and garlic (Allium sativum) powder were studied on hematological and serum parameters of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) fingerlings. For this purpose, various diets were prepared containing different levels of substitution of fish meal with 0, 25, 50 and 75% of earthworm meal accompanied by 0 and 2.5% of garlic powder. Fingerlings with the average initial body weight of 30±0.27 g were reared in equal conditions for 56 days in 8 treatments and each treatment had three replicates. At the end of the experiment, the results of blood and serum biochemical indices assessments showed that the highest amounts of hemoglobin, hematocrit and WBC were observed in the treatments containing 25% earthworm meal with garlic powder, 25% earthworm meal with and without garlic powder and 75% earthworm meal without garlic powder, respectively whereas the lowest amount of RBC was observed in the treatment containing 50% earthworm meal without garlic powder. MCV, MCH and MCHC values in the treatment containing 0% earthworm meal with 2.5% garlic powder were significantly higher as compared to those of the other treatments except the control treatment (P<0.05). The highest serum protein level was observed in the treatments containing 0% earthworm meal with 0 and 2.5% garlic powder. The lowest amounts of serum glucose and triglyceride were observed in the treatment containing 25% earthworm meal with 2.5% garlic powder. The lowest amount of cholesterol was observed in the treatments containing 75% earthworm meal with 0 and 2.5% garlic powder. Results showed that different levels of earthworm meal with or without garlic powder improved the amounts of WBC, triglyceride, glucose and cholesterol as compared to those of the control treatment. Serum biochemical indices were significantly affected by the diets containing earthworm meal and garlic powder (P<0.05). It was found that the lowest variations in blood and serum parameters were observed in the treatments containing 25% earthworm meal, whereas garlic powder supplementation improved the negative effects of substitution of fish meal with 50% earthworm meal on some of the hematological parameters.   19 32 2017/11/262017/10/192017/07/30 1396/5/8 2018/04/242018/04/282018/04/30 1397/2/10 بهزاد رزاقی B. Razzaghi دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری ایران razaghi_b@yahoo.com سکینه یگانه S. Yeganeh دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری ایران skyeganeh@gmail.com عبدالصمد کرامت امیرکلایی A. Keramat Amirkolaie دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری ایران amirkola@yahoo.com خسرو جانی خلیلی K. Janikhalili دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری ایران janikhalili1@yahoo.com Oncorhynchus mykiss earthworm meal (Eisenia fetida) blood and serum parameters garlic قزل‌آلای رنگین‌کمان (Oncorhynchus mykiss) پودر کرم خاکی (Eisenia fetida) فراسنجه‌های خونی و سرمی سیر ##جوادزاده، م.، سالارزاده، ع.، یحیوی، م.، حافظیه، م. و درویش پور، ح. 1391. تاثیر عصاره سیر بر فاکتورهای رشد و بازماندگی در پست لاروهای میگوی وانامی (Littopenaeus vannamei). مجله علمی شیلات ایران، 21 (1): 46-39.##خدادادی، م.، پیغان، ر. و حمیداوی، ا. 1391. بررسی تاثیر افزودنی پودر سیر خام (Allium sativum) بر روی شاخص‌های رشد ماهی کپور معمولی (Cyprinus carpio). نشریه علوم درمانگاهی دامپزشکی ایران، 6(2): 26-17.##عطایی‌مهر، ب.، حبیبی، ک.، صفاییان، ش. و میرزایی، ن.، 1390. بررسی اثر مصرف عصاره سیر (Allium sativum) به شکل خوراکی بر غلظت کورتیزول و گلوکز خون ماهی قزل‌آلای رنگین‌کمان. مجله دامپزشکی ایران، 7 (3): 29-23.##گل آقایی، م.، عادل، م. و حافظیه، م. 1395. تاثیر مصرف پودر سیر خام (Allium sativum) بر شاخص‌های رشد، بازماندگی و ترکیب بدن میگوی پا سفید (Littopenaeus vannamei) پرورش یافته با آب دریای خزر. مجله علمی شیلات ایران، 25(2): 151-143.##نفیسی‌بهابادی، م.، سلطانی، م. و فلاحتی‌مروست ع.، 1388. بررسی میزان رشد و برخی شاخص‌های بیوشیمیایی خون ماهیان جوان قزل‌آلای رنگین‌کمان در شوری‌های مختلف آب. نشریه علوم دانشگاه خوارزمی، 9 (4): 24-12.##Adhami, B., Keramat Amirkolaie, A., Oraji, H. and Esmaeilzadeh Kenari, R., 2017. Growth performance, nutrient digestibility and lipase activity in juvenile rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) fed fat powder in diet containing emulsifiers (cholic acid and Tween-80). Aquaculture Nutrition, 23(5):1153-1159. DOI: 10.1111/anu.12484.##Adler, A.J. and Holub, B.J., 1997. Effect of garlic and fish-oil supplementation on serum lipid and lipoprotein concentrations in hypercholesterolemic men. The American Journal of Clinical Nutrition, 65:445-450. DOI: 10.1093/ajcn/65.2.445.##Andrews, E. and Kukulinsky, N. 1975. Hemolysis of vertebrate erythrocytes with tissue extracts of earthworms (Eisenia foetida). Journal of the Reticuloendothelial Society, 17:170-176.## ## Andrews, E. and Kukulinsky, N. 1975. Hemolysis of vertebrate erythrocytes with tissue extracts of earthworms (Eisenia foetida). Journal of the Reticuloendothelial Society, 17:170-176.##AOAC, 2000. Official Methods of Analysis. Association of Official Analytical Chemists. (17 ed.) Gaithersburg, Maryland, USA.##Ayinla, O., Kayode, O., Idoniboye-Obu, T., Oresegun, A. and Adindu, V., 1994. Use of tadpole meal as a substitute for fishmeal in the diet of Heterobranchus bidorsalis (Geofrey St. Hillaire, 1809). Journal of Aquaculture in the Tropics, 9:25-33.##Booke, H. E. 1964. A review of variations found in fish serum proteins. NY Fish Game J, 11:47-57.##Campbell, T.W. 1995. Avian hematology and cytology, Iowa State University Press.##Corzo-Martínez, M., Corzo, N. and Villamiel, M. 2007. Biological properties of onions and garlic. Trends. Food Science and Technology, 18:609-625. DOI: 10.1016/j.tifs.2007.07.011.##Dedeke, G.A., Owa, S.O., Olurin, K.B, Akinfe, A.O. and Awotedu, O.O. 2013. Partial replacement of fish meal by earthworm meal (Libyodrilus violaceus) in diets for African catfish, Clarias gariepinus. International Journal of Fisheries and Aquaculture, 5:229-223.##Dekamin, M., Veisi, H., Safari, E., Liaghati, H., Khoshbakht, K. and Dekamin, M.G. 2015. Life cycle assessment for rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) production systems: a case study for Iran. Journal of Cleaner Production, 91:43-55. DOI: 10.1016/j.jclepro.2014.12.006.##Drabkin, D.L. 1946. Spectrophotometric studies XIV. The crystallographic and optical properties of the hemoglobin of man in comparison with those of other species. Journal of Biological Chemistry, 164:703-723. ##Eggset, G., Mikkelsen, H. and Killie, J.A. 1997. Immunocompetence and duration of immunity against Vibrio salmonicida and Aeromonas salmonicida after vaccination of Atlantic salmon (Salmo salar L.) at low and high temperatures. Fish and Shellfish Immunology, 7:247-260. DOI: 10.1006/fsim.1997.0080.##Farahi, A., Kasiri, M., Sudagar, M., Iraei, M.S. and Shahkolaei, M.D. 2010. Effect of garlic (Allium sativum) on growth factors, some hematological parameters and body compositions in rainbow trout (Oncorhynchus mykiss). AACL Bioflux, 3:317-323.##Feist, G., Van Enennaam, J.P., Doroshove, S.I. and Schreck, C.B. 2004. Early indenification of sex in cultured white strugeon (Acipenser transmontanus) using plasma steroid levels. Aquaculture, 232:581-590.DOI: 10.1016/S0044-8486(03)00486-1.##Flynn, S.R., Matsuoka, M. and Reith, M. 2006. Gynogenesis and sex determination in shortnose sturgeon, Acipenser brevirostrum Lesuere. Aquaculture, 253:721-727 DOI: 10.1016/j.aquaculture.2005.09.016.##Habashy, M. 2012. Effect of dried earth worm (Aporrectodea caliginosa) as replacement of fish meal on growth and survival rate of the freshwater prawn, Macrobrachioum rosenbergii (DE MAN 1879) larvae. Egyptian Journal of Aquatic Biology and Fisheries, 16(1):105-114. DOI: 10.21608/ejabf.2012.2116.##Hilton, J. 1983. Potential of freeze-dried worm meal as a replacement for fish meal in trout diet formulaions. Aquaculture, 32:277-283. DOI: 10.1016/0044-8486(83)90224-7.##Hirigoyenberry, F., Lassegues, M.and Roch, P. 1992. Antibacterial activity of Eisenia fetida andrei coelomic fluid: immunological study of the two major antibacterial proteins. Journal of Invertebrate Pathology, 59:69-74. DOI: 10.1016/0022-2011(92)90113-I.##Hunn, J. and Greer, I. 1991. Influence of sampling on the blood chemistry of Atlantic salmon. The Progressive Fish-Culturist, 53:184-187. DOI: 10.1577/1548-8640(1991)053<0184:IOSOTB>2.3.CO;2.##Hussein, S. 1996. Electrophoretic pattern of serum protein and immunoglobulin level in chickens in relation of age. Benha Veteronary Medicinal Journal, 7:95-107.##Kalbassi, M.R., Abdollahzadeh, E. and Salari-Joo, H. 2013. A review on aquaculture development in Iran. ECOPERSIA, 1(2):159-178.##Kobayashi, H., Ohtomi, M., Sekizawa, Y. and Ohta, N. 2001. Toxicity of coelomic fluid of the earthworm Eisenia foetida to vertebrates but not invertebrates: probable role of sphingomyelin. Comparative Biochemistry and Physiology Part C: Toxicology & Pharmacology, 128: 401-411. DOI: 10.1016/S1532-0456(00)00213-1.##Kumar, G. R. and Reddy, K. P. 1999. Reduced nociceptive responses in mice with alloxan induced hyperglycemia after garlic (Allium sativum Linn.) treatment. Indian Journal of Experimental Biology, 37:662-6.##Lanzotti, V. 2006. The analysis of onion and garlic. Journal of Chromatography A, 1112:3-22. DOI: 10.1016/j.chroma.2005.12.016.##Lee, D.H., Lim, S.R., Han, J.J., Lee, S.W., Ra, C.S. and Kim, J.D. 2014. Effects of dietary garlic powder on growth, feed utilization and whole body composition changes in fingerling Sterlet Sturgeon, Acipenser ruthenus. Asian-Australasian Journal of Animal Sciences, 27:1303-1310. DOI: 10.5713/ajas.2014.14087.##Lowry, O.H., Rosebrough, N.J., Farr, A.L. and Randall, R.J. 1952. Protein measurement with folin phenol reagent. Biological Chemistry, 193-256.##Martins, M.L., Moreas, F.R., Miyazaki, D.M., Brum, C.D., Onaka, E.M., Fenerick, J.J.R. and Bozzo, F.R. 2002. Alternative treatment for Anacanthorus penilabiatus (Monogenea: Dactylogyridae) infection in cultivated pacu, Piaractus mesopotamicus (Osteichthyes: Characidae) in Brazil and its haematological effects. Parasite, 9:175-180. DOI: 10.1051/parasite/2002092175.##Martins, N., Petropoulos, S. and Ferreira, I. C. 2016. Chemical composition and bioactive compounds of garlic (Allium sativum L.) as affected by pre- and post-harvest conditions: A review. Food Chemistry, 211:41-50. DOI: 10.1016/j.foodchem.2016.05.029.##Metwally, M. 2009. Effects of garlic (Allium sativum) on some antioxidant activities in tilapia nilotica (Oreochromis niloticus). World Journal of fish and Marine Sciences, 1:56-64.##Nandeesha, M., Srikanth, G., Basvaraja, N., Keshavanath, P., Varghese, T., Bano, K., Ray, A. and Kale, R.D. 1988. Influence of earthworm meal on the growth and flesh quality of common carp. Biological Wastes, 26:189-198. DOI: 10.1016/0269-7483(88)90165-6.##Ng, W.K., Liew, F.L., Ang, L.P. and Wong, K.W. 2001. Potential of mealworm (Tenebrio molitor) as an alternative protein source in practical diets for African catfish, Clarias gariepinus. Aquaculture Research, 32:273-280. DOI: 10.1046/j.1355-557x.2001.00024.x##Noroozi, M., Angerson, W.J. and Lean, M. 1998. Effects of flavonoids and vitamin C on oxidative DNA damage to human lymphocytes. The American Journal of Clinical Nutrition, 67:1210-1218. DOI: 10.1093/ajcn/67.6.1210.##Nuutila, A.M., Puupponen-Pimiä, R., Aarni, M. and Oksman-Caldentey, K.M. 2003. Comparison of antioxidant activities of onion and garlic extracts by inhibition of lipid peroxidation and radical scavenging activity. Food Chemistry, 81:485-493. DOI: 10.1016/S0308-8146(02)00476-4.##Nya, E.J. and Austin, B. 2009. Use of garlic, Allium sativum, to control Aeromonas hydrophila infection in rainbow trout, Oncorhynchus mykiss (Walbaum). Journal of Fish Disease, 32:963–970. DOI: 10.1111/j.1365-2761.2009.01100.x.##Nya, E.J. and Austin, B. 2011. Development of immunity in rainbow trout (Oncorhynchus mykiss, Walbaum) to Aeromonas hydrophila after the dietary application of garlic. Fish & Shellfish Immunology, 30:845-850. DOI: 10.1016/j.fsi.2011.01.008.##Óscar Pereira, J. and Gomes, E.F. 1995. Growth of rainbow trout fed a diet supplemented with earthworms, after chemical treatment. Aquaculture International, 3:36-42.##Pour, F., Maniat, M., Vahedasl, A. and Ghayem, S. 2014. Enhancement of growth performance and body composition in molly fish (Poecilia sphenops) associated with dietary intake of garlic (Allium sativum). International Journal of Bioscience, 5(8):115-121.##Pucher, J., Ngoc, T.N., Thihanhyen, T., Mayrhofer, R., El-Matbouli, M. and Focken, U. 2014. Earthworm meal as fishmeal replacement in plant based feeds for common carp in semi-intensive aquaculture in rural Northern Vietnam. Turkish Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 14:557-565. DOI: 10.4194/1303-2712-v14_2_27.##Roch, P., Valembois, P., Davant, N. and Lassegues, M. 1981. Protein analysis of earthworm coelomic fluid—II. Isolation and biochemical characterization of the Eisenia fetida andrei factor (EFAF). Comparative Biochemistry and Physiology Part B: Comparative Biochemistry, 69:829-836. DOI: 10.1016/0305-0491(81)90390-4.##Shalaby, A., Khattab, Y. and Abdel Rahman, A. 2006. Effects of garlic (Allium sativum) and chloramphenicol on growth performance, physiological parameters and survival of Nile Tilapia (Oreochromis niloticus). Journal of Venomous Animals and Toxins including Tropical Diseases, 12:172-201. DOI: 10.1590/S1678-91992006000200003.##Sogbesan, A.O., Ugwumba, A.A.A. and Madu, C.T. 2006. Nutritive potentials and utilization of garden snail (Limicolaria aurora) meat meal in the diet of Clarias gariepinus fingerlings. African Journal of Biotechnology, 5(20):1999-2003.##Stafford, E.A. and Tacon, A.G.J. 1984. Nutritive value of the earthworm, Dendrodrilus subrubicundus, grown on domestic sewage, in trout diets. Agricultural Wastes, 9:249-266. DOI: 10.1016/0141-4607(84)90084-2.##Stafford, E.A. and Tacon, A.G.J. 1985. The nutritional evaluation of dried earthworm meal (Eisenia foetida, Savigny, 1826) included at low levels in production diets for rainbow trout, Salmo gairdneri Richardson. Aquaculture Research, 16:213-222. DOI: 10.1111/j.1365-2109.1985.tb00310.x.##Talpur, A.D. and Ikhwanuddin, M. 2012. Dietary effects of garlic (Allium sativum) on haemato-immunological parameters, survival, growth, and disease resistance against Vibrio harveyi infection in Asian sea bass, Lates calcarifer (Bloch). Aquaculture, 364:6-12. DOI: 10.1016/j.aquaculture.2012.07.035.##Tangestani, R., Doughikollaee, E.A., Ebrahimi, E. and Zare, P. 2011. Effects of garlic essential oils as an immunostimulant on hematological indices of juvenile beluga (Huso huso). Journal of Veterinary Research, 66:209-216.##Thomson, M. and Ali, M. 2003. Garlic [Allium sativum]: a review of its potential use as an anti-cancer agent. Current Cancer Drug Targets, 3:67-81. DOI: 10.2174/1568009033333736.##Trinder, P. 1969. Determination of glucose concentration in the blood. Annals of Clinical Biochemistry, 6-24.##Velasquez, L., Ibañez, I., Herrera, C. and Oyarzun, M. 1991. A note on the nutritional evaluation of worm meal (Eisenia fetida) in diets for rainbow trout. Animal Production, 53:119-122. DOI: 10.1017/S000335610000605X.##Yarmohammadi, M., Shabani, A., Pourkazemi, M., Soltanloo, H. and Imanpour, M. 2012. Effect of starvation and re‐feeding on growth performance and content of plasma lipids, glucose and insulin in cultured juvenile Persian sturgeon (Acipenser persicus Borodin, 1897). Journal of Applied Ichthyology, 28:692-696. DOI: 10.1111/j.1439-0426.2012.01969.x.##Zaefarian, A., Yeganeh, S. and Adhami, B. 2017. Dietary effects of garlic powder (Allium sativum) on growth, blood indices, carcass composition and lysozyme activity in brown trout (Salmo caspius) and resistance against Yersinia ruckeri infection. Aquaculture International, 25(6):1987-1996. DOI: 10.1007/s10499-017-0169-3.## ## ##

ارزیابی تجویز جیره‌ای Lactobacillus plantarum KC426951پوشش‌دار شده بر رشد، درصد ماندگاری، شاخص‌های خون، سرم و فلور باکتریایی روده قزل‌آلای رنگین‌کمان (Oncorhynchus mykiss) Evaluating the effects of dietary intake of encapsulated Lactobacillus plantarum KC426951 on growth, survival rate, blood and serum factors and gut bacterial flora of Rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) 1 1 در این تحقیق اثر  Lactobacillus plantarum KC426951پوشش­دار شده بر رشد، درصد ماندگاری، شاخص­های خون، سرم و فلور باکتریایی روده قزل آلای رنگین کمان مورد بررسی قرار گرفت. برای این منظور تعداد 90 ماهی با میانگین وزنی 35/0±94/12 گرم با جیره­های غذایی حاوی باکتری پوشش­دار شده لاکتوباسیلوس پلانتاروم شامل تیمار 1 (CFU/g 107)، تیمار 2 (CFU/g 108) و شاهد (جیره فاقد باکتری ((T0) به مدت هشت هفته تغذیه شدند. نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد، تیمارهایی که CFU/g 107 باکتری دریافت کرده بودند به طور معنی­داری نسبت به تیمار شاهد بیشترین افزایش وزن، درصد افزایش وزن بدن، ضریب رشد ویژه و کمترین ضریب تبدیل غذایی را دارا بودند (05/0˂P). اما درصد ماندگاری در بین تیمارهای مختلف اختلاف معنی­داری نداشت (05/0˃P). در بررسی فاکتورهای خونی، تعداد گلبول­های سفید در تیمارهای حاوی باکتری به طور معنی­داری بالاتر از تیمار شاهد بود. در تیمار 1، درصد نوتروفیل کمتر و درصد لنفوسیت بیشتر از دو تیمار دیگر بود (05/0˂P) درصد مونوسیت نیز در تیمار 2 به طور معنی­داری بالاتر از تیمار 1 بود (05/0˂P). میزان گلوگز، تری گلیسرید، کلسترول،LDL ، AST و ALP به طور معنی­داری در تیمار 1 بیشتر از دو تیمار دیگر و میزان پروتئین کل در این تیمار به طور معنی­داری بالاتر از تیمار 2 بود (05/0˂P). اما اختلاف معنی­داری در سایر عوامل خونی در بین تیمارها مشاهده نشد (05/0˃P). با توجه به نتایج، تعداد باکتری­های اسید لاکتیک در تیمارهای حاوی باکتری (1 و 2) به طور معنی داری بیشتر از تیمار شاهد و شمارش کلی باکتری در تیمار 1 بطور معنی داری بالاتر از دو تیمار دیگر بود (05/0˂P). بنابراین افزودن   CFU/g 107 باکتری پوشش­دار لاکتوباسیلوس پلانتاروم به جیره ماهی قزل آلای رنگین کمان می­تواند اثرات مثبتی بر فاکتورهای رشد و سلامت این ماهی داشته باشد.   2 In this study, the effects of Lactobacillus plantarum KC426951 on growth, survival rate, blood and serum factors and gut bacterial flora of rainbow trout were investigated. For this purpose, 90 fish with an average weight of 12.94±0.35 g were fed for 8 weeks with the diets containing different amounts of encapsulated Lactobacillus plantarum including treatment 1 (107 CFU/g), treatment 2 (108 CFU/g) and the control treatment without Lactobacillus plantarum (T0). The results of this study showed that the highest weight gain, percent of body weight gain, specific growth rate and the lowest feed conversion rate were observed in the treatments 1 which were significantly different as compared to those of the control treatment (P<0.05). However, the amounts of survival rates were not significantly different among various treatments (P>0.05). In blood factors, the numbers of white blood cells in the treatments containing bacteria were significantly higher than the control treatment (P<0.05). The amount of neutrophil in the treatment 1 was lower than that of the other treatments, whereas the amount of lymphocyte in the treatment 1 was higher than that of the other treatments (P<0.05). The amount of monocyte in the treatment 2 was significantly higher than that of the treatment 1 (P<0.05). The levels of glucose, triglyceride, cholesterol, LDL, AST and ALP were significantly higher in the treatment 1 than those of the other treatments. The amount of total protein in the treatment 1 was significantly higher than that of the treatment 2 (P<0.05). But there were not significant differences among various treatments in other blood parameters (P>0.05). According to the results, the numbers of lactic acid bacteria in the treatments containing bacteria (1 and 2) were significantly higher than the control treatment. The total bacterial count in the treatment 1 was significantly higher than that of the other treatments (P<0.05). Therefore, the addition of 107 CFU/g of encapsulated Lactobacillus plantarum bacteria to fish diet could have positive effects on the growth and health parameters of rainbow trout.   33 44 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/20 1396/5/29 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/6 1397/2/16 حمیده کردی H. Kordi 1- پژوهشکده آبزی پروری آب‌های داخلی، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندر انزلی، ایران ایران hamide_kordi@yahoo.com علیرضا ولی پور A. Valipour 1- پژوهشکده آبزی پروری آب‌های داخلی، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندر انزلی، ایران ایران valipour40@gmail.com محمود حافظیه M. Hafezieh موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران ایران shenavar1969@gmail.com علیرضا شناور ماسوله A. Shenavar Masooleh موسسه تحقیقات بین‌المللی تاسماهیان دریای خزر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران ایران jhafezieh@ifro.ir سوده کردی S. Kordi گروه شیلات و محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران ایران soodehkordi@gmail.com Encapsulated Lactobacillus plantarum KC426951 Growth indices Blood factors Gut bacterial flora Rainbow trout لاکتوباسیلوس پلانتاروم پوشش‌دار شاخص‌های رشد شاخص‌های خون فلور باکتریایی روده قزل آلای رنگین کمان ## ## اسدی خمامی، س.، مورکی، ن. و ولی پور، ع. 1396. تأثیر پروبیوتیک Pediococcus acidilactici بر رشد و شاخص‌های خونی بچه ماهی سیم Abramis brama orientalis . فصلنامه علمی ـ پژوهشی. 6 (1): 1-12.##اشنوخواه، م.، توکمه چی، ا.، فرخی، ف. و مناففر، ر. 1392. مقایسه‌ی تأثیر اشکال مختلف پروبیوتیک لاکتوباسیلوس کازئی بر رشد و ایمنی ماهی قزل آلای رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss). مجله دامپزشکی ایران. 9(4):25-35. ##جعفریان ، ح.ا.، مروت، ر.ا. و شیرزاد، ح. 1387. بکارگیری دافنی ماگنای (Daphnia magna) غنی شده با باسیلوسهای پروبیوتیکی و تأثیر آنها بر رشد لاروهای ماهی قزل آلای رنگین کمان(Oncorhynchus mykiss) . مجله زیست شناسی ایران.1 (21): 24-35.##حقیقی، م. 1388. روشهای آزمایشگاهی خون شناسی ماهی. انتشارات علمی آبزیان، موسسه تحقیقات شیلات ایران. 83 صفحه.##شناور ماسوله، ع .1391. شناسایی باکتریهای اسید لاکتیک روده بچه تاسماهیان ایرانی(Acipenser persicus) و کارآیی آنها بر برخی فاکتورهای رشد و ایمنو فیزیولوژی. رساله دکتری. دانشکده دامپزشکی گروه بیماریهای آبزیان دانشگاه تهران .140 صفحه.##قلجایی فرد، ا.، خارا، ح. و شناور ماسوله، ع. 1395. اثر باکتری (KC426951) Lactobacillus plantarum جداسازی شده از روده قزل آلای رنگین کمان استان گیلان بر فاکتورهای رشد، فلور باکتریایی روده و ترکیب شیمیایی لاشه بچه ماهی قزل آلای رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss). مجله علوم و فنون شیلات، 5(2): 124 -111.##نوریان، م.، شجیعی، ه.، محمدنژاد شموشکی، م. 1393. تأثیر سم دیازینون بر روی فاکتورهای خونی ماهی قزل آلای رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss). زیست شناسی جانوری، 7(2): 99-106.##Adineh H., Jafaryan H., Sahandi J., Alizadeh M. 2013. Effect of Bacillus spp. probiotic on growth and feeding performance of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) larvae. Bulgarian Journal of Veterinary Medecine, 16(1): 29-36.##Andani, H.R.R.; Tukmechi, A.; Meshkini, S. and Sheikh zadeh, N. (2012). Antagonistic activity of two potential probiotic bacteria from fish intestines and investigation of their effects on growth performance and immune response in rainbow trout (Oncorhynchus mykiss). Journal of Applied Ichthyology, 28: 728-734.##Atlas, R.M. and Bartha, R. 1997. Microbial Ecology: fundamentals and applications. 4th edition. Addison Wesley Longman, the Benjamin/Cumming Publishing Company, Inc., pp: 694-698.##Bairagi, A., Sarkar Ghosh, K., Sen, S.K. and kumar Ray, A. 2002. En- zyme producing bacterial flora isolated from fish digestive tracts. Aquaculture International, 10: 109-121.##Blaxhall, P.C. and Daisley, K.W. 1973. Routine haematological methods for use with fish blood. Journal of Fish Biology. 5: 771-781.##Brunt J., and Austin B., 2005. Use of a probiotic to control lactococcosis and streptococosis in rainbow trout, (Oncorhynchus mykiss). Journal of Fish Disease, 28: 693-70.##Chiu, C.H., Guu, Y.K., Liu, C.H., Pan, T.M. and Cheng, W. 2007. Immune responses and gene expression in white shrimp, Litopenaeus vannamei, induced by Lactobacillus plantarum. Fish & Shellfish Immunology. 23: 364-377.##Das, B.K., Samal, S.K., Samantaray, B.R., Sethi, S., Pattnaik, P., Misha, B.K. 2006. Antagonistic activity of cellular components of Pseudomonas speciesagainst Aeromonas hydrophila. Aquaculture, 253: 17–24.##Essa, M.A., EL-Serafy, S.S., El-Ezabi, M.M., Daboor, S.M., Esmael, N.A. and Lall, S.P. 2010. Effect of different dietary probiotics on growth, feed utilization and digestive enzymes activities of Nile Tilapia, Oreochromis niloticus. Journal of the Arabian Aquaculture Society, 5(2): 143-162.##FAO, 2014. Global Aquaculture Production (online query), Statistical information, Fisheries and Aquaculture Department. Online viewed August 2014. ##Gatesoupe, F.J., 1999. ((The use of probiotic in aquaculture)). Aquaculture, 180: 147-165. ##Irianto, A. and Austin, B. 2002a. Probiotics in aquaculture: Reviews Journal of Fish Diseases, 25: 633-642.##Irianto, A. and Austin, B. 2002b. Use of probiotics to control furunculosis in rainbow trout , Oncorhynchus mykiss (Walbaum). Journal of Fish Diseases, 25: 333-342.##Jatobả, A., Vieira, F.d-N., Buglione-Neto, C.C., Mouriٌo’, J.L.P., Silva, B.C., Seiftter, W.Q. and Andreatta, E.R. 2011. Diet supplemented with probiotic for Nile tilapia in polyculture system with marine shrimp. Fish Physiology and Biochemistry, 37(4): 725-732. ##Lara-Flores, M. 2011. The use of probiotic in aquaculture: an overview. International Research Journal of Microbiology, 2: 471-478.##Lash, B.W., Mysliwiec, T.H. and Gourama, H. 2005. Detection and partial characterization of a broad-range bacteriocin produced by Lactobacillus plantarum (ATCC 8014). Food Microbiology, 22: 199-204.##M.K.abumourad, I., Abbas, T.W., Awaad, E.S., Authman, M.M.N., El- Shafei, K., Sharaf, O.M., Ibrahim, G.A., Sadek, Z.I. and S.El- Sayed, H. 2013. Evaluation of Lactobacillus plantarum as a probiotic in aquaculture: Emphasis on growth performance and innate immunity. Journal of Applied Sciences Research, 9(1): 572-582.##Merrifield, D.L., Bradley G., Harper G.M., Baker R.T.M., Munn C.B. and Davies S.J. 2011. Assessment of the effects of vegetative and lyophilized Pediococcus acidilactici on growth, feed utilization, intestinal colonization and health parameters of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss Walbaum). Aquaculture Nutrition, 17: 73-79.##Merrifield, D.L., Dimitroglou, A., Bradley, G., Bakre, R.T.M. and Davies, S.J. 2009. Probiotic applications for rainbow trout (Oncorhynchus mykiss Walbaum) I. Effects on growth performance, feed utilization, intestinal microbiota and related health criteria. Aquaculture Nutrition, DOI:10.1111/j.1365- 2095.2009.00689.x.##Mokarram, R.R., Mortazavi, S.A., Najafi, M.B.H. and Shahidi, F., 2009. The influence of multi stage alginate coating on survivability of potential probiotic bacteria in simulated gastric and intestinal juice. Food Research International, 42, 1040- 1045.##Moriarty, D.J.W., 1998. Control of luminous Vibrio species in penaeid aquaculture ponds. Aquaculture. 164: 351–358.##Nikoskelainen, S., Ouwehand, A. C., Bylund, G., Salminen, S., Lilius, E. M. 2003. Immune enhancement in rainbow trout (Onchorhynchus mykiss) by potential probiotic bacteria (Lactobacillus rhamnosus). Fish Shelfish. Immunol. 15: 443-452##Panigrahi, A., Kiron, V., Kobayashi, T., Puangkaew, J., Saoh, S. and Sugita, H. 2004. Immune responses in rainbow trout Oncorhynchus mykiss induced by a potential probiotic bacteria Lactobacillus rhamnosus JCM 1136. Veterinary immunology and immunopathology, 102: 379-388.##Panigrahi, A., Kiron, V., Satoh, S. and Watanabe, T. 2010. Probiotic bacteria Lactobacillus rhamnosus influences the blood profile in rainbow trout Oncorhynchus mykiss (Walbaum). Fish Physiology and Biochemistry, 36: 969-977.##Panigrahi, A., Viswanath, K. and Satoh, S. 2011. Real-time quantification of immune gene expression in rainbow trout fed different forms of probiotic bacteria lactobacillus rhamnosus. Aquaculture Research, 42: 906-917.##Shenavar Masouleh, A., Soltani, M., Pourkazemi, M., Azizzadeh, L., Alizadeh, M., Jalilpour, J., Masoumzadeh, M., Bazari Moghaddam, S., Gheybi, S. and Fatemi,M. 2013. Lactobacillus plantarum strain Sam10 16S ribosomal RNA gene, partial sequence. GenBank: KC426951.1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/nuccore/449043398.##Sheu, T.Y. and Marshall, R.T., 1993. Microentrapment of Lactobacilli in Calcium Alginate Gels. Journal of food science, 54(3): 557-561.##Sultana, K., Godward, G., Reynolds, N. Arumugaswamy, R., Peiris, P. and Kailasapathy, K. 2000. Encapsulation of probiotic bacteria with alginate-starch and evaluation of survival in simulated gastrointestinal conditions and in yoghurt, International journal of food microbiology, 62(1-2, 5): 47-55.##Tacon, A.G.J. 1990. Standard methods for the fingerlings channel catfish. Journal of the World nutrition and feeding of farmed fish and shrimp. Aquaculture Society, pp: 24. Washington DC, Argent Laboratories Press, pp: 454.##Valipour, A.R., Hamidi, N. and Abdollahpour, H. 2013. The effect of probiotic (Pediococcus acidilactici) supplementation on blood parameters of fingerlings Kutum, Rutilus kutum. Aquaculture Europe, 2013. August 9 - 12, 2013 - Trondheim, Norway.##Vendrell, D., Balcảzar, J.L., Blas, I.d., Ruiz-Zarzuela, I., Girones, O. and Mْzquiz, J.L. 2008. Protection of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) from lactococcosis by probiotic bacteria. Comparative Immunology, Microbiology and Infectious Diseases, 31: 337-345.##Zivkovic, R. 1999, Probiotics or microbes against microbies. Acta Medica Croatica, 53: 23-28.##Zuidam, N.J. and Nedovic, A.V. 2010. Encapsulation Technologies for Active Food Ingredients and Food Processing. Springer Science+Business Media, LLC, 233 Spring Street, New York, NY 10013, U.S.A., 400p.## ##

تاثیر آرتمیا فرانسیسکانا (Artemia franciscana) غنی شده با روغن ماهی و روغن سویا همراه با ویتامین E بر ساختار زوائد پیلوریک در لارو تاسماهی ایرانی (Acipenser persicus) Effects of enrichment of Artemia franciscana with fish oil and soybean oil accompanied with vitamin E on the structure of pyloric caeca in Persian sturgeon larvae (Acipenser persicus) 1 1 در این پژوهش تاثیر غنی سازی آرتمیا فرانسیسکانا (Artemia franciscana) با روغن ماهی و سویا همراه با ویتامینE  بر ساختار زوائد پیلوریک در لارو تاسماهی ایرانی (Acipenser persicus) بررسی شد. بدین منظور 1500 قطعه لارو با میانگین وزنی 2±51 میلی‌گرم به طور تصادفی در 15 مخزن توزیع گردیدند. سپس لاروها در قالب 5 تیمار آزمایشی با آرتمیای غنی نشده (گروه شاهد)، آرتمیای غنی شده با روغن سویا و 15 درصد ویتامین E، آرتمیای غنی شده با روغن سویا و 30 درصد ویتامین E،  آرتمیای غنی شده با روغن ماهی و 15 درصد ویتامین E ییو آرتمیای غنی شده با روغن ماهی و 30 درصد ویتامین E به مدت 17 روز تغذیه شدند. در انتهای آزمایش از هر تیمار 15 قطعه لارو جهت بررسی‌های بافت شناسی در محلول بوئن تثبیت شدند. نتایج تجزیه و تحلیل آماری بافت‌شناسی کل دوره نشان داد، روغن ماهی و روغن سویا به عنوان عامل اصلی و موثر بر شاخص مساحت لایه پوششی زوائد پیلوریک بوده و غنی‌سازی آرتمیا با روغن ماهی و سویا موجب افزایش معنی‌دار (05⁄0P<) این شاخص نسبت به گروه شاهد گردید و تاثیر روغن ماهی بر مساحت لایه پوششی حدود دو برابر روغن سویا بود. ویتامین  Eعامل اصلی و موثر بر شاخص تعداد انتروسیت‌های زوائد پیلوریک بود، به طوری که افزایش ویتامین E موجب کاهش معنی‌دار (05⁄0P<) تعداد انتروسیت‌ها نسبت به گروه شاهد شد و در بالاترین مقادیر ویتامینE  کمترین تعداد انتروسیت‌ها مشاهده شد. در مجموع می‌توان نتیجه‌گیری کرد که غنی‌سازی آرتمیا با روغن ماهی با توجه به مقادیر ویتامین  Eمورد استفاده می‌تواند بر انتروسیت‌های زوائد پیلوریک تاثیر مثبت داشته و باعث بهبود تنظیم یونی در لارو تاسماهی ایرانی شود.   2 In the present study, the effects of enrichment of Artemia franciscana with fish oil and soybean oil accompanied with vitamin E were investigated on the structure of pyloric caeca in Persian sturgeon (Acipenser persicus) larvae. A total of 1500 Persian sturgeon larvae (with the average weight of 51±2 mg) were divided into 15 tanks. Larvae were fed for 17 days in 5 experimental treatments including the treatment C (non-enriched artemia), S15 (enriched artemia with soybean oil and 15% vitamin E), S30 (enriched artemia with soybean oil and 30% vitamin E), F15 (enriched artemia with fish oil and 15% vitamin E) and F30 (enriched artemia with fish oil and 30% vitamin E). From each traetment, 15 larvae were collected and were fixed in Bouin’s solution for histological studies. Histological results showed that both fish oil and soybean oil were the main and effective factors on the total area and histo area indices of the pyloric caeca and the enrichment of artemia with fish oil and soybean oil was significantly increased this factor as compared to that of the control treatment  (P<0.05). Fish oil was approximately two times more effective than soybean oil on the total area index of of the pyloric caeca. Furthermore, vitamin E was the main factor that affected the enterocyte numbers of the pyloric caeca. Increasing the amount of vitamin E was significantly decreased the number of enterocytes as compared to that of the control group (P<0.05). In conclusion, the enrichment of artemia with fish oil and with the appropriate amounts of vitamine E could have positive effects on the enterocytes of pyloric caeca and could improve ion regulation in the Persian sturgeon larvae.   45 57 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/16 1396/5/25 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/9 1397/2/19 فاطمه خدابنده F. khodabandeh دانشگاه ارومیه ایران fahimehkhodabandeh@yahoo.com کوروش سروی مغانلو K. Sarvi Moghanlou دانشگاه ارومیه ایران k.sarvimoghanlou@urmia.ac.ir صابر خدابنده S. khodabandeh دانشگاه تربیت مدرس ایران skhoda@modares.ac.ir Artemia Oil Vitamin E Pyloric caeca Persian Sturgeon آرتمیا روغن ویتامین E زوائد پیلوریک تاسماهی ایرانی ##اولاد، ص.، خدابنده، ص.، عابدیان، ع.، محمودی، ن.، 1390. بررسی برخی اثرات نوکلئوتید جیره بر ساختار زوائد باب‌المعدی پیلوریک ماهی آزاد دریای خزر (Salmo trutta caspius). مجله علمی شیلات ایران،۲۰ (۱) :10-۱.##ستوده، ا.، عابدیان کناری، ع.، خدابنده، ص. و اوجی فرد، ا.، 1394. تغییرات بافت شناسی دستگاه گوارش و ترکیب اسیدهای چرب ماهی آزاد دریای خزر (Salmo trutta caspius) در اثر تغذیه با سطوح مختلف اسیدهای چرب ضروری EPA وDHA و ویتامین E جیره. مجله بوم شناسی آبزیان، 5 (3): 138-124.##فلاح، س.، خدابنده، ص.، رجبی، ح. و امیری مقدم، ج.، 1390. اثر چربی گیاهی جیره غذایی بر ساختار سکوم‌های گوارشی بچه ماهیان آزاد خزر (Salmo trutta caspius). مجله علمی شیلات ایران، 20 (1): 122-111.##نادری کوشک، م. و عابدیان کناری، ع.، 1393. اثرات آرتمیای غنی شده با روغن‌های ماهی و سویا همراه با ویتامین E بر رشد، مقاومت به استرس، فعالیت آنزیم‌های آنتی اکسیدانی و پراکسیداسیون چربی لارو تاسماهی ایرانی Acipenser persicus. مجله علوم و فنون شیلات، 3 (2): 85-73.##Azzi, A.M., Bartoil, G., Boscoboinic, D., Hensey C. and Szecwzyk, A., 1993. Alpha-tocopherol protein kinase C regulation of intracellular signaling. In: Packer, L.and Fuchs, J., (Ed) Vitamin E in Health and Disease. Marcel Dekker Inc., New York, USA. pp: 371-384.##Betancor, M.B., Sprague, M., Sayanova, O., Usher, S., Campbell, P.J., Napier, J.A., Caballero, M.J. and Tocher, D.R., 2015. Evaluation of a high-EPA oil from transgenic Camelina sativa in feeds for Atlantic salmon (Salmo salar L.): Effects on tissue fatty acid composition, histology and gene expression. Aquaculture, 444:1-12. DOI:10.1016/j.aquaculture.2015.03.020.##Caballero, M., Obach, A., Rosenlund, G., Montero, D., Gisvold, M. and Izquierdo, M., 2002. Impact of different dietary lipid sources on growth, lipid digestibility, tissue fatty acid composition and histology of rainbow trout, Oncorhynchus mykiss. Aquaculture, 214:253-271. DOI:10.1016/S0044-8486(01)00852-3.##Chehbanov, M. and Billard, R., 2001. The culuture of sturgeons in Russia production of juveniles for stocking and meat for human consumption. Aquatic Living Resources, 14:375-381. DOI:10.1016/S0990-7440(01)01122-6.##Deng, D., Hung, S. and Conklin, D., 1998. Lipids and fatty acids: White sturgeon (Acipenser transmontanus) require both n-3 and n-6 fatty acids. Aquaculture, 161(1):333-335.##Figueiredo-silva, A., Rocha, E., Dias, J., Silva, P., Gomes, E. and Valente, L.M.P., 2005. Partial replacement of fish oil by soybean oil on lipid distribution and liver histology in European sea bass (Dicentrarchus labrax) and rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) juvenils. Aquaculture Nutrition, 11(2):147-155. DOI: 10.1111/j.1365-2095.2004.00337.x.##Frankel, S., 1998. The more distantly related of the action-related protein. In Vale, R. and Kreis, T., (Ed.) Guidbook to the Cytoskeletal and Motor Proteins, Oxford University Press, Oxford, UK. pp: 49-51. ##Furuita, H., Konishi, K. and Takeuchi, T., 1999. Effect of different levels of eicosapentaenoic acid and docosahexaenoic acid in Artemia nauplii on growth, survival and salinity tolerance of larvae of the Japanese flounder, Paralichthys olivaceus. Aquaculture, 170:59-69. DOI:10.1016/S0044-8486(98)00386-X. ##Hertrampf, J.W. and Piedad-Pascual, F., 2012. Handbook on ingredients for aquaculture feeds. Springer Science & Business Media, New York, USA. 573P.##Huang, S.S.Y., Fu, C.H.L., Higgs, D.A., Balfry, S.K., Schulte, P.M. and Brauner, C.J., 2008. Effect of dietary canola oil level on growth performance, fatty Acid composition and ionoregulatory development of spring chinook salmon parr, (Oncorhynchus tshawytscha). Aquaculture, 274:109-117. DOI:10.1016/j.aquaculture.2007.11.011.##Kestemont, P., Vandeloise, E., Melard, C., Fontaine, P. and Brown, P., 2001. Growth and nutritional status of Eurasian perch perca fluviatilis fed graded levels of dietary lipids with or without added ethoxyquin. Aquaculture, 203:85-99. DOI:10.1016/S0044-8486(01)00615-9.##Leger, P., Naessens-Foucquaert, E. and Sorgeloos, P., 1987. Techniques to manipulate the fatty acid profile in Artemia nauplii and the effect on its nutritional effectiveness for the marine crustacean Mysidopsis bahia (M.). Artemia research and its applications, 3:411-424.##Loretz, C.A. and Pollina, C. 2000. Natriuretic peptides in fish physiology. Comparative Biochemistry and Physiology Part A: Molecular & Integrative Physiology, 125(2):169-187. DOI:10.1016/S1095-6433(99)00178-6.##Martoja, R. and Martoja–Pierson, M., 1967. Initiation aux techniques de l histology animale. Masson et Cie, Paris, France. 345P.##Noshirvani, M., Takami, A.G., Rassouli, A. and Bokaee, S., 2006. The stability of ascorbic acid in Artemia urmiana following enrichment and subsequent starvation. Journal of Applied Ichthyology, 22(1):85-88. DOI:10.1111/j.1439-0426.2006.00712.x.##Olsen, R.E., Henderson, R.J. and Ringo, E., 1999. The influence of temperature, dietary polyunsaturated fatty acids, a-tocopherol and spermind on fatty acid composition and indicesof oxidative stress in juvenile Arctic char, Salvelinus alpines(L). Fish Physiology and Biochemistry, 20(1):13-29. DOI:10.1023/A:1007767827996. ##Olsen, R.E., Myklebust, R., Ringo, E. and Mayhew, T., 2000.The influences of dietary linseed oil and saturated fatty acids on caecal enterocytes in Arctic char (salvelinus alpines (L.): a quantitative ultrastructural study. Fish Physiology and Biochemistry, 22(3):207-216. DOI:10.1023/A:1007879127182. ##Olsen, R.E., Sundell, K., Hansen, T., Hemre, G., Myklebust, R., Mayhew, T. and Ringo, E., 2003. Acute stress alters the intestinal lining of Atlantic salmon, salmo salar L: An electron microscopical study. Fish Physiology and Biochemistry, 26(3):211-221. DOI:10.1023/A:1026217719534.##Parpoura, A.C.R. and Alexis, M., 2001. Effects of different dietary oils in seabass (Dicentrarchus labrax) nutrition. Aquaculture international, 9(6):436-476. DOI:10.1023/A:102059070.##Sargent, J.R., Henderson, R.J. and Tocher, D.R., 1989. The lipids. In: Halver, J. (Ed) Fish Nutrition, 2nd edn. Academic Press, New York, USA. pp: 153-218.##Sener, E., Yildiz, M. and Savas, E., 2005. Effects of dietary lipids on growth and fatty acid composition in Russian sturgeon (Acipenser gueldenstaedtii) juveniles. Turkish Journal of Veterinary and Animal Sciences, 29(5):1101-1107. DOI: 10.1046/j.1439-0426.2002.00371.x ##Sorgeloos, P., Dhert, P. and Candreva, P., 1986. Use of the brine shrimp, Artemia spp., in marine fish larviculture. Aquaculture, 200(1):147-159. DOI:10.1016/S0044-8486(01)00698-6.##Steel, R.G., Torrie, J.H. and Dickey, D.A., 1997. Principles and procedures of statistics: A biological approach. McGraw-Hill, New York, USA. 672 P.##Trichet, V.V., 2010. Nutrition and immunity: an update. Aquaculture Research, 41(3):356-372. DOI: 10.1111/j.1365-2109.2009.02374.x.##Veillette, P.A. and Young, G., 2005. Tissue culture of sockeye salmon intestine: functional response of Na+-K+-ATPase to cortisol. American Journal of Physiology-Regulatory, Integrative and Comparative Physiology, 288(6):R1598-R1605. DOI: 10.1152/ajpregu.00741.2004. ##Waagbo, R., 1994. The impact of nutritional factors on the immune system in Atlantic salmon, salmo salar L., a review. Aquaculture, 25(2):175-197. DOI: 10.1111/j.1365-2109.1994.tb00573.x.##Watanabe, T., 1982. Lipid nutrition in fish. Comparative Biochemistry and Physiology Part B: Comparative Biochemistry, 73(1):3-15. DOI: 10.1016/0305-0491(82)90196-1.##Xu, R., Hung, S. and German, J. B., 1993. White sturgeon tissue fatty acid compositions are affected by dietary lipids. The Journal of nutrition, 123(10):1685-1692. DOI: 10.1093/jn/123.10.1685.##Yousefian, M. and Najafpour, S., 2011. Enrichment of artemia using highly unsaturated fatty acid and vitamin C in larval culture of Acipenser persicus. World Applied Sciences Journal, 12(8):1266-1268. ## ##

بررسی فعالیت ضد‌ باکتریایی ساپونین استخراج‌شده از خیار دریایی گونه (Stichopus hermanni) جمع آوری شده از خلیج فارس Antibacterial activity of Saponin extracted from the sea cucumber (Stichopus hermanni) collected from the Persian Gulf 1 1 خیارهای دریایی تولید کننده انواع مختلفی از ترکیبات طبیعی زیست فعال به ویژه متابولیتهای ثانویه از جمله ساپونین می باشند. هدف از مطالعه حاضر بررسی فعالیت ضد باکتریایی ساپونین استخراج شده از خیار دریایی گونه (Stichopus hermanni) جمع آوری شده از خلیج فارس در برابر  برخی باکتریهای گرم مثبت و منفی بود. ابتدا عصاره­گیری با اتانول70% انجام شد و به منظور جداسازی ساپونین، عصاره اتانولی تغلیظ شده بر روی ستون کروماتوگرافی با سیستم های حلالی مختلف شستشو داده شد. ساپونین با کروماتوگرافی لایه نازک (TLC و HPTLC) شناسایی شد و با استفاده از روش رقت لوله ای حداقل غلظت مهارکنندگی (MIC) و حداقل غلظت کشندگی (MBC) ساپونین تعیین گردید. دو دسته ساپونین استروئیدی و گلیکوزیدی در فرکشن­های استخراج­شده با کروماتوگرافی لایه­نازک بترتیب با Rf برابر با 9/0 و 05/0 شناسایی شد. تشخیص نمونه­ای از ترکیب ساپونین استخراج­شده توسط دستگاه کروماتوگرافی لایه­نازک با کارایی بالا نیز بیانگر تایید حضور ساپونین در خیار­ دریایی با توجه به Rf بدست آمده بود. از نظر میزان MIC، باکتری گرم منفی Pseudomonas aeroginosa دارای بیشترین مقاومت نسبت به ساپونین استروئیدی و ساپونین گلیکوزیدی-استروئیدی بترتیب با  MICبرابر با 500 و 400 میکروگرم بر میلی لیتر بود. ساپونین های استروئیدی و گلیکوزیدی-استروئیدی بر باکتری گرم منفی Pseudomonas aeroginosa هیچ فعالیت باکتریوسیدی نشان ندادند و در بین باکتریهای گرم مثبت نیز بیشترین اثر کشندگی میزان مربوط به ساپونین گلیکوزیدی-استروئیدی در Staphylococcus aureus با MBC برابر با 500 میکروگرم بر میلی لیتر بود. بالاتر بودن MIC در باکتری های گرم منفی مورد آزمایش، تاییدکننده خاصیت ضد باکتریایی کمتر ساپونین استروئیدی و گلیکوزیدی استخراج شده خیار دریایی Stichopus hermanni در این باکتری ها نسبت به انواع گرم مثبت می باشد. 2 Sea cucumbers produce various bioactive compounds especially secondary metabolites including Saponin. The aim of this study was to investigate antibacterial activity of the Saponin extracted from the Persian Gulf sea cucumber (Stichopus hermanni) in some gram positive and negative bacteria. Extraction was first done by ethanol 70% and then Saponins were separated through column chromatography with silica gel. Extracted Saponins were identified through thin layer chromatography (TLC) and high performance thin layer chromatography (HPTLC). Minimum inhibitory concentration (MIC) and minimum bactericidal concentration (MBC) were investigated via tubular dilution. Two groups of steroidal and glycosides Saponins with Rf 0.9 and 0.05 were respectively identified in fractions extracted by TLC. HPTLC results for a sample of extracted Saponin confirmed the existence of Saponin in sea cucumber regarding the Rf. The gram negative bacterium Pseudomonas aeroginosa was the most resistant one to steroidal and glycosides- steroidal Saponins with MIC of 500 and 400 micg/ml, respectively. Steroidal and glycosides- steroidal Saponins showed no bactericidal effect in gram negative bacterium Pseudomonas aeroginosa. Among the gram positive bacteria, the highest MBC of 500 micg/ml belonged to glycosides- steroidal Saponin for Staphylococcus aureus. The higher MIC in gram negative bacteria approves the lower antibacterial property of the steroidal and glycosides Saponin extracted from sea cucumber Stichopus hermanni in these bacteria compared to the gram positive ones.   59 69 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/25 1396/3/4 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/12 1397/2/22 زهرا سالاری Z. Salari گروه شیلات، دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران ایران zsalari.666@gmail.com ایمان سوری نژاد I. Souinezad گروه شیلات، دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران ایران i_sourinezhad@yahoo.com ملیکا ناظمی M. Nazemi پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرعباس، ایران ایران melikanazemi@yahoo.com مرتضی یوسف زادی M. Yousefzadi گروه زیست شناسی دریا، دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران ایران morteza110110@gmail.com Sea cucumber Stichopus hermanni Steroidal Saponin Minimum inhibitory concentration Gram- negative bacteria خیار دریایی Stichopus hermanni ساپونین استروئیدی حداقل غلظت مهار کنندگی باکتری های گرم منفی ##بحرودی، س.، نعمت الهی، م.ع.، آقا صادقی، م.ر.، ناظمی، م. و بهروز، ب.، 1393. بررسی اثر سیتوتوکسیک و ضد سرطانی دیواره بدن خیار دریایی گونه Holothuria leucospilota در شرایط آزمایشگاهی. مجله علمی شیلات ایران، 23(3): 20-11.##دیبا، گ.، جمیلی، ش. و رمضانی، ا.، 1395. بررسی خاصیت آنتی اکسیدانی خیار دریایی گونه Holothuria parva در دو حالت خشک (آبدهی شده) و تازه. مجله علمی شیلات ایران، 25(4): 87-77.##ناظمی، م.، مرادی، ی.، گذری، م.، لکزایی، ف. و کریم‌پور، م.، 1395. بررسی فعالیت ضد‌باکتریایی عصاره‌های متانولی و آبی دیواره بدن خیار ‌دریایی گونه Holothuria leucospilota روی برخی باکتری‌های بیماریزای انسانی. مجله علمی دانشگاه علوم‌پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی همدان، 23(1): 82-75.##Abraham, T.J., Nagarajan, J. and Shanmugam, S.A., 2002. Antimicrobial substances of potential biomedical importance from holothurian species. Indian Journal of Marine Sciences, 31(2): 161-164. DOI: 123456789/4309.##Adibpour, N., Nasr, F., Nematpour, F., Shakouri, A. and Ameri, A., 2014. Antibacterial and antifungal activity of Holothuria leucospilota isolated from Persian Gulf and Oman Sea. Jundishapur Journal of Microbiology, 7(1): e8708. DOI: 10.5812/jjm.8708.##Afkhami, M., Ehsanpour, M., Khazaali, A., Kamrani, E., Mokhlesi, A. and Bastami, K.D., 2012. Sea cucumber fisheries of Qeshm Island, Persian Gulf. SPC Beche-de-mer Information Bulletin, 32: 60-61.##Andersson, D. L., 2003. Persistence of antibiotic resistent bacteria. Current Opinion Microbial, 6(5): 452- 456. DOI: 10.1016/j.mib.2003.09.001.##Bahrami, Y. and Franco, C.M.M., 2015. Structure Elucidation of New Acetylated Saponins, Lessoniosides A, B, C, D, and E, and Non-Acetylated Saponins, Lessoniosides F and G, from the Viscera of the Sea Cucumber Holothuria lesson. Marine Drugs, 13: 597-617. DOI: 10.3390/md13010597.##Caulier, G., Van Dyck, S., Gerbaux, P., Eeckhaut, I. and Flammang, P., 2011. Review of Saponin diversity in sea cucumbers belonging to the family Holothuriidae. SPC Beche-de-Mer Information Bulletin, 31: 48-54.##Çitoğlu, G.S. and Acıkara, Ö.B., 2012. Column Chromatography for Terpenoids and Flavonoids. Edited by Sasikumar Dhanarasu, 13 p.##Datta, D., Talapatra, S. and Swarnakar, S., 2015. Bioactive compounds from marine invertebrates for potential medicines-an overview. International Letters of Natural Sciences, 7: 42-61. DOI: 10.18052/www.scipress.com/ILNS.34.42.##Duan, X.J., Zhang, W.W., Li, X.M. and Wang, B.G., 2006. Evaluation of antioxidant property of extract and fractions obtained from a red alga, Polysiphonia urceolata. Food chemistry, 95(1):37-43. DOI: 10.1016/j.foodchem.2004.12.015.##Farjami, B., Nematollahi, M., Moradi, Y. and Nazemi, M., 2014. Derivation of ##extracts from Persian Gulf sea cucumber (Holothuria leucospilota) and assessment of its antifungal effect. Iranian Journal of Fisheries Sciences, 13(4): 785-795.##Jha, R.K. and Zi-Rong, X., 2004. Biomedical compounds from marine organisms. Marine Drugs, 2(3): 123-146. DOI: 10.3390/md203123.##Mariana, N.S., Norfarrah, M.A., Nik, K.A.N.I., Yusoff, F.M. and Arshad, A., 2009. Evaluating the antibacterial activity and in vivo assay of methanolic extract of Stichopus badionotus. International Journal of Pharmacology, 5(3): 228-231. DOI: 10.3923/ijp.2009.228.231.##Sarhadizadeh, N., Afkhami, M. and Ehsanpour, M., 2014. Evaluation bioactivity of a sea cucumber, Stichopus hermanni from Persian Gulf. European Journal of Experimental Biology, 4(1): 254-258.##Selsted, M.E. and Ouellette, A.J., 2005. Mammalian defensins in the antimicrobial immune response. Nature immunology, 6(6): 551. DOI: 10.1038/ni1206.##Sharma, O.P., Kumar, N., Singh, B. and Bhat, T.K., 2012. An improved method for thin layer chromatographic analysis of Saponins. Food chemistry, 132: 671-674. DOI: 10.1016/j.foodchem.2011.10.069.##Sökmen, A., Vardar‐Ünlü, G., Polissiou, M., Daferera, D., Sökmen, M. and Dönmez, E., 2003. Antimicrobial activity of essential oil and methanol extracts of Achillea sintenisii Hub. Mor.(Asteraceae). Phytotherapy Research, 17(9): 1005-1010. DOI: 10.1002/ptr.1274.##Wagner, H. and Bladt, S., 1996. Plant drug analysis: a thin layer chromatography atlas. Springer Science and Business Media, 384 p.##Yasoda, H.N., Chi, Z. and Zhu, K., 2006. Probiotics and sea cucumber farming. SPC Bechedemer Information Bulletin, 24: 45-48.##Zapata, A. and Amemiya, C.T., 2000. Phylogeny of lower vertebrates and their immunological structures. Current Topics in Microbiology and Immunology, chapter: Origin and Evolution of the Vertebrate Immune System, 248: 67-107. DOI: 10.1007/978-3-642-59674-2-5.## ##

بررسی تاثیرغلظت های مختلف سدیم نیترات و سدیم بی کربنات بر میزان رشد و چربی کل ریز جلبک (Neochloris oleoabundance) Investigating the influence of different concentrations of sodium nitrate and sodium bicarbonate ingredients on biomass and lipids production on microalgae (Neochloris oleoabundans) 1 1 منابع کربن و نیتروژن از عوامل ضروری برای رشد ریز جلبک‌ها محسوب می‌شود، در این مطالعه اثر سدیم نیترات (NaNO3) و سدیم بی‌کربنات (NaHCO3) بر رشد ریز جلبک N. oleoabundan در محیط کشت BBM موردبررسی قرار گرفت. بدین منظور از محلول NaNO3‌ با غلظت های (0، 5/0، 1، 5/2، 5، 10) گرم بر لیتر و محلول NaHCO3 با غلظت های (0، 25/0، 5/0، 75/0، 1، 25/1) گرم بر لیتر در محیط BBM طی مدت زمان21 روز استفاده گردید. نتایج حاصله نشان داد که در غلظت 10حاوی میلی مولار ازت بیشترین تعداد 106×(577/0± 66/84) سلول در میلی لیتر و در صورت عدم وجود ازت هیچ افزایشی در تعداد سلول‌ها مشاهده نشد. از سویی، با افزایش میزان غلظت ازت میزان چربی کل کاهش یافت و بیشترین میزان چربی کل در شرایط نبود ازت 27/0± 32/1 گرم در لیتر ثبت شد (05/0 p <). از طرفی افزودن 25/1 گرم بر لیتر سدیم بی‌کربنات در محیط رشد ریز جلبک بیشترین تعداد سلولی 106×(00/1 ±96) سلول در میلی لیتر و در صورت عدم وجود سدیم بی‌کربنات کمترین تعداد سلول‌ها 106×(0/0± 2) مشاهده شد. همچنین با افزایش میزان NaHCO3 در میزان چربی کل کاهش مشاهده شد و بیشترین میزان چربی کل 144/0±3/0 گرم در لیتر در شرایط 25/0گرم بر لیتر NaHCO3 مشاهده گردید (05/0 p <). نظر به اثرات مثبت بی‌کربنات سدیم نسبت به سدیم نیترات بر رشد ریز جلبک N. oleoabundans در محیط کشت BBM که یک محیط کشت عمومی و ارزان‌قیمت می‌باشد، برای تولید انبوه ریز جلبک N. oleoabundans توصیه می‌گردد. 2 Carbon and nitrogen sources are considering as the essential substances for microalgae growth. In this study the effects of sodium Nitrate (NaNO3) and sodium bicarbonate (NaHCO3) on the growth rate of N. oleoabundans microalgae in BBM culture medium were investigated. In this regards, different concentrations of NaNO3  as 0, 0.5. 1.0, 2.5, 5 and 10 and NaHCO3 as 0, 0.25, 0.5, 0.75, 1.0 and 1.25 in BBM during 21 days were tested. According to the results, by application of 10 mM NaNO3 the highest number of microalgae as (84.66±0.577)× 106 cells/mL was recorded and in case of nitrogen absence no increase in cell numbers was observed (p <0.05). However, by increasing of the concentration of NaNO3, the lipid production was decreased which the highest amount of lipid was recorded as 1.32±0.27 gL-1 without nitrogen addition (p <0.05).  In case of NaHCO3, by addition of 1.25 gL-1 sodium bicarbonate the highest cell number as (96±1.00)× 106 cell/mL was recorded whereas in its absence the lowest number of (2.00±0.00)× 106 cell/mL was obtained (p <0.05). Similarly, by addition of higher amounts of NaHCo3, the lipid production was decreased as its highest amount as 0.3±0.144 gL-1 was produced at level of 0.25 gL-1 of NaHCO3 (p <0.05). Considering the positive effects of NaHCO3 on growth of N. oleoabundans on BBM, it is recommended to use it for mass production of this microalgae.   71 79 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/252017/06/14 1396/3/24 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/122018/05/12 1397/2/22 فرزانه مهرابی F. Mehrabi گروه شیلات، دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران ایران a.jafarpour@sanru.ac.ir علی جعفرپور A. Jafarpour گروه شیلات، دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران ایران fish.fm1367@yahoo.com قربانعلی نعمت زاده Gh. Nematzadeh گروه اصلاح نژاد گیاهی و بیوتکنولوژی، پژوهشکده ژنتیک و زیست فناوری طبرستان، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران ایران gh.nematzadeh@gmail.com N. oleoabudnans microalgae biomass sodium nitrate sodium bicarbonate BBM ریز جلبک N. oleoabundan زی توده سدیم نیترات (NaNO3) سدیم بی‌کربنات (NaHCO3) BBM ##کیائی، ا.، سلطانی، ن.، مظاهری اسدی، م.، دزفولیان،م. 1392. بررسی شرایط بهینه به منظور استفاده از سیانوباکتری Synechococcus sp. ISC106 به عنوان کاندید تولید بیودیزل. نشریه علمی بوم شناسی آبزیان, 2, 51-40##Bligh, E. G., Dyer, W. J., 1959. A rapid method of total lipid extraction and purification. Canadian Journal of Biochemistry and Physiology, 37(8):911-917, DOI:10.1139/o59-099##Breuer, G., Lamers, P.P., Martens, D. E., Draaisma, R.B., Wijffels, R.H., 2013. Effect of light intensity, pH, and temperature on triacylglycerol (TAG) accumulation induced by nitrogen starvation in Scenedesmus obliquus. Bioresour. Technol., 143, 1-9, DOI: 10.1016/j.biortech.2013.05.105##Bruwer, J., Hugo, F. and HAWKINS, C., 1980. Sunflower seed oil as an extender for diesel fuel in agricultural tractors. DOI: 10.1016/S0021-8634(84)80003-7.##Chen, F., Liu, Z., Li, D., Liu, C., Zheng, P. and Chen, S., 2012. Using ammonia for algae harvesting and as nutrient in subsequent cultures. Bioresource technology, 121, 298-303. DOI: 10.1016/j.biortech.2012.06.076.##Gordillo, F.J., Goutx, M., Figueroa, F.L. and Niell, F.X., 1998. Effects of light intensity, CO 2 and nitrogen supply on lipid class composition of Dunaliella viridis. Journal of Applied Phycology, 10, 135-144. DOI: 10.1023/A:1008067022973.##Halim, R., Harun, R., Danquah, M.K. and Webley, P.A., 2012. Microalgal cell disruption for biofuel development. Applied energy, 91(1), 116-121. DOI:10.1016/j.apenergy.2011.08.048.##Jin, G., Yang, F., Hu, C., Shen, H. and Zhao, Z.K., 2012. Enzyme-assisted extraction of lipids directly from the culture of the oleaginous yeast Rhodosporidium toruloides. Bioresource technology, 111, 378-382 DOI: 10.1016/j.biortech.2012.01.152. ##Lee, A.K., Lewis, D.M. and Ashman, P.J., 2012. Disruption of microalgal cells for the extraction of lipids for biofuels: processes and specific energy requirements. biomass and bioenergy, 46, 89-101. DOI: 10.1016/j.biombioe.2012.06.034.## ## ##Lee, J.Y., Yoo, C., Jun, S.Y., Ahn, C.Y. and Oh, H.M., 2010. Comparison of several methods for effective lipid extraction from microalgae. Bioresource technology, 1, S75-77, DOI:1016/j.biortech.2009.03.058. ##Li, Y., Horsman, M., Wang, B., Wu, N., and Lan, C.Q., 2008. Effects of nitrogen sources on cell growth and lipid accumulation of green alga Neochloris oleoabundans. Applied microbiology and biotechnology, 81(4), 629-636. DOI: 10.1007/s00253-008-1681-1.##Liska, A.J., Shevchenko, A., Pick, U. and Kktz, A., 2004. Enhanced photosynthesis and redox energy production contribute to salinity tolerance in Dunaliella as revealed by homology-based proteomics. Plant physiology, 136, 2806-2817. DOI: 10.1104/pp.104.039438##Mata, T.M., Martins, A.A., and Caetano, N.S., 2010. Microalgae for biodiesel production and other applications: a review. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 14(1), 217-232. DOI:10.1016/j.rser.2009.07.020.##Meier, R., 1955. Biological cycles in the transformation of solar energy into useful fuels. Solar energy research, 23, 179-183. doi: 10.1063/1.2718755.##Nigam, S., Rai, M.P. and Sharma, R., 2011. Effect of nitrogen on growth and lipid content of Chlorella pyrenoidosa. Am J Biochem Biotechnol, 7(3), 124-129. DOI: 10.3844/ajbbsp.2011.126.131.##Nuzzo, G., Gallo, C., D'ippolito, G., Cutignano, A., Sardo, A. and Fontana, A., 2013. Composition and quantitation of microalgal lipids by ERETIC 1H NMR method. Marine drugs, 11, 3742-3753. DOI: 10.3390/md11103742.##Olguin, E.J., Mendoza, A., Gonzalez-portela, R.E. and Novelo, E., 2013. Population dynamics in mixed cultures of Neochloris oleoabundans and native microalgae from water of a polluted river and isolation of a diatom consortium for the production of lipid rich biomass. New biotechnology, 30, 705-715. DOI: 10.1016/j.nbt.2013.03.003.##Olofsson, M., Lamela, T., Nilsson, E., Bergé, J.P., Del Pino, V., Uronen, P. and Legrand, C., 2014. Combined effects of nitrogen concentration and seasonal changes on the production of lipids in Nannochloropsis oculata. Marine drugs, 12(4), 1891-1910. DOI:10.3390/md12041891.##Parrish, C.C. and Wangersky, P.J., 1987. Particulate and dissolved lipid classes in cultures of Phaeodactylum tricornutum grown in cage culture turbidostats with a range of nitrogen supply rates. Marine Ecology Progress Series, 119-128. ##Pruvost, J., Van Vooren, G., Cogne, G. and Legrand, J., 2009. Investigation of biomass and lipids production with Neochloris oleoabundans in photobioreactor. Bioresource technology, 100(23), 5988-5995. DOI: 10.1016/j.biortech.2009.06.004.##Rodolfi, L., Chini Zittelli, G., Bassi, N., Padovani, G., Biondi, N., Bonini, G., and Tredici, M.R., 2009. Microalgae for oil: Strain selection, induction of lipid synthesis and outdoor mass cultivation in a low‐cost photobioreactor. Biotechnology and bioengineering, 102(1), 100-112 DOI: 10.1002/bit.22033.##Salama, E.S., Kim, H.C., Abou-Shanab, R.A., Ji, M.K., Oh, Y.K., Kim, S.H. and Jeon, B.H., 2013. Biomass, lipid content, and fatty acid composition of freshwater Chlamydomonas mexicana and Scenedesmus obliquus grown under salt stress. Bioprocess and biosystems engineering, 36(6), 827-833. DOI: 10.1007/s00449-013-0919-1.##Santos, A., Janssen, M., Lamers, P., Evers, W. and Wijffels, R., 2012. Growth of oil accumulating microalga Neochloris oleoabundans under alkaline–saline conditions. Bioresource technology, 104, 593-599. DOI: 10.1016/j.biortech.2011.10.084.##Taher, H., Al-Zuhair, S., Al-Marzouqi, A.H., Haik, Y. and Farid, M., 2014. Effective extraction of microalgae lipids from wet biomass for biodiesel production. biomass and bioenergy, 66, 159-167. DOI: 10.1016/j.biombioe.2014.02.034.##Tornabene, T., Holzer, G., Lien, S. and Burris, N., 1983. Lipid composition of the nitrogen starved green alga Neochloris oleoabundans. Enzyme and Microbial Technology, 5(6), 435-440. DOI: 10.1016/0141-0229(83)90026-1.##Wang, D., Li, Y., Hu, X., Su, W. and Zhong, M., 2015. Combined enzymatic and mechanical cell disruption and lipid extraction of green alga Neochloris oleoabundans. International journal of molecular sciences, 16(4), 7707-7722. DOI: 10.3390/ijms16047707.## ##

کاربرد انگشت نگاری عنصری در تفکیک جمعیتی و پایش زیستی ماهی سفید (Rutilus kutum) در جنوب دریای خزر Applications of elemental fingerprinting for population discrimination and biomonitoring potential assessment of Rutilus kutum from the Southern Caspian Sea 1 1 در این تحقیق به منظور بررسی قابلیت استفاده از پنج بافت سخت (اتولیت، فلس، شعاع سخت باله، عدسی چشم و مهره های پشتی) ماهی سفید (Rutilus kutum) برای تفکیک جمعیت های مختلف این گونه و ارزیابی قابلیت پایش زیستی در حوزه جنوبی دریای خزر از طریق سنجش تغییرات میزان تجمع زیستی عناصر تعداد 60 نمونه ماهی سفید از سه ایستگاه نمونه برداری در حوزه جنوبی دریای خزر (ایستگاههای 1، 2 و 3 به ترتیب در مجاورت مصب رودخانه های سفید رود، تجن و گرگانرود) گردآوری شد. همچنین در این پژوهش امکان استفاده از هر یک از پنج بافت مزبور به منظور استفاده به عنوان آرشیو زیستی عناصر و از سوی دیگر، تجمع عناصر در بافت های ماکول و مخاطرات احتمالی ناشی از مصرف آنها بررسی گردید. نمونه برداری ها در طی خرداد 1395 توسط تورهای پره ساحلی انجام شد. در مجموع میزان تجمع 13 عنصر اصلی و فرعی در نمونه ها (پنج بافت سخت مذکور و دو بافت عضله و کبد) توسط روش های پیکسی و میکرو پیکسی بررسی شد. کمترین میزان تشابه بین بافت ها در مورد عدسی چشم (از نظر تجمع عناصر  P، S و Zn) و کبد (از دیدگاه تجمع عناصر Cl، Fe و K) قابل تشخیص بود. هیچگونه همبستگی معنی داری بین عناصر و خصوصیات بیومتریک مشاهده نگردید. به نظر می رسد که تمام بافت های سخت، بجز عدسی چشم، ممکن است جایگزین های بالقوه ای برای پایش زیستی عناصر Ca، Cl، Fe، K و S باشند. با توجه به نتایج مربوط به تجمع Sr در اتولیت، می توان استنتاج نمود که نمونه هایی که از ایستگاه های 2 و 3 گردآوری شده اند، احتمالا متعلق به یک جمعیت می باشند. استنتاج مشابهی نیز بر مبنای نتایج حاصل از تجمع K در فلس حاصل گردید. فلس ها ممکن است قابلیت استفاده به عنوان ساختار جایگزین اتولیت برای تفکیک جمعیت های R. kutum را داشته باشند. از میان ده عنصری که با بکارگیری روش پیکسی در بافت ماکول (عضله) قابل اندازه گیری بودند، تنها در مورد چهار عنصر Zn، Cu، Fe و Mn آستانه های مجاز در برخی استانداردهای بین المللی تعریف شده است که میانگین مقادیر اندازه گیری شده در این تحقیق در تمامی موارد در مقایسه با استانداردهای مزبور بسیار کمتر بود.   2 In this research, the potential use of five hard parts (otolith, scale, eye lens, dorsal spine, vertebral bone) of Rutilus kutum for populations discrimination and biomonitoring as well as their usability as biological archive in the southern Caspian Sea was investigated. Two soft tissues (muscle and liver) were also analyzed for assessment of the possible risk of consumption and use as biomonitoring tool, respectively.  A total of 60 specimens were collected using beach seine from three sampling sites (adjacent to the estuaries of the rivers Sefidrud, Tajan and Grorganrud, respectively) in the Southern Caspian Sea in May 2016. In total, the levels of 13 major and trace elements in the samples (the seven soft and hard tissues) was measured using PIXE (Proton Induced X-ray Emission) and µ-PIXE methods. Minor similarities among the tissues were observed in the case of eye lens (for P, S and Zn) and liver (for Cl, Fe and K). There were no significant relationships between the elements and biological characteristics (weight, total length and standard length). Based on the results, it seems that all the studied hard parts, except for eye lens, may offer alternatives for biomonitoring of Ca, Cl, Fe, K and S in the southern Caspian Sea. Considering Sr level in otolith, no significant differences could be found between the sampling sites 2 and 3. So it can be concluded that the specimens collected from the two sites are probably from the same population. Similar results were also obtained based on the results concerning K accumulation in scale. It can be concluded that scales may provide an alternative structure to otolith for stock discrimination of R. kutum in the southern Caspian Sea. Among the 10 elements that were detectable in the muscle using the PIXE method, only in the case of four of them (i.e. Zn, Cu, Fe and Mn) maximum allowable concentrations for human consumption have been defined, which in all the cases the mean concentrations in the present study were far below the recommended limits. 81 97 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/252017/06/142017/10/22 1396/7/30 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/122018/05/122018/05/15 1397/2/25 نیما پورنگ N. Pourang موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران ایران n_pourang@yahoo.com فرخ پرافکنده حقیقی F. Parafakndeh موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران ایران n_pourang@yahoo.com حمید رضا معظمی H. Moazami آزمایشگاه واندوگراف، پژوهشکده علوم هسته ای، پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای، سازمان انرژی اتمی ایران، تهران، ایران ایران n_pourang@yahoo.com داوود آقا علی گل D. Agha Aligol آزمایشگاه واندوگراف، پژوهشکده علوم هسته ای، پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای، سازمان انرژی اتمی ایران، تهران، ایران ایران n_pourang@yahoo.com پرگل قوام مصطفوی P. Ghavam Mostafavi دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشکده علوم و فنون دریایی ایران n_pourang@yahoo.com مینو محمودیان M. Mahmoudian دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشکده علوم و فنون دریایی ایران n_pourang@yahoo.com Caspian Sea Kutum Population discrimination Biomonitoring PIXE دریای خزر ماهی سفید تفکیک جمعیتی پایش زیستی پیکسی ##منابع##آقاعلی گل، د.، اولیائی، پ.، باقی زاده، ع.، شکوهی، ف کاکویی، ا.ر.، موحد، ب.، فرمهینی فراهانی،م. ، مرادی، م. و لامعی رشتی،. م.، 1386. آنالیز عنصری نمونه های مختلف با استفاده از میکروسکوپ روبشی پروتون و بررسی توزیع عناصر در آنها. مجله علوم و فنون هسته ای، شماره 40، صفحات 1-10. ##پورنگ، ن.، قنبری باغستانی، ف.، لامعی رشتی، م.، مرتضوی، م. ص.، کمالی، ع. و وارسته، ط. 1394. بررسی قابلیت استفاده از یک گونه دو کفه ای به منظور پایش زیستی عناصر در خلیج فارس با بکارگیری یک روش آنالیز غیرتخریبی. مجله علمی شیلات ایران، سال 24، شماره 4، صفحات 65 - 85.##فضلی، ح. ، دریانبرد، غ.ر. ، پورغلام، ر.، عبدالملکی، ش.، بندانی ، ع. ، پورغلامی، ا. و صفوی، س. ا. ، 1391. بررسی کیفی وضعیت ذخایر ماهی سفید (Rutilus frisii kutum Kamensky, 1901) در دریای خزر طی سالهای 1370- 1390 . مجله علمی شیلات ایران، سال 21، شماره 2، صفحات 53 - 64.##نیکبخت، ط.، کاکویی، ا.ر.، لامعی رشتی ،م. و صداقتی بورخانی، م. ، 1394. مشخصه یابی سنگ لاجورد با استفاده از روشهای مکمل آیبیل و میکروپیکسی. مجله پژوهش فیزیک ایران، جلد ۱۵ ، شماره ۱، صفحات 9-17.##Afraei Bandpei, M.A., Mashhor, M., Abdolmaleki, S. and El-Sayed, A.M., 2010. Population dynamics of Caspian Kutum, Rutilus frisii kutum (Cyprinidae) in southern Caspian Sea, Iran. Cybium, 34(3), 285-292.##Agah, H., Hashtroodi, M. and Baeyens, W., 2011. Trace metals analysis in the sediments of the southern Caspian Sea. Journal of the Persian Gulf, 2 (6), 1-12.##Al-Najjar,T., Khalaf, N., Alawi, M. and Disi, A., 2012. Levels of trace metals in two fish species (Caesio varilineata and Caesio lunaris) of the family Caesionidae from the Gulf of Aqaba, Red Sea. Fresenius Environmental Bulletin, 21(5), 1152-1157.##Al-Yousuf, M.H., El-Shahawi, M.S. and Al-Ghais, S.M., 2000. Trace metals in liver, skin and muscle of Lethrinus lentjan fish species in relation to body length and sex. Science of the Total Environment, 256, 87–94.##Anan, Y., Kunito, T., Tanabe, S., Mitrofanov, I. and Aubrey, D., 2005. Trace element accumulation in fishes collected from coastal waters of the Caspian Sea. Marine Pollution Bulletin, 51, 882-888.##Aschenbrenner, A., Ferreira, B. P. and Rooker, J. R., 2016. Spatial and temporal variability in the otolith chemistry of the Brazilian snapper Lutjanus alexandrei from estuarine and coastal environments. Journal of Fish Biology, 89(1), 753-769. ##Belpaire, C. and Goemans, G., 2007. Eels: contaminant cocktails pinpointing environmental contamination. ICES Journal of Marine Science, 64 (7), 1423-1436.##Beone, G.M., Cattani, I., Fontanella, M.C. and Ravera, O., 2011. Relationship between element concentrations and body size in the Lake Maggiore population of Unio pictorum mancus (Mollusca, Bivalvia). Journal of Limnology, 70(2), 283–292.##Bickford, N.A., Hannigan, R.E. and Bogdevich, O.P., 2003. Environmental life histories of freshwater fish using otolith microchemistry. The Sixth International Symposium on Environmental Contamination in Central and Eastern Europe and the Commonwealth of Independent States, 1-4 September 2003, Prague, Czech Republic.##Brickle, P., Schuchert, P.C., Arkhipkin, A.I., Reid, M.R. and Randhawa, H.S., 2016. Otolith trace elemental analyses of South American Austral Hake, Merluccius australis (Hutton, 1872) indicates complex salinity structuring on their spawning/larval grounds. PLoS One, 11 (1), e0145479.##Cai, S., Ni, Z., Li, Y, Shen, Z., Xiong, Z., Zhang, Y. and Zhou, Y., 2012. Metals in the tissues of two fish species from the rare and endemic fish nature reserve in the upper reaches of the Yangtze River, China. Bulletin of Environmental Contamination and Toxicology, 88, 922–927.##Campana, S.E., 1999. Chemistry and composition of fish otoliths: pathways, mechanisms and applications. Marine Ecology Progress Series, 188, 263–297.##Campana, S.E., Chouinard, G.A., Hanson, J.M., Frechet and A., Brattey, J., 2000. Otolith elemental fingerprints as biological tracers of fish stocks. Fisheries Research, 46, 343-357.##Campana, S.E., 2005. Otolith elemental composition as a natural marker of fish stocks. In: Cardin, S.X., Friedland, K.D. and Waldman, J.R. Stock identification methods. Academic Press, New York. pp. 227-245.##Campbell, L.A., Bottom, D.L., Volk, E.C. and Fleming, I.A., 2015. Correspondence between scale morphometrics and scale and otolith chemistry for interpreting juvenile salmon life histories. Transactions of the American Fisheries Society, 144, 55–67. ##Canli, M. and Atli, G., 2003. The relationships between heavy metal (Cd, Cr, Cu, Fe, Pb, Zn) levels and the size of six Mediterranean fish species. Environmental Pollution, 121, 129–136.##Chang, M.Y., Tzeng, W.N, Wang, C.H., You, C.F., 2008. Differences in otolith elemental composition of the larval Rhinogobius giurinus (Perciformes, Gobiidae) among estuaries of Taiwan: implications for larval dispersal and connectance among metapopulation. Zoological Studies, 47(6), 676-684.##Chittaro, P.M., Usseglio, P., Fryer, B.J. and Sale, P.F., 2006. Spatial variation in otolith chemistry of Lutjanus apodus at Turneffe Atoll, Belize. Estuarine, Coastal and Shelf Science, 67, 673-680.##Clarke, A.D., Telmer, K. and Shrimpton, J.M., 2004. Population structure and habitat use by Arctic grayling (Thymallus arcticus) in tributaries of the Williston Reservoir using natural elemental signatures. Peace/Williston Fish and Wildlife Compensation Program Report No. 300, 61P.##Cogun, H. Y. and Kargin, F., 2004, Effects of pH on the mortality and accumulation of copper in tissues of Oreochromis niloticus, Chemosphere, 55, 277–282.##Collings, S.E., Johnson, M.S. and Leah, R.T., 1996. Metal contamination of angler – caught fish from the Mersey Estuary. Marine Environmental Research, 41(3), 281-297. ##Cuveliers, E.L., Geffen, A. J., Guelinckx, J., Raeymaekers, J.A.M., Skadal, J., Volckaert, F.A.M. and Maes, G.E., 2010. Microchemical variation in juvenile Solea solea otoliths as a powerful tool for studying connectivity in the North Sea. Marine Ecology Progress Series, 401, 211–220.##Darmono, D. and Denton, G.R.W., 1990. Heavy metal concentrations in the banana prawn, Penaeus merguiensis, and leader prawn, P. monodon, in the Townsville Region of Australia. Bulletin of Environmental Contamination and Toxicology, 44, 479-486.##Davies, C.A., Brophy, D., Jeffries, T. and Gosling, E., 2011. Trace elements in the otoliths and dorsal spines of albacore tuna (Thunnus alalunga, Bonnaterre, 1788): An assessment of the effectiveness of cleaning procedures at removing postmortem contamination. Journal of Experimental Marine Biology and Ecology, 396, 162-170. ##Elsdon, T.S. and Gillanders, B.M., 2004. Fish otolith chemistry influenced by exposure to multiple environmental variables. Journal of Experimental Marine Biology and Ecology, 313 (2), 269-284.##Everitt, B.S., Landau, S., Leese, M. and Stahl, D., 2011. Cluster analysis. 5th ed. Chichester, UK, Wiley. 330P.##FAO/WHO, 1989. National Research Council Recommended Dietary Allowances (10th ed). National Academy Press. Washington, DC. USA, 302P.##Fazli, H., Daryanabard, G.R., Abdolmaleki, S. and Bandani, G.A., 2013. Stock management implication of Caspian kutum (Rutilus frisii kutum Kamensky, 1901) in Iranian waters of the Caspian Sea. Ecopersia, 1 (2), 179-190.##Gao, Y., Feng, Q., Ren, D., Qiao, L. and Li, L., 2010. The relationship between trace elements in fish otoliths of wild carp and hydrochemical conditions. Fish Physiology and Biochemistry, 36, 91–100. ##Geffen, A.J., Jarvis, K., Thorpe, J.P., Leah, R.T. and Nash, R.D.M., 2003. Spatial differences in the trace element concentrations of Irish Sea plaice Pleuronectes platessa and whiting Merlangius merlangus otoliths. Journal of Sea Research, 50, 245– 254.##Gillanders, B.M., 2001. Trace metals in four structures of fish and their use for estimates of stock structure. Fishery Bulletin, 99(3), 410-419.##Gobert, S., Pasqualini, V., Dijoux, J., Lejeune, P., Durieux, E. D., and Marengo, M., 2017. Trace element concentrations in the apex predator swordfish (Xiphias gladius) from a Mediterranean fishery and risk assessment for consumers. Marine Pollution Bulletin. http://hdl.handle.net/2268/212666.##Goutte, A., Cherel, Y., Churlaud, C., Ponthus, J.P., Massé, G. and Bustamante, P., 2015. Trace elements in Antarctic fish species and the influence of foraging habitats and dietary habits on mercury levels. Science of the Total Environment, 538, 743–749.##Herrera-Reveles, A. T., Lemus, M., Marín, B. and Prin, J. L. 2013. Trace metal incorporation in otoliths of a territorial coral reef fish (Abudefduf saxatilis) as an environmental monitoring tool. E3S Web of Conferences, 1, 34007.##Houston, B.C., 2015. Comparison of otolith-based growth rates and microchemistry in red drum before, during, and after the Deepwater Horizon oil spill. M.Sc. Thesis, College of Marine Science, University of South Florida, USA.##Javor, B.J. and Dorval, E., 2016. Stability of trace elements in otoliths of juvenile Pacific sardine Sardinops sagax. CalCOFI Reports, 57, 109-123.##Jezierska, B. and Witeska, M., 2006. The metal uptake and accumulation in fish living in polluted waters, In: Twardowska, I.; Allen, H.E.; Hagblom, M.M. and Stefaniak, S. (eds.). Soil and Water Pollution Monitoring, Protection and Remediation. Springer, pp. 3–23. http://dx.doi.org/10.1007/978-1-4020-4728-2_6 .##Joyeux, J.C., Campanha Filho, E.A. and Jesus, H.C., 2004. Trace metal contamination in estuarine fishes from Vitória Bay, ES, Brazil. Brazilian Archives of Biology and Technology, 47 (5), 765–774.##Kerr, L.A. and Campana, S.E., 2014. Chemical composition of fish hard parts as a natural marker of fish stocks. In: Cadrin, S. X., Kerr, L. A. and Mariani, S. (ed). Stock identification methods. 2nd ed. Academic Press, San Diego, CA. pp. 205-234.##Kohestan-Eskandari, S., Anvarifar, H., Mousavi-Sabet, H., Yousefi, M. and Khanzade, M., 2014. A morphology-based hypothesis for homeward migration success and population differentiation in the anadromous kutum Rutilus kutum (Pisces: Cyprinidae) along the southern Caspian Sea, Iran. Folia Zoologica, 63 (3), 151–160.##Lai, J., Zhao, L., Fan, Y., Qu, X., Liu, D., Guo, Z., Wang, Y., Liu, Q. and Chen, Y., 2015. Using whole body elemental fingerprint analysis to distinguish different populations of Coilia nasus in a large river basin. Biochemical Systematics and Ecology, 60, 249-257.##Luque, P.L., Zhang, S., Rooker, J.R., Bidegain, G. and Rodríguez-Marí, E., 2016. Dorsal fin spines as a non-invasive alternative calcified structure for microelemental studies in Atlantic bluefin tuna. Journal of Experimental Marine Biology and Ecology, 486, 127–133. ##Maher, W. A., 1986. Trace metal concentrations in marine organisms from St. Vincent Gulf, south Australia. Water, Air and Soil Pollution, 29, 77-84.##Martínez Musoles, M., Alvarez Perez, J., Pessatti, M., Loyola Twardowsky Bova, M., 2016. Why are Brazilian deep-demersal fish resources valuable? An analysis of the size of edible flesh and its chemical composition. Latin American Journal of Aquatic Research, 44(5), 947-956.##Merciai, R., Guasch, H., Kumar, A., Sabater, S. and García-Berthou, E., 2014. Trace metal concentration and fish size: Variation among fish species in a Mediterranean river. Ecotoxicology and Environmental Safety, 107, 154–161.##Milton, D. A. and Chenery, S.R. , 2001. Sources and uptake of trace metals in otoliths of juvenile brramundi (Lates calcarifer). Journal of Experimental Marine Biology and Ecology, 264 (1), 47-65.##Moosavi, K., Vatankhah, S., Salimi, J. and Moradi, M., 2010. A proton induced X-ray emission (PIXE) analysis of concentration of trace elements in varicose veins. Iranian Journal of Radiation Research, 8(2), 117 – 121.##Naghipour, D., Shaabaninezhad, Z. and Amouei, A., 2016. Evaluation of heavy metal concentrations in Rutilus frisii kutum on the southern coast of the Caspian Sea (northern Iran). Environmental Health Engineering and Management Journal, 3(2), 55–59.##NIIR, 2004. Handbook of fisheries and aquaculture technology. National Institute of Industrial Research (NIIR), Asia Pacific Business Press Inc. 750P.##Nussey, G., Van Vuren, J.H.J. and du Preez, H.H., 2000. Bioaccumulation of chromium, manganese, nickel and lead in the tissues of themoggel, Labeo umbratus (Cyprinidae), from Witbank Dam, Mpumalanga. Water SA, 26(2), 269–284. ##Peterson, C. H., Duncan, P.B., Summerson, H.C. and Safrit, G.W., 1983. A mark-recapture test of annual periodicity of internal growth band deposition in shells of hard clams, Mercenaria mercenaria, from a population along the Southeastern United States. Fishery Bulletin, 81, 765–779.##Phelps, Q.E., Whitledge, G.W., Tripp, S.J., Smith, K.T., Garvey, J.E., Herzog, D.P., Ostendorf, D.E., Ridings, J.W., Crites, J.W., Hrabik, R.A., Doyle, W.J., Hill, T.D., Trudel, M., 2012. Identifying river of origin for age-0 Scaphirhynchus sturgeons in the Missouri and Mississippi rivers using fin ray microchemistry. Canadian Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 69 (5), 930-941.##Pirestani, S., Ali Sahari, M., Barzegar, M. and Seyfabadi, S.J., 2009. Chemical compositions and minerals of some commercially important fish species from the South Caspian Sea. International Food Research Journal, 16, 39-44. ##Pourang, N., Tanabe, S., Rezvani, S. and Dennis, J.H., 2005.Trace elements accumulation in edible tissues of five sturgeon species from the Caspian Sea. Environmental Monitoring and Assessment, 100, 89–108.##Pourang, N., Richardson, C.A., Chenery, S.R.N. and Nasrollahzedeh, H., 2014. Assessment of trace elements in the shell layers and soft tissues of the pearl oyster Pinctada radiata using multivariate analyses: a potential proxy for temporal and spatial variations of trace elements. Environmental Monitoring and Assessment. 186(4), 2465-2485.##Ramsay, A.L., Milner, N.J., Hughes, R.N. and McCarthy, I.D., 2011. Comparison of the performance of scale and otolith microchemistry as fisheries research tools in a small upland catchment. Canadian Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 68, 823-833.##Ranaldi, M. and Gagnon, M. M., 2008. Trace metal incorporation in otoliths of black bream (Acanthopagrus butcheri Munro), an indicator of exposure to metal contamination. Water, Air and Soil Pollution, 194 (1-4), 31-43. ##Ranaldi, M.M., 2011. Trace metal analysis of fish otoliths used as a biomonitoring tool. Curtin University. Department of Environment and Agriculture, 114P.##Ren, D., Gao, Y. and Feng, Q., 2012. Enrichment of Pb, Hg and Cr in cultured carp otolith. African Journal of Biotechnology, 11(8), 1939-1947.##Saeedi, M. and Karbassi, A.R., 2006. Heavy metal pollution and speciation in sediments of southern part of the Caspian Sea. Pakistan Journal of Biological Sciences, 9, 735–740.##Sarimin, A. and Mohamed, C.A.R., 2012. Elements content in otolith as pollution indicator for cultured sea bass (Lates calcarifer) of Malaysia. Journal of Environmental Protection, 3, 1689-1703.##Sarmani, S., Wood, A. K., Hamzah, Z. and Majid, A. A. , 1993. Analysis of toxic trace elements in sea food samples by neutron activation. Journal of Radioanalytical and Nuclear Chemistry, 169(1), 255-258.##Seeley, M., Miller, N. and Walther, B., 2015. High resolution profiles of elements in Atlantic tarpon (Megalops atlanticus) scales obtained via cross-sectioning and laser ablation ICP-MS: a literature survey and novel approach for scale analyses. Environmental Biology of Fishes, 98, 2223–2238. ##Serrano, O, Mateo, M.A., Dueñas-Bohórquez, A., Renom, P., López-Sáez, J.A., and Martínez Cortizasm, A., 2011. The Posidonia oceanica marine sedimentary record: A Holocene archive of heavy metal pollution. Science of the Total Environment, 409 (22), 4831-4840.##Sokal, R.R. and Rohlf, F.J., 2000. Biometry: The principles and practice of statistics in biological Research, W. H. Freeman, New York.##Sorte, C.J.B., Etter, R.J., Spackman, R., Boyle, E.E. and Hannigan, R.E., 2013. Elemental fingerprinting of mussel shells to predict population sources and redistribution potential in the Gulf of Maine. PLoS ONE, 8(11), e8086.##Sturgeon, R.E., Willie, S.N., Yang, L., Greenberg, R., Spatz, R. O., Chen, Z., Scriver, C. , Clancy, V., Lam, J. W. and Thorrold, S., 2005. Certification of a fish otolith reference material in support of quality assurance for trace element analysis. Journal of Analytical Atomic Spectrometry, 2 0, 1 0 6 7 – 1 0 7 1.##Swan, S.C., Gordon, J.D.M., Morales-Nin, B., Shimmield, T., Sawyer, T., Geffen, A.G., 2003. Otolith microchemistry of Nezumia aequalis (Pisces: Macrouridae) from widely different habitats in the Atlantic and Mediterranean. Marine Biological Association of the United Kingdom, 83, 883-886.##Swan, S. C., Geffen, A. J., Morales-Nin, B., Gordon, J. D. M., Shimmield, T., Sawyer, T. and Massutı´, E., 2006. Otolith chemistry: an aid to stock separation of Helicolenus dactylopterus (bluemouth) and Merluccius merluccius (European hake) in the Northeast Atlantic and Mediterranean. ICES Journal of Marine Science, 63, 504-513.##Tanner, S.E., 2012. Connectivity among estuarine and coastal fish populations using otolith geochemistry. Ph.D. Thesis. Departamento de Biologia Animal, University of Lisboa, Portugal, 179P.##Tzadik, O.E., Curtis, J.S., Granneman, J.E., Kurth, B.N., Pusack, T.J., Wallace, A.A., Hollander, D.J., Peebles, E.B. and Stallings, C.D., 2017. Chemical archives in fishes beyond otoliths: A review on the use of other body parts as chronological recorders of microchemical constituents for expanding interpretations of environmental, ecological, and life-history changes. Limnology and Oceanography: Methods, 15, 238–263.##Veinott, G.I. and Evans, R.D. 1999. An examination of elemental stability in the fin ray of the white sturgeon with laser ablation sampling–Inductively Coupled Plasma–Mass Spectrometry (LAS-ICP-MS). Transactions of the American Fisheries Society, 128, 352-361.##Wagner, W. and Boman, J., 2003. Biomonitoring of trace elements in muscle and liver tissue of freshwater fish. Spectrochimica Acta Part B, 58, 2215–2226.##Wells, B. K., Rieman, B. E., Clayton, J. L., Horan, D. L. and Jones, C. M., 2003. Relationships between water, otolith, and scale chemistries of westslope cutthroat trout from the Coeur d’Alene River, Idaho: The potential application of hard-part chemistry to describe movements in freshwater. Transactions of the American Fisheries Society, 132, 409–424.##Witeska, M. and Jezierska, B., 2003. The effects of environmental factors on metal toxicity to fish (Review), Fresenius Environmental Bulletin, 12, 824-9.##Yin, S.A., Ismail, A. and Zulkifli, S.Z., 2012. Heavy metals Uuptake by Asian swamp eel, Monopterus albus from paddy fields of Kelantan, Peninsular Malaysia: Preliminary study. Tropical Life Sciences Research, 23(2), 27–38.##Zhou, Q., Zhang, J., Fu, J., Shi, J. and Jiang, G., 2008. Biomonitoring: An appealing tool for assessment of metal pollution in the aquatic ecosystem. Analytica Chimica Acta, 606, 135–150.## ##

تغییر ساختار زئوپلانکتون ها و شکوفایی ژله فیش ها در منطقه ساحلی بوشهر– دلوار Changing zooplankton assemblage and increasing jellyfish abundance in the coastal waters of Bushehr–Delvar 1 1 به منظور بررسی تغییرات حاصل از توسعه و تغییرات آب و هوایی بر جوامع زیستی، تراکم و ترکیب گروه های مختلف زئوپلانکتونی، منطقه حد فاصل بندر بوشهر تا بندر دلوار مورد بررسی قرار گرفت. این تحقیق به صورت فصلی از تابستان 1394 تا بهار 1395 در اعماق کمتر از 10 متر جفره، جلالی، دستک، سرتل، هلیله، بندرگاه، نیروگاه، بوشهر، پیازی و دلوار به کمک تورپلانکتون گیری با چشمه 100 میکرون انجام شد. در مجموع 40 گروه پلانکتونی متعلق به 8 شاخه جانوری شناسایی گردید. سخت پوستان با میانگین سالانه فراوانی حدود 66/37 درصد از کل نمونه­ها، غالب ترین گروه زئوپلانکتون ها را تشکیل می دادند. ژله فیش ها شامل گروه های پلانکتونی، مرجانیان، شانه داران و سالپ ها مقدار 11/16 درصد از تعداد کل نمونه­ها را شامل می شدند که در مقایسه با مقادیر ثبت شده قبلی گویای افزایش معنی داری در سطح منطقه طی 4 دهه اخیر می باشد. میانگین سالانه میزان تراکم 69/5512±5/10577 عدد در متر مکعب و شاخص تنوع گونه ای شانون- وینر زئوپلانکتون 218/0±44/2 برآورد گردید. بیشترین میزان تراکم در ایستگاه های سرتل با میانگین 13874±21250 عدد در متر مکعب و کمترین آن در ایستگاه دلوار با میانگین 3075±4388 عدد در متر مکعب بود. همچنین بیشترین و کمترین میزان تراکم و تنوع گونه ای بترتیب در فصل های تابستان و زمستان ثبت گردید. میزان ضریب همبستگی بین نوسانات دما با میانگین شاخص‌های زیستی تراکم و تنوع گونه ای شانون-وینر بترتیب 665/0(34/0P<) و 91/0(09/0P<) محاسبه شد. مقایسه یافته های این تحقیق با یافته های قبلی، گویای آن است که ساختار جوامع زئوپلانکتونی خلیج فارس بخصوص در آب های ساحلی بوشهر تا دلوار، تحت تاثیر فشارهای مختلف طبیعی و انسانی از جمله افزایش دما و مواد مغذی تغییرات محسوسی شامل افزایش تراکم، کاهش تنوع و تغییر ترکیب گونه ای داشته است.   2 The present investigation was performed to identify the impact effect of development and climate change on the zooplankton assemblage in coastal waters of Bushehr-Delvar region. Sampling was occurred seasonally at depths of less than 10 m using a Bongonet (100 µm) at 10 stations including Jophreh, Jalali, Dastak, Saretol, Helileh, Bandargah, Niroogah, Bushehr, Piazy and Delvar from the summer 2015 to the spring 2016. 40 Zooplanktoon groups belong to 8 Phyla were identified. Crustaceans were the most dominant zooplankton group with the average annual abundance of 37.66% of total zooplankton abundance. The total annual abundance of jellyfish including Salps, Cnidaria and Ctenophora was 16.11% which in comparison with the previous registered data indicated a significant increase over the last four decades in the region. The average annual abundance of zooplankton and Shannon-wiener diversity index were 10577.5±5512.69 /m3 and 2.44±0.218, respectively. The highest and the lowest density of zooplankton were found in Saretol and Delvar stations with the average amounts of 21250±13874/m3 and 4388±3075/m3, respectively. Also, the highest and the lowest density and diversity of zooplankton were observed in the summer and the winter, respectively. Correlation coefficient between the average temperature variation with zooplankton density and Shannon–wiener diversity variations were assessed 0.665 (P<0.34) and 0.91 (P<0.09), respectively. Comparing the results of the present study with the results of the previous investigations indicated that zooplankton assemblage in the coastal waters of Bushehr-Delvar region has been changed under the influence of various natural and human pressures including increased temperature and nutrients which resulted in increasing the density, reducing diversity and changing the species composition of zooplankton. 99 106 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/252017/06/142017/10/222017/11/15 1396/8/24 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/122018/05/122018/05/152018/05/16 1397/2/26 محسن نوری نژاد M. Noorinezhad موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور ایران m.noorinezhad@gmail.com سهیلا امیدی S. Omidi موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور ایران smomidi@gmail.com غلامحسین دلیرپور Gh. Delirpour موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور ایران delir-gh@gmail.com جمشید محمدنژاد J. Mohammadnezhad موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور ایران mohammadnezhad-j@gmail.com هوشنگ انصاری H. Ansari موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور ایران ansari-h@gmail.com Zooplankton Density Species diversity Jellyfish Bushehr Persian Gulf زئوپلانکتون تنوع گونه ای ژله فیش بوشهر خلیج فارس ##امیدی، س.، 1380. بررسی پسابهای مزارع پرورش میگو در منطقه حله بوشهر و اثرات احتمالی آن بر محیط زیست دریایی (سال 1377). مجله علمی شیلات ایران، 10 (3): 13تا 34.##امیدی، س.، 1386. بررسی اثرات متقابل آبزی پروری بر محیط زیست دریایی در مناطق پرورش میگوی حله و مند بوشهر. موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور. 67 ص.##انصاری، ه.، 1396. میزان صید ژله فیش ها در آب های خوزستان. بخش مدیریت ذخایر. موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور. 10ص.##ایزدپناهی، غ.، نیکویان، ع.، آیین جمشید، خ.، حق شناس، آ.، سامانی، ن.، ربانی ها، م.، محسنی زاده، ف.، امیدی، س. و محمد نژاد ج.، 1383. بررسی مستمر هیدرولوژی و هیدروبیولوژی خلیج فارس (محدوده آب های استان بوشهر). موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور. 168 ص.##پولادی، م.، فرهادیان ا.، وزیری زاده، ا. و نوری نژاد، م.، 1392. تنوع زیستی جامعه زئوپلانکتونی در مصب رودخانه حله بوشهر، خلیج فارس. فصل نامه علوم و فنون شیلات، 2 (1): 25-41.##سراجی، ف. 1379. تراکم و تنوع جمعیت پلانکتونی در مناطق شرقی، مرکزی و غربی بندرعباس. مجله علمی شیلات ایران، 9 (4): 15تا 26.##حق شناس، آ.، محمد نژاد، ج. و کاویانی، ع.، 1392. بررسی شکوفایی ژله فیش ها در سواحل استان بوشهر. بخش اکولوژی. موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور. 8ص.##دهقان مدیسه، س.، کوچک زاده، ع.، موسوی ده موردی، ل. و میاحی، ی.، 1390. ژله فیش های سواحل خوزستان و نقش آنها در تغییرات جمعیت لارو ماهیان مجله علمی پژوهشی زیست شناسی دریا - دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز، 3(2): 47-39.##فاطمی، م. و عبایی، م.، 1382. وضعیت محیط زیست دریایی خلیج فارس (محدوده دریایی راپمی). سازمان حفاظت محیط زیست. 263 ص.##مبرزی، ع.، 1389. بررسی شکوفایی ژله فیش ها در صیدگاه های میگو. بخش مدیریت ذخایر. موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور. 12 ص.##Abedi, E., 2015. The Zooplankton of Bardestan Creek in the Persian Gulf. Journal of the Persian Gulf (Marine Science), 6 (20): 21-28. ISSN: 2008-7985.##Al-Yamani, F. Y.; Skryabin, V.; Gubanova, A.; Khvorov, S. and Prusova, I., 2011. Marine zooplankton practical guides (Volumes 1 and 2) for the Northwestern Persian Gulf. 196P. ISBN: 978-99966-95-07-0.##Arai, M. N., 2001. Pelagic coelenterates and eutrophication: a review. Hydrobiologia, 451:69–87. ISSN: 0018-8158 (Print) 1573-5117 (Online).##Brodeur, R. D.; Decker, M. B.; Ciannelli, L.; Purcell, J. E.; Bond, N. A., Stabeno, P. J., Acuna, E.; Hunt Jr., G.L., 2008. Rise and fall of jellyfish in the eastern Bering Sea in relation to climate regime shifts. Progress of Oceanography, 77:103–111. DOI: 10.1016/j.pocean.2008.03.017.##Chihara, M. and Murano, M., 1997. An Illustrated Guide to Marine Plankton in Japan.Tokai University Press. Japan, 1574p. ISBN: 4486012895. ##Dong, Z., Liu, D., and Keesing, j.k., 2010. Jellyfish blooms in China: dominant species, causes and consequences. Marine Pollution Bulletin, 60:954–963. DOI: 10.1016/j.marpolbul.2010.04.022.##Eco-Zist Consulting Engineers. 1980. Iran 1 and 2 Environmental Report. Atomic energy Organization of Iran.##Grasshoff, K., 1976. Review on hydrographical and productivity conditions in the Gulf region. UNESCO tech. pap. Mar. sci. 26:39-62.##Hoover, R. A. and Purcell, J. E., 2009. Substrate preferences of scyphozoan Aurelia labiata polyps among common dock-building materials. Hydrobiologia, 616:259–267. DOI: 10.1007/s10750-008-9595-6.##Kenney, A. J. and Krebs, J., 2001. Ecological Methodology, Dep. of Zoology, University of British Columbia; Vancover, B.C. Canada V6T, 124.##Lo, W. T., Chen, I. L., 2008. Population succession and feeding of scyphomedusae, Aurelia aurita, in a eutrophic lagoon in Taiwan. Estuarine, Coastal and Shelf Science, 76:227–238. DOI: 10.1016/j.ecss.2007.07.015.##Lo, W. T., Purcell, J. E., Hung, J. J., Su, H. M., Hsu, P. K., 2008. Enhancement of jellyfish (Aurelia aurita) populations by extensive aquaculture rafts in a coastal lagoon in Taiwan. ICES Journal of Marine Science, 65:453–461. DOI:10.1093/icesjms/fsm185.##Michel, H. B.; Behbehani, M. and Herring, D., 1986a. Zooplankton of the western Persian Gulf South of Kuwait waters. Kuwait Bulletin of Marine Science, 8:1-36. ##Michel, H.B.; Behbehani, M., Herring, D.; Shoushani, M. and Brakoniecki, T., 1986b. Zooplankton diversity, distribution and abundance in Kuwait waters. Kuwait Bulletin of Marine Science, 8:37-105.##Michael, p., 1984. Ecological Methods for Field and Laboratory Investigations. Currently at Department of Biology. Purduz University. Tata McGraw Hill Publishing Company Limited. New Delhi. 404p.##Mokhayer, Z.; Mousavi Nadushan, R.; Rabbaniha, M.; Fatemi, M. R.; Jamili, Sh., 2017. Community composition and diversity of zooplankton in the northwest Persian Gulf. Iranian Journal of Fisheries Sciences, 16(2):722-732. DOI:10.18869/acadpub.ijfs.##Nourinezhad, M.; Nabavi, S. M. B.; Vosughi, Gh.; Fatemi, M. R. and Sohrabi, M., 2013. Identification and estimation of macrofauna in low tides of Bushehr province, Persian Gulf Iranian Journal of Fisheries Sciences, 12 (2):411-429. DOI: 10.18869/acadpub.ijfs.##Nybakken, J. W., 2001. Marine biology, an ecological approach. San Francisco Benjamin Cummings Addison Wesley Longman, Inc., 239 p. ISBN: 0321030761.##Pouladi, M.; Farhadian, O.; VaziriZade, A. and Nourinezhad, M., 2013. Biodiversity of zooplankton communities in Helleh river estuary, Bushehr, Persian Gulf. ISSN: 2322-5513.##Purcell, J. E. and Arai, M. N., 2001. Interactions of pelagic cnidarians and ctenophores with fish: a review. Hydrobiologia, 451:27–44. DOI: 10.1023/A:1011883905394.##Richardson, A. J., Davies, C., Slotwinski, A., Coman, F., Tonks, M., Rochester, W., Murphy, N., Beard, J., McKinnon, D., Conway, D. and Swadling, K., 2013. Australian marine zooplankton: Taxonomic Sheets. 294 P.##MOOPAM, 2010. Manual of oceanographic observations and pollutants analysis methods##(Fourth Edition). The Regional Organisation for the Protection of the Marine Environment (ROPME), Kuwait.##Sale, P.; Feary, D.; Burt, J.; Bauman, A.; Cavalcante, G.; Drouillard, K.; Kjerfve, B.; Marquis, E.; Trick, C.; Usseglio, P. and Van Lavieren, H., 2010. The growing need for sustainable ecological management of marine communities of the Persian Gulf. Am‐bio, 40:4-17. DOI: 10.1007/s13280-010-0092-6.##Smith, D. and Johnson, K. B., 1996. A guide to marine coastal plankton. Kendall-Hunt publishing company, 250 p. ISBN-13: 978-0840316721. ##Smith, P. E. and Richardson, S. L., 1977. Standard techniques for pelagic fish eggs and larvae survey, Rome: FAO. Teqnical paper: 175. 100p. ISBN: 925100515X. ISSN: 0429-9345.##Todd, C. D., and Laverack, M. S., 1991. Coastal marine zooplankton: a practical manual for students, Cambridge University Press, 106 p. DOI: 10.1017/S0025315400053674.##Wang, Y. S., 2011. Effects of the operating nuclear power plant on marine ecology and environment – a case study of daya bay in China. Nuclear power- deployment, operation and sustainability, Dr. Pavel Tsvetkov (Ed.). InTech, Available from: http://www.intechopen.com/books/nuclearpower-deployment-operation-and-sustainability. www.intechopen.com. 38p. ISBN: 978-953-307-474-0.## ##

آنتوژنی فعالیت آنزیم‌های پروتئولیتیک (پپسین، تریپسین و کیمو تریپسین) ماهی ازون برون (Acipenser stellatus) از زمان تخم گشایی تا روز 50 پس ازتخم گشایی Ontogeny of proteolytic enzymes (pepsin, trypsin and chymotrypsin) of Stellate (Acipenser stellatus) from hatching up to day 50 post hatch 1 1 مطالعه حاضر به آنتوژنی فعالیت آنزیم­های پروتئولیتیک (پپسین، تریپسین و کیمو تریپسین) ماهی ازون برون می­پردازد. نمونه­هایی از لارو ماهی ازون برون بصورت تصادفی از زمان تخم­گشایی تا 50 روزگی جهت سنجش فعالیت آنزیم­های پپسین، تریپسین و کیموتریپسین تهیه شد. در لاروهای یک روزه ماهی ازون برون فعالیت پپسینی سنجش شد و فعالیت این آنزیم از روز هشتم پس از تفریخ بویژه همزمان با انتقال از تغذیه درونی به بیرونی یک افزایش ناگهانی داشت (05/0>p ). میزان فعالیت تریپسین یک روز پس از تخم‌گشایی U.mg protein-1 04/0 بوده و در  روز هشتم پس از تخم‌گشایی به حداکثر رسید (05/0>p) و از روز دهم تا پنجاهم پس از تفریخ فعالیت کاهشی داشت. در کل روند فعالیت تریپسین کاهشی بود (05/0>p). بیشترین میزان فعالیت آنزیم کیموتریپسین در یک روز پس از تخم‌گشایی  تعیین گردید (U.mg protein-1 03/0، 05/0>p). بعد از آن روند کاهشی داشت. به این معنا که در روزهای 15 و 31 پس از تخم‌گشایی کمی افزایش یافت و مجدد به روند کاهشی خود تا روز پنجاهم ادامه داد (05/0>p). همبستگی پیرسون نشان داد که ارتباط میان میزان فعالیت آنزیم­های تریپسین و کیموتریپسین مثبت بود، اما این همبستگی میان آنزیم­های فوق و پپسین منفی بود (05/0>p). این یافته نمایانگر افزایش غالبیت پروتئاز اسیدی در گوارش پروتئین نسبت به انواع قلیایی طی بلوغ دستگاه گوارش ماهی ازون برون می­باشد. نتیجه آن که توسعه معده در گونه­های ماهی دارای معده فعال به مفهوم شروع هضم اسیدی، پیشی­گرفتن گوارش خارج سلولی و کارآمدتر شدن استفاده از منابع پروتئین موجود در رژیم/جیره­های غذایی می­با­شد. 2 The present study focused on ontogeny of digestive enzymes activity namely Pepsin, Trypsin and Chymotrypsin of A. stellatus. Stellate larvae, from the first day of hatch to day 50 of development, were randomly taken for enzyme assay. Specific enzyme activities of Pepsin, Trypsin and Chymotrypsin were determined. The Peptic activity was detected in one-day-old larvae with a sharp raise of enzymatic activity from day 8 post hatch forth, especially during the larval transition to exogenous feedings (p<0.05). The activity of Trypsin in the first day of post hatch was 0.04 U.mg protein-1 and with an increasing trend, the enzyme exhibited its highest activity on day 8 post hatch (p<0.05). Generally, Tryptic activity was decreasing during the larval ontogeny of A. stellatus. The highest activity of Chymotrypsin was also recorded on the day right after hatching (p<0.05 0.03 U.mg protein-1). With some rises in the activity of the enzyme on days 15 and 31, however, in general the fish showed a decreasing trend in specific Chymotryptic activity up to day 50-post hatch. Pearson correlation revealed that specific activity of Pepsin of samples were negatively related to alkaline proteolytic enzymes activity (Trypsin and Chymotrypsin) meaning that concomitant with maturation of digestive tract of  the Stellate, the gastric digestion of proteins became dominant (p<0.05). In conclusion, development of stomach in those fish with functional stomach might be indicative of onset of acid Protease digestion, precedence of extracellular digestion to intracellular one and efficient use of dietary protein through post-larval life.   107 118 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/252017/06/142017/10/222017/11/152017/12/16 1396/9/25 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/122018/05/122018/05/152018/05/162018/05/20 1397/2/30 ندا قاسمی N. Ghasemi دانشگاه ارومیه ایران neda.ghasemi1371@gmail.com فرزانه نوری F. Noori دانشگاه ارومیه ایران yalda.45@gmail.com احمد ایمانی A. Imani دانشگاه ارومیه ایران a.imani@urmia.ac.ir رسول شهروز R. Shahrooz دانشگاه ارومیه ایران r.shahrooz@urmia.a.cir digestive tract stellate larvae proteolytic enzymes sturgeons Acipenser stellatus دستگاه گوارش لارو ازون برون آنزیم‌های پروتئولیتیک ماهیان خاویاری Acipenser stellatus ##ایمانی، ا.، یزدان پرست، ر.، فرهنگی، م.، بختیاری، م.، مجازی امیری، ب و سلجوقی، ظ،ش.، 1388. بررسی فعالیت آنزیم‌های گوارشی ماهی قزل آلا رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss) در طی دوره محرومیت غذایی و غذادهی مجدد. مجله علوم و فنون دریایی، 8(3 و 4): 28. ##جرجانی، س.، حاجی مرادلو، ع.، قلیچی، ا.، مخدومی، ن،م.، کاظمی، ر.، 1391. ساختار میکروسکوپی روده فیل ماهی (Huso huso). از مرحله تفریخ تا زمان رهاسازی به دریا. مجله علوم و فنون دریایی، 11( 2): 45-36.##خیاط زاده، ج.، خوش نگاه، ث .، فاطمی، ف .، سعادت فر، ز و شاهسونی ،د.، 1388. بررسی هیستولوژیک و هیستوشیمیایی لوله گوارش (روده و معده) ماهی قره برون (Acipenser persicus) در بازه زمانی 2 هفته پس از تخم گشایی (Hatching). مجله زیست شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار , دوره 4، شماره 1: 31- 21. ##زمانی، ع.، حاجی مرادلو، ع.، مدنی، ر.، فرهنگی، م.، ویلکی، ا.س.، 1386. اندازه گیری و مقایسه سطح فعالیت برخی آنزیمهای گوارشی در لارو ماهی آزاد دریای خزر و ماهی قزل آلای رنگین کمان در مرحله شروع تغذیه خارجی. مجله علمی شیلات ایران، 16(3): 80-73.##شریعتی، ا.، 1378.ماهیان دریای خزر و حوضه آبریز آن (ترجمه) کازانچف، صفحه 330.##نصری چاری، ع.، 1372. بررسی مقایسه‌ای پارامترهای مرفوبیولوژیک پالباش و قره‌برون سواحا جنوبی دریای خزر در جهت نظریه استقلال قره‌برون به عنوان گونه تاسماهی ایرانی (Acipenser persicus). پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، 131 صفحه.##Abdulhadi, H.A., 2005. Some Comparative Histological Studies on Alimentary Tract of Tilapia Fish (Tilapia Spilurus) And Sea Bream (Mylio cuvieri). Egyptian Journal of Aquatic Research, 31: 387-397.##Asgari, R., Rafiee, G., Eagderi, S., Noori, F., Agh, N., Poorbagher, H. and Gisbert, E., 2013. Ontogeny of the digestive enzyme activities in hatchery produced Beluga (Huso huso). Aquaculture, 416:33-40. DOI: 10.1111/anu.12113.##Babaei, S.S., Kenari, A.A., Nazari, R. and Gisbert, E., 2011. Developmental Changes of Digestive Enzymes in Persian Sturgeon (Acipenser Persicus) During Larval Ontogeny. Aquaculture, 318(1):138-144. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2011.04.032. ##Bradford, M.M., 1976. A rapid and sensitive method for the quantitation of microgram quantities of protein utilizing the principle of protein-dye binding. Analytical Biochemistry, 72(1-2): 248-254. https://doi.org/10.1016/0003-2697(76)90527-3.##Buddington, R.K., 1991. Ontogenic development of sturgeons: selected physiological examples, In: Williot, P. (Ed.), Proc. of the First Int. Symp. on the Sturgeon. CEMAGREF, Bordeaux, pp. 53-63.##Buddington, R.K. and Diamond, J.M., 1989. Ontogenetic development of intestinal nutrient transporters. Annual Review of Physiology, 51(1):601-617.##Buddington, R.K., 1985. Digestive secretions of lake sturgeon, Acipenser fulvescens, during early development. Journal of Fish Biology, 26(6):715-723. https://doi.org/10.1111/j.1095-8649.1985.tb04311.x##Cahu, C.L. and Infante, J.Z., 1994. Early weaning of sea bass (Dicentrarchus labrax) larvae with a compound diet: effect on digestive enzymes. Comparative Biochemistry and Physiology Part A: Physiology, 109(2):213-222. DOI: 10.4194/1303-2712-v11_3_22.##Cahu, C.L. and Zambonino Infante, J.L., 1997. Is the digestive capacity of fish larvae sufficient for compound diet feeding? Aquaculture International. 5:151-160. http://dx.doi.org/10.1016/S0044-8486(01)00699-8.##Cahu, C., Infante, J.Z., Escaffre, A.M., Bergot, P. and Kaushik, S., 1998. Preliminary Results on Sea Bass (Dicentrarchus Labrax) Larvae Rearing with Compound Diet from First Feeding. Comparison with Carp (Cyprinus Carpio) Larvae. Aquaculture, 169(1): 1-7.##Cara, J.B., Moyano, F.J., Cárdenas, S., Fernández‐Díaz, C. and Yúfera, M., 2003. Assessment of digestive enzyme activities during larval development of white bream. Journal of Fish Biology, 63(1):48-58. https://doi.org/10.1046/j.1095-8649.2003.00120.x##Chen, B.N., Qin, J.G., Kumar, M.S., Hutchinson, W.G. and Clarke, S.M., 2006. Ontogenetic development of digestive enzymes in yellowtail kingfish Seriola lalandi larvae. Aquaculture, 260(1): 264-271.##Cousin, J.C.B., Baudin‐Laurencin, F. and Gabaudan, J., 1987. Ontogeny of enzymatic activities in fed and fasting turbot, Scophthalmus maximus L. Journal of Fish Biology, 30(1):15-33. https://doi.org/10.1111/j.1095-8649.1987.tb05728.x##Chong, A. S. C., Hashim, R., Lee, C. Y. and Ali, B. A., 2002. Partial characterization and activities of proteases form the digestive tract of discus fish (Symphysodon aequifasciata). Aquaculture 203:321-333. doi:10.3390/fishes2010004.##Darias, M.J., Murray, H.M., Gallant, J.W., Douglas, S.E., Yúfera, M. and Martínez-Rodríguez, G., 2007. Ontogeny of pepsinogen and gastric proton pump expression in red porgy (Pagrus pagrus): determination of stomach functionality. Aquaculture, 270(1):369-378. http://dx.doi.org/10.1016/j.aquaculture.2007.04.045.##Dabrowski, K., 1982. Proteolytic enzyme activity decline in starving fish alevins and larvae. Environmental Biology of Fishes, 7(1):73-76. DOI.10.1007/BF00011827.##Dettlaff, T.A., Ginsburg, A.S. and Schmalhausen, O.I., 2012. Sturgeon Fishes: Developmental Biology and Aquaculture. Springer Science & Business Media.##Diaz, M., Moyano, F.J., Garc|a-Carreno L.F., Alarcon, F.J. and Sarasquete, M.C., 1997. Substrate-SDS-PAGE determination of protease activity through larval development in sea##bream. Aquaculture International 5, 461-471. DOI.10.1023/A:1018340929705.##Domeneghini, C., Arrighi, S., Radaelli, G., Bosi, G. and Mascarello, F., 1999. Morphological and histochemical peculiarities of the gut in the white sturgeon, Acipenser transmontanus. European Journal of Histochemistry, 43(2):135-145. https://doi.org/10.1046/j.1439-0426.2002.00384.x.##Erlanger, B., Kokowsky, N. and Cohen, W., 1961. The preparation and properties of two new chromogenic substrates of trypsin. Archives of Biochemistry and Biophysics. 95:271–278. DOI. 10.1016/0003-9861(61)90145-X. ##Furne´ M., Hidalgo M.C., Lopez A., Garcia-Gallego M., Morales A.E. and Kolkovski, S. 2001. Digestive Enzymes in Fish Larvae and Juveniles, Implications and Applications to Formulated Diets. Aquaculture. 200:181– 201. DOI.101016/S0044-8486(01)00700-1.##Galaviz, M.A., García-Gasca, A., Drawbridge, M., Álvarez-González, C.A. and López, L.M., 2011. Ontogeny of the digestive tract and enzymatic activity in white seabass, Atractoscion nobilis, larvae. Aquaculture, 318(1):162-168. DOI:10.1016/j.aquaculture.2011. 05.014##Gawlicka, A., Teh, S.J., Hung, S.S.O., Hinton, D.E. and De La Noüe, J., 1995. Histological and histochemical changes in the digestive tract of white sturgeon larvae during ontogeny. Fish Physiology and Biochemistry, 14(5): 357-371.##Gisbert, E., Rodriguez, A., Castelló-Orvay, F. and Williot, P., 1998. A Histological Study of the Development of the Digestive Tract of Siberian Sturgeon (Acipenser Baeri) During Early Ontogeny. Aquaculture, 167(3):195-209.##Gisbert, E., Sarasquete, M.C., Williot, P. and Castelló‐Orvay, F., 1999. Histochemistry of the development of the digestive system of Siberian sturgeon during early ontogeny. Journal of Fish Biology, 55(3):596-616. https://doi.org/10.1111/j.1095-8649.1999.tb00702.x##Gisbert, E., R.H. Piedrahita and Conklin, D.E. 2004. Ontogenetic development of the digestive system in California halibut (Paralichthys californicus) with notes on feeding practices. Aquaculture, 232:455-470. https://doi.org/10.1016/S0044-8486(03)00457-5.##Hjelmeland, K. and Jorgensen, T. 1985. Evalution of radioimmunoassay as a method to quantify of maturing Atlantic mackerel (Scomber scombrus L.). Journal of Food Biochemistry, 31:726–747.##Holt, G.J., 2011. Larval Fish Nutrition. John Wiley & Sons. DOI:10.1002/9780470959862.##Kopylenko, L.R., Mitskevich, L.G., Vaitman, G.A. and Mosolov, V.V., 1984. Proteinases in the spawn of sturgeon. Prikladnaia Biokhimiia I Mikrobiologiia, 20:373-377.##Lauff, M. and Hofer, R., 1984. Proteolytic enzymes in fish development and the importance of dietary enzymes. Aquaculture, 37(4):335-346. https://doi.org/10.1016/0044-8486(84)90298-9##Lazo, J.P., Darias, M.J. and Gisbert, E., 2011. Ontogeny of the digestive tract. Larval Fish Nutrition, pp.3-46. https://doi.org/10.1002/9780470959862.ch1.##Lazo, J.P., Dinis, M.T., Holt, G.J., Faulk, c., Arnold, C.R., 2000. Co-feeding microparticulate diets with algae: towards eliminating the need of zooplankton at first feeding in larval red drum (Scianops ocellatus). Aquaculture 188:339-351. https://doi.org/10.1016/S0044-8486(00)00339-2.##Lemieux, H., Blier, P. and Dutil, J.D., 1999. Do digestive enzymes set a physiological limit on growth rate and food conversion efficiency in the Atlantic cod (Gadus morhua)? Fish Physiology and Biochemistry, 20:293-303. DOI: 10.1023/A:1007791019523.##Noori, F., Van sttapen, G. and Sorgeloos, P., 2012. Preliminary study on the activity of protease enzymes in Persian sturgeon (Acipenser persicus Borodin, 1897) larvae in response to different diets: effects on growth and survival. Aquaculture Research 43(2):198-207. https://doi.org/10.1111/j.1365-2109.2011.02816.x##Pradhan, P.K., Jena, J., Mitra, G., Sood, N. and Gisbert, E., 2013. Ontogeny of the digestive enzymes in butter catfish Ompok bimaculatus (Bloch) larvae. Aquaculture, 372:62-69. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2012.10.024.##Ribeiro, L., Zambonino-Infante, J.L., Cahu, C. and Dinis, M.T., 1999. Development of digestive enzymes in larvae of Solea senegalensis, Kaup 1858. Aquaculture, 179(1):465-473. https://doi.org/10.1016/S0044-8486(99)00180-5.##Rungruangsak, K. and Utne, F., 1981. Effect of different acidified wet feeds on protease activities in the digestive tract and on growth rate of rainbow trout (Salmo gairdneri Richardson). Aquaculture 22:67–79. https://doi.org/10.1016/0044-8486(81)90134-4.##Rungraungsak- Torrissen, K., 2007. Digestive efficiency, growth and qualities of muscle and oocyte in Atlantic salmon (Salmo salar L.) fed with krill meal as an alternative protein source. Journal of Food Biochemistry, 31:509-540. https://doi.org/10.1111/j.1745-4514.2007.00127.x##Sarasquete, M.C., Polo, A. and De Canales, M.G., 1993. A histochemical and immunohistochemical study of digestive enzymes and hormones during the larval development of the sea bream, Sparus aurata L. The Histochemical Journal, 25(6):430-437.##Sorgeloos, P. and Leger. P., 1992. Improved larviculturc outputs of marine fish; shrimp and prawn. Journal of the World Aquaculture Society. 23:251-264. https://doi.org/10.1111/j.1749-7345.1992.tb00788.x##Suzer, C., Aktülün, S., Çoban, D., Kamacı, H.O., Saka, Ş., Fırat, K. and Alpbaz, A. 2007. Digestive enzyme activities in sharpsnout seabream (Diplodus puntazzo) larvae. Comparative Biochemistry and Physiology, 148: 470–477. https://doi.org/10.1016/j.cbpa.2007.06.418.##Uscanga-Martínez, A., Perales-García, N., Alvarez-González, C.A., Moyano, F.J., Tovar-Ramírez, D., Gisbert, G.E., Márquez-Couturier, G., Contreras-Sánchez, W.M., Arias-Rodríguez, L. and Indy, J.R., 2011. Changes in digestive enzyme activity during initial ontogeny of bay snook Petenia splendida. Fish physiology and biochemistry, 37(3):667-680. https://doi.org/10.1007/s10695-011-9467-2.##Wold, P-A., Hoehne-Reitan, K., Cahu, C.L., Zambonino Infante, J.L, Rainuzzo, J. and Kjǿrsvik, E., 2007. Phospholipids vs. neutral lipids: Effects on digestive enzymes in Atlantic cod (Gadus morhua L.) larvae. Aquaculture, 272:502-513. http://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2007.06.034.##Zambonino-Infante, J. and Cahu, C.L., 2001. Ontogeny of the gastrointestinal tract of marine fish larvae. Comparative Biochemistry and Physiology Part C, 130(4):477-487. https://doi.org/10.1016/S1532-0456(01)00274-5.## ##

ارزیابی غلظت فلزات سنگین در عضله کپور معمولی (Cyprinus carpio L., 178) در سواحل جنوبی دریای خزر و خطر بالقوه برای سلامتی انسان Assessment of Heavy metal concentrations in the muscles of Common carp (Cyprinus carpio L., 178) from the southern coast of the Caspian Sea and potential risks to human health 1 1 در این تحقیق، غلظت کادمیوم، سرب، مس، منگنز و کبالت در عضله کپور معمولی (Cyprinus carpio) (تعداد 39 قطعه، میانگین وزنی 28/476 گرم و میانگین طول کل51/37 سانتی­متر) در خرداد 1395 از جنوب دریاچه خزر جمع‌آوری و مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. تعیین غلظت فلزات سنگین در بافت­ عضله با استفاده از دستگاه جذب اتمی به روش کوره گرافیتی انجام شد. غلظت فلزات موجود در بافت عضله برای کادمیوم: 10/0-56/1، سرب:10/0-23/1، مس: 88/0-23/8، منگنز: 34/0-05/1 و کبالت: 56/0-43/1 میلی­گرم بر کیلوگرم وزن تَر متغیر بود. نتایج نشان داد که غلظت کادمیوم، سرب، مس، منگنز و کبالت در عضله کپور معمولی پایین­تر از محدوده پیشنهادی WHO بود. خطر سلامت انسان از طریق مصرف رژیم غذایی ماهی به‌وسیله پتانسیل خطر (THQ) ارزیابی شد. مقادیر THQ پنج فلز (کادمیوم، سرب، مس، منگنز و کبالت) برای کپور معمولی پایین­تر از 1 بود. غلظت فلزات در بخش­های خوراکی ماهی برای استفاده انسان مطابق با جذب موقت هفتگی قابل‌تحمل (PTWI) و جذب موقت روزانه قابل‌تحمل (PTDI) مورد ارزیابی قرار گرفت. در این مطالعه، غلظت­های کادمیوم، سرب، مس، منگنز و کبالت در عضله کپور معمولی پایین­تر از حداکثر حد مجاز WHO بود.   2 In this study, the concentrations of Cd, Pb, Cu, Mn, and Co were analyzed in the muscles of Cyprinus carpio collected from Nowshahr on the south of Caspian Sea, Iran in June 2016. Determination of heavy metals concentrations in the studied fish muscles had been carried out by a graphite furnace atomic absorption spectrometer. The range of metals concentrations were as: Cd: 0.10–1.56, Pb: 0.10–1.23, Cu: 0.88–8.23, Mn: 0.34–1.05 and Co: 0.56–1.43 mg/kg wet weight. The results showed that the concentrations of Cd, Pb, Cu, Mn, and Co in the muscles of C. carpio were lower than the proposed limits of the WHO. Health risks to human via dietary intake of fish were assessed by the target hazard quotients (THQs). The THQ values of the five metals (Cd, Pb, Cu, Mn and Co) were below 1 for C. carpio. Metal concentrations in the edible part of C. carpio were assessed for human uses according to provisional tolerable weekly intake (PTWI) and provisional tolerable daily intake (PTDI). In this study, Cd, Pb, Cu, Mn and Co concentrations in the muscle of C. carpio were below the maximum permissible limit of the WHO.   119 129 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/252017/06/142017/10/222017/11/152017/12/162017/06/3 1396/3/13 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/122018/05/122018/05/152018/05/162018/05/202018/05/20 1397/2/30 عیسی سلگی E. Solgi دانشگاه ملایر ایران e.solgi@yahoo.com ‎‏ ‏ حسین علیپور H. Alipour‎ دانشگاه ملایر ایران hossein.alipour@yahoo.com فرشید مجنونی‌ F. Majnooni دانشگاه آزاد اسلامی، واحد سنندج ایران majnonif@yahoo.com Heavy metals Cyprinus carpio Target hazard quotients Estimation of Daily Intake فلزات سنگین کپور معمولی پتانسیل خطر برآورد جذب روزانه ##ابراهیم‌پور کاسمانی، م.،1390. مقدمه‌ای بر آلودگی دریاها. انتشارات نوین اندیشه. تهران. 232 صفحه.‌##اشجع اردلان، آ.، سهرابی، م.، میرحیدری، م. و عبدالله بیگی، ه.، 1388. بررسی میزان جیوه، سرب، روی و مس ‌در بافت عضله و کبد ماهی سوف حاجی طرخان در دو ناحیه آبکنار و شیجان از تالاب انزلی در فصل بهار. پژوهش‌های مجله ‌علوم و فنون دریایی. 4(2): 60-47.‌##الصاق، ا.، 1389. تعیین برخی فلزات سنگین در عضلات ماهی سفید (‌Rutilus frisii kutum‌) و کپور معمولی ‌‌(‌Cyprinus carpio‌) جنوب دریای خزر. نشریه دامپزشکی (پژوهش و سازندگی). 89: 44-33.‌##حسن‌پور، م.، پورخباز، ع.، ابراهیم‌پورکاسمانی، م. و قربانی، ر.، 1390. بررسی سطح فلزات سنگین در رسوب، ‌آب و پرندگان آبزی جنوب‎ ‎شرقی دریای خزر در استان گلستان (مطالعه موردی تالاب بین‌المللی گمیشان و خلیج گرگان)، ‌پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه بیرجند. 100 صفحه.‌##دبیری، م.، 1386. آلودگی محیط زیست (هوا- آب- خاک- صوت). چاپ سوم. انتشارات اتحاد، تهران. 399 صفحه.‌##شهبازی، پ. و ملک‌‌نیا، ن.، 1394. بیوشیمی عمومی. انتشارات دانشگاه تهران، تهران. 1152 صفحه.‌##صادقی راد، م. امینی رنجبر، غ. ارشد، ع. و جوشیده، ه.، 1384. مقایسه تجمع فلزات سنگین (روی، مس، ‌کادمیوم، سرب و جیوه) در بافت عضله و خاویار دو گونه تاسماهی ایرانی (‌A. persicus‌) و ازون برون (‌A. stellatus‌) ‌حوضه جنوبی دریای خزر. مجله علمی شیلات ایران. 3: 99-79.‌##قاسمی، ش.، فاطمی، م.ر.، کیمرام، ف.، جمیلی، ش. و تقوی مطلق، ا.، 1387. پویایی جمعیت و ارزیابی ذخایر ‌کپور دریایی ‌Cyprinus carpio‌ در آب‌های ایرانی دریای خزر. رساله دکتری رشته بیولوژی دریا. دانشگاه آزاد اسلامی واحد ‌علوم و تحقیقات. 105 صفحه.‌##کرباسی، ع. و بیاتی، آ.، 1386. ژئوشیمی زیست‌محیطی، کاوش قلم. تهران. 256 صفحه.‌##کلارک آر. بی.، 1379. آلودگی دریا. ترجمه: زاهد، م.ع. زینب، م.د. انتشارات نقش مهر. تهران. 248 صفحه.‌##مرتضوی، م.ق.، شریفیان، س. و آقاجری، ن.، 1392. برآورد میزان خطر برخی از فلزات ناشی از مصرف ماهی حلوا ‌سفید و شوریده در استان هرمزگان. مجله علمی شیلات ایران. ۲۲ (۲):136-127.‌##مشتاق‌زاده، گ.، ناجی، ا. و کوسج، ن.، 1396. ارزیابی خطر بعضی از عناصر با پتانسیل آلایندگی بالا در عضله و ‌کبد ماهی هوور (‌Thunnus tonggol‌) و بیاح (‌Liza abu‌) برای مصارف انسانی در استان هرمزگان. مجله علمی شیلات ‌ایران. ۲۶ (۶):46-33.‌##وثوقی، غ. و مستجیر، ب.، 1385. ماهیان آب شیرین. چاپ هفتم. انتشارات دانشگاه تهران، تهران. 317 صفحه.‌##یونسی پور، ح.، نصرالله زاده ساروی، ح. و ساداتی‌پور، م.ت.، 1393. بررسی تجمع زیستی فلزات سنگین ضروری ‌‌(آهن، مس و روی) و نیمه ضروری (نیکل، کبالت و منگنز) در بافت خوراکی ماهی کپور‎ (Cyprinus carpio) ‎دریای خزر. ‌نشریه توسعه آبزی‌پروری. ۸ (۱): 106-95.‌## ##

بررسی وجود مالاشیت گرین در گوشت ماهیان پرورشی، قزل آلای رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss) و ماهی کپور (Cyprinus carpio)در مناطق شمال، جنوب، هراز و شهرکرد Investigation of Malachite green existence in Rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) and common Carp (Cyprinus carpio) flesh in the area of North and South of Iran, Haraz and Shahr e Kord 1 1 مالاشیت گرین(MG) ضدعفونی کننده قوی جهت درمان حملات قارچی در ماهیان است و برای انسان بسیار خطرناک می باشد. در مطالعه حاضر، کیفیت گوشت ماهی قزل آلای رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss)و کپور (Cyprinus carpio)از نظر حضور و یا عدم حضور مالاشیت گرین در آن مورد بررسی قرار گرفت. تعداد 8 تیمار با میانگین وزنkg  5/0 و1، مورد آزمایش قرار گرفتند که هر تیمار شامل 4 بار تکرار و هر تکرار شامل 5 نمونه ماهی بوده است.  ماهی قزل آلای رنگین کمان از 2 منطقه هراز و شهرکرد و ماهی کپور از 2 مطقه شمال و جنوب تهیه شدند. نمونه ها از زیر باله پشتی جدا و میزان MG در گوشت ماهیها با روش ELISA اندازه گیری شد. نتایج نشان داد که میزان MG در گوشت ماهی قزل آلای رنگین کمان ‌منطقه هراز، با وزن  kg 5/0 برابر mg/kg 391/0– 139/0 و وزن kg 1، mg/kg   477/0-367/0 می باشد. میزان MG درگوشت ماهی قزل آلای رنگین کمان منطقه شهرکرد، با وزن kg 5/0 برابر mg/kg  680 /0-468/0 و در وزن kg 1 ،  mg/kg 529/0-281/0 اندازه گیری گردید. میزان MG در گوشت ماهی کپور ‌منطقه شمال،  با وزن kg 5/0 برابر mg/kg 338/0 - 330/0 و در وزن kg 1 ، mg/kg 484/0 - 329/0 بدست آمد. میزان MG درگوشت ماهی کپور منطقه جنوب وزن kg 5/0 برابر mg/kg 414/0 - 318/0 و در وزن kg 1 ، mg/kg 334/0 - 298/0 اندازه گیری گردید. داده ها با استفاده از نرم افرار آماری SAS تجزیه و تحلیل گردید و نشان داد که تفاوت معنی داری بین میزان MG در ماهی قزل آلای در اوزان kg 5/0 و 1 هر منطقه وجود ندارد، ولی ماهی kg 5/0 هراز با ماهی kg 5/0شهرکرد تفاوت معنی داری نشان دادند)05/0>p  (و تفاوت معنی داری در میزان MG موجود در گوشت ماهی kg 1 دو منطقه هراز و شهرکرد مشاهده نشد)05/0<(p ، همچنین میزان MG در ماهیان کپور در وزن های 5/0و 1 کیلوگرمی در هر دو منطقه شمال و جنوب تفاوت معنی داری ندارند)05/0<(p   2 Malachite green is a very effective disinfectant that usually uses for fungal invasive and parasite treatments in fish, but is very dangerous for human health. The present study evaluated the existence of Malachite green in rainbow trout and common Carp, flesh. Eight treatments which included two mean weights (0.5 and 1 kg) at the four of (Haraz, Shahrekord, north of Iran and south of Iran) with triplicates were used. The fish flesh samples were taken from under dorsal fin. Malachite green was measured by ELISA method after sample preparation. Results showed that malachite green amounts in Rainbow trout of Shahrekord samples were 0.139 – 0.391 mg/kg and 0.367 – 0.477 mg/kg for 0.5 kg fish and 0.367 – 0.477 mg/kg for 1 kg fish. These amounts in Haraz zone fish were 0.468 – 0.680 and 0.281 – 0.529 mg/kg for 0.5 and 1 kg fish, respectively. There was no significant difference in Malachite green concentrations between 0.5 and 1 kg weights in each zone, but significant difference was observed between 0.5 kg fish from Haraz and 1 kg fish form Shahrekord zone (p<0.05). Also, no significant difference was observed for 1 kg fish weights in Haraz and Shahrekord (p>0.05). The Malachite green amounts in Carp North of Iran samples were 0.32-0.48 mg/kg and 0.330-0.393 mg/kg for 0.5 kg fish and 0.329-0.484 mg/kg for 1 kg fish. These amounts in south of Iran zone fish were 0.29-0.41 and 0.318-0.414 mg/kg for 0.5 and 0.298 -0.334 for 1 kg fish, respectively. There was no significant difference in malachite green concentrations between 0.5 and 1 kg weights in each zone (p>0.05). 131 137 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/252017/06/142017/10/222017/11/152017/12/162017/06/32017/09/19 1396/6/28 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/122018/05/122018/05/152018/05/162018/05/202018/05/202018/05/21 1397/2/31 فرزانه السادات متفقی F. Motafeghi گروه سم‌شناسی، دانشکده داروسازی، دانشگاه آزاداسلامی واحد شهرضا، اصفهان، ایران ایران farzaneh.motafeghi@gmail.com ایرج جوادی I. Javadi گروه سم‌شناسی، دانشکده داروسازی، دانشگاه آزاداسلامی واحد شهرضا، اصفهان، ایران ایران irjava@yahoo.com سید کمال الدین علامه S. K. Allameh بخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران ایران allameh40@gmail.com Malachite green Rainbow trout Common carp مالاشیت گرین ماهی قزل آلای رنگین کمان ماهی کپور ##1. اخلاقی،م., بهاالدینی،ع ا. بهار 1391. مقایسه چندین روش درمانی برای مبارزه با ساپرولگنیوزیس در تخم های لقاح یافته ماهی قزل آلا ی رنگین کمان. نشریه دامپزشکی ( پژوهش و سازندگی ). دوره ی 25. شماره 1 ( پیاپی 94) صفحه 18-24##2. امتیاز جو،م., شیخی مقدم،ل. بهار 1386. استفاده از آلویتا برای حذف قارچ ها در مراحل انکوباسیون تخم ماهی قزل آلای رنگین کمانOnchorhynchus mykiss. نشریه علوم دانشگاه تربیت معلم. دوره ی 7. شماره 1-2 . صفحه 835-846 ##3. بدیعی، ع., حسن زاده، ب., رحمانیان، ر. پاییز 1393. سنتز سیلیکای نانو متخلخل (SBA-15) عاملدار شده با لیگاند آلی شامل گروه های کربوکسیلیک اسید و به کارگیری آن در حذف آلاینده صنایع آبزی پروری . نشریه پژوهش های کاربردی در شیمی (JARC).سال 8 - شماره 3##4. پیغان، ر., مصباح، م., راسخ، ع ر., محمدی ده چشمه، م. تابستان 1385. بررسی اثر حمام تخم ها با مالاشیت گرین در ایجاد ناهنجاری و تغییرات ظاهری در لارو های ماهی کپور نقره ای molitrix) (Hypophthalmichthys. مجله علوم دانشگاه شهید چمران اهواز. شماره 15. قسمت ب. صفحه 45 - 58 ##5. خدابخشی، ع., امین، م م., وحید دستجردی، م., قاسمیان، م., ابراهیمی، ا. زمستان 1393. تعیین مقدار مالاشیت سبز در پساب خروجی و بافت ماهیان مزارع پرورش ماهی استان چهارمحال و بختیاری. مجله علوم و تکنولوژی محیط زیست. دوره 16. شماره 4 ##6. رهاننده م. 1382. بررسی بکارگیری مالاشیت گرین به عنوان یک ماده شیمیایی ضدقارچی و ضد انگلی در استخرهای پرورش ماهی و تاثیر آن در سلامت مصرف کننده. مقاله ارائه شده در ششمین همایش ملی بهداشت محیط، ساری، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مازندران 1382##7. سلطانی، م., اسفندیاری، م., خضرائی نیا، س., سجادی میر، م. 1388. ارزیابی اثرات اسانس آویشن شیرازی (Zataria multiflora) بر میزان تفریخ تخم قزل آلای رنگین کمان Onchorhynchus mykiss و درصد بقاء لارو آن در مقایسه با آب اکسیژنه و مالاشیت گرین . مجله تحقیقات دامپزشکی. دوره 63. شماره 2. صفحه 127 -134 ##8. شریفی، ا., گرجی پور، ر.,گرجی پور، ع., سردسیری، م., محمدی، ر., جبارنژاد،ع. اردیبهشت 1391. اثر ضد قارچی عصاره هیدروالکلی جفت گیاه بلوط بر روی قارچ ساپرولگنیا. مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی یاسوج ( ارمغان دانش) . دوره 17. شماره1 ##9. صادقی، ب., فلاح مهرجردی، ع., ساعی دهکردی، س. 1393. بررسی باقیمانده مالاشیت گرین در ماهی قزل آلای پرورشی استان همدان . وزارت علوم،تحقیقات و فناوری . دانشگاه شهرکرد . دانشکده دامپزشکی ##10. کوشا، م., فرهادیان، ا., درافشان، س., محبوبی صوفیانی، ن. 1394. بررسی سینتیک و ماهیت جذب مالاشیت گرین توسط ریز جلبک ها. مجله آب و فاضلاب. شماره 3 ##11. کوشا، م., فرهادیان، ا., درافشان، س., محبوبی صوفیانی، ن. بهار 1393. بهینه سازی جذب زیستی مالاشیت گرین از محلول های آبی با استفاده از ریزجلبک های سبز. مجله محیط شناسی . دوره 40 . شماره 1 . صفحه 163-176##12. کیخا، س.، قرائی، ا.، میردارهرجانی، ج.، غفاری، م.، راهداری، ع. 1394. بررسی اثر ضد قارچی عصاره متانولی میوه سماق طی دوره انکوباسیون تخم ماهی سفیدک سیستان (Schizathorax zarudnyi) . مجله تحقیقات دامپزشکی . دوره 70-شماره 2 . 131-137##13. محمد پور، م., گندمکار، ح., راستیان نسب، ا., کاظمی، ا., مهدوی ج . 1391. بررسی مقایسه ایی اثر سن اگز و سبز مالاشیت در پیشگیری و درمان آلودگی قارچی تخم قزل آلای رنگین کمان Onchorhynchus mykiss. مجله تحقیقات آزمایشگاهی دامپزشکی . دوره 4 شماره 1 . واژه نامه 1##14. وهاب زاده رودسری، ح., احمدی، م ر., کیوان، ا., معصومیان، م., منجمی،ب . بهار 1384. ارزیابی کارایی پراکسید هیدروژن در مقابله با آلودگی قارچی تخم های تاسماهی ایرانی Acipenser persicus. مجله عملی شیلات ایران.دوره 14 .شماره 1##15. وهاب زاده رودسری، ح., احمدی، م ر., کیوان، ا م., معصومیان، م., منجمی،ب. زمستان 1381. مقایسه کارایی پراکسید هیدروژن و مالاشیت گرین در مقابله با قارچ های آبی در تکثیر مصنوعی کپور معمولی (Cyprinus carpio). مجله علوم دریایی ایران . دوره 2 . شماره 1##16. Culp, SJ., Blankenship, LR., Kusewitt, D., Doerge, DR., Mulligan ,LT., Beland FA. .1999. Toxicity and metabolism of malachite green and leucomalachite green during short-term feeding to Fischer 344 rats and B6C3F1 mice. ChemBiol Interact.- 1;122(3):153-70##17. Dieter, Arnold., Bruno, LeBizec., Richard Ellis. 2009. MALACHITE GREEN – http://www.fao.org/fileadmin/user_upload/vetdrug/docs/6-2009-malachite_green.pdf .firs draft.jun 2009##18. Henderson, AL., Schmitt, TC., Heinze, TM., Cerniglia, CE. 1997. Reduction of malachite green to leucomalachite green by intestinal bacteria. American Society for Microbiology. 10 (63) 4099–4101##19. Hidayah, N., Abu Bakar, F., Mahyudin, N.A., Faridah, S., Nur-Azura, M.S. and Zaman, M.Z . 2013 . Detection of malachite green and leuco-malachite green in fishery industry .International Food Research Journal. 20(4): 1511-1519##20. Machova, J., Svobodova, Z., Svobodnik, J., Piacka ,V., Vykusova ,B., Kocova A. (1996) – Persistence of malachite green in tissues of rainbow trout after a long – Term Therapeutic Bath - Acta vet. Bmo- 65: 151-159##21. Pierrard, MA., Kestemont, P., Delaive, E., Dieu, M., Raes, M., Silvestre, F. 2012 . Malachite green toxicity assessed on Asian catfish primary cultures of peripheral blood mononuclear cells by a proteomic analysis. Aquatic Toxicology. 15;114-115:142-52.##22. SAS. 1990. STAT Users Guide, Release 6.03. SAS Institute Inc., Cary, NC.##23. Srivastava, S., Sinha, R., Roy, D. 2004. Toxicological effects of malachite green. Aquatic Toxicology. 66(3):319-29.##24. Subova, E., Machova, J., Svobodova, Z., Vesely ,T. 2007 . Negative effects of malachite green and possibilities of it’s replacement in the treatment of fish egg and fish : a riview . Veterinarni Medicina .52/2007(12): 527-539## ##

بررسی بافت شناسی مجرا و ضمائم گوارشی ماهیان بالغ شاه کولی (Alburnus chalcoides)، ماهی کلمه (Rutilus rutilus caspicus) و ماهی حوض (Carassius auratus auratus) Histological study of gastrointestinal tract and accessory glands in mature Shemaya (Alburnus chalcoides), Roach (Rutilus rutilus caspicus) and goldfish (Carassius auratus auratus) 1 1  شاه کولی(Alburnus chalcoides)، ماهی کلمه (Rutilus rutilus caspicus) و ماهی حوض (Carassius auratus auratus) از خانواده کپور ماهیان هستند. هدف از این تحقیق بررسی دستگاه گوارش ماهیان مذکور می باشد. بعد از تهیه نمونه ها، مجرا و ضمائم گوارشی ماهی ها خارج گردید و برای بررسی های هیستولوژی از رنگ آمیزی هماتوکسیلین- ائوزین (H&E) استفاده شد. سن این ماهیان بین 2 تا 3 سال بود. لوله گوارش هر سه ماهی شامل مری و روده بوده و ضمایم گوارشی از جمله کبد و هپاتوپانکراس در اطراف روده دیده شد. مری در این ماهیان از لحاظ طولی نسبتا کوتاه بوده و دارای چین خوردگی های کوتاه تری نسبت به روده است. چین خوردگی ها در ماهی کلمه نسبتا بلند و نوک تیز بوده اما در ماهی شاه کولی و حوض انتهای گرد دارد. روده چین خوردگی های مخاطی نسبتا بلند داشته که در بخش قدامی تعدادشان بیشتر است؛ ولی در هر گونه، تفاوتهای جزئی نیز مشاهده می شود. سلولهای گابلت، در مری و روده این ماهیان پراکنده است که در بخش خلفی روده دارای تعداد زیادتری است. کبد و هپاتوپانکراس به صورت در هم فشرده و در برخی نقاط مجزا، دیده می شود. دستگاه گوارش این سه گونه شباهت های زیادی داشته اما دارای تفاوتهای خاص مربوط به گونه نیز می باشد. 2 Shemaya (Alburnus chalcoides), Roach (Rutilus rutilus caspicus) and goldfish (Carassius auratus auratus) were belonging to the family Cyprinidae. The aim of this study was to observe the gastrointestinal tract of these fish. After the sampling, gastrointestinal tract and its accessory glands were taken and studied trough histological procedure using H&E staining. The age of the fish was 2 to 3 years old. Three examined species the digestive system was made up of esophagus and intestine and the accessory glands were liver and hepatopancreas around the intestine. Esophagus was short with small foldings compare to the intestine. The intestinal foldings were high and lanceolate in Roach, but round-tip in Shemaya and goldfish. The foldings have high density in anterior part of the intestine with minor differences between examined species. Goblet cells were observed in esophagus and intestine with higher density at posterior part of the intestine. Liver and hepatopancreas were close or apart from each other along the gastrointestinal tract. In conclusion, it has been observed that these three species has some common characteristics in digestive system structure with some species specific properties. 139 148 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/252017/06/142017/10/222017/11/152017/12/162017/06/32017/09/192017/11/15 1396/8/24 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/122018/05/122018/05/152018/05/162018/05/202018/05/202018/05/212018/05/22 1397/3/1 مسرور ذاکری نسب M. Zakeri Nasab دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات تهران ایران m.zakeri_mzn@yahoo.com شهلا جمیلی Sh. Jamili دانشگاه علوم و تحقیقات تهران، موسسه شیلات کشور ایران shahlajamili45@yahoo.com سعید توتونچی مشهور S. Tootoonchi مجتمع آزمایشگاهی رازی، دانشگاه اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران ایران saeedtootoonchi@yahoo.com زهرا خوشنود Z. Khoshnood گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد دزفول، دزفول، ایران ایران zkhoshnood@gmail.com Histological Alburnus chalcoides Rutilus rutilus caspicus Carassius auratus auratus هیستولوژی ماهی شاه کولی ماهی کلمه ماهی حوض ##ابراهیم زاده موسوی، ح.، رحمتی هولاسو، ه. و شکر پور، س.، 1393. اطلس بافت شناسی ماهی. انتشارات دانشگاه تهران، تهران، 236 ص.##اسدی، ط. و قارزی، ا.، 1394. مطالعه بافت شناسی و هیستوشیمی لوله گوارشی ماهی زرده (Capoeta damascina). مجله پژوهشهای جانوری (زیست شناسی ایران)، 28 (4): 398-389.##امیری پور، ل.، عبدی، ر.، موحدی نیا، ع. و صحرائیان، م.، 1394. مطالعه ساختار بافتی کبد و روده ماهی هامور معمولی (Epinephelus coioides) طی مراحل رشد و نمو لاروی. مجله اقیانوس شناسی، 23 (6): 87- 92.##بانان خجسته، م.، ابراهیمی، س.، رمضانی، م. و حق نیا، ح.، 1388. مطالعه هیستولوژی، هیستوشیمیایی مری و روده ماهی کپور معمولی (Cyprinus carpio). مجله زیست شناسی جانوری، 4 (1): 17- 26.##بحر کاظمی، م.، مجازی امیری، ب.، پوستی، ا. و ویلکی، ا.، 1385. مطالعه شیمی بافتی لوله گوارش ماهی آزاد دریای خزر (Salmo trutta caspius) از زمان تفریخ تا مرحله بچه ماهی یک تابستانه (Parr). نشریه منابع طبیعی، 59(3): 639- 648.##پوستی، ا. و صدیق مروستی، ع.، 1387. اطلس بافت شناسی ماهی (اشکال طبیعی و آسیب شناسی). انتشارات دانشگاه تهران، تهران، 297 ص.##خوشنود، ز.، جمیلی، ش.، خدا بنده، ص.، ماشینچیان مرادی، ع. و مطلبی، ع.، 1393. بررسی ساختار و فراساختار بافت آبششی و مکان یابی سلولهای کلراید آبششی به روش ایمونوهیستوشیمی در بچه ماهی سفید دریای خزر (Kamensky, 1901) Rutilus frisii kutum. مجله پژوهشهای جانوری (زیست شناسی ایران)، 27 (4): 498- 508##خیاط زاده، ج.، خوش نگاه، ث.، فاطمی، ف.، سعادت فر، ز. و شاهسونی، د.، 1388. بررسی هیستولوژیک و هیستوشیمیایی لوله گوارش (روده و معده) ماهی قره برون (Acipenser persicus) در بازه زمانی 2 هفته پس از تخم گشایی (Hatching). مجله زیست شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار، 1(4): 21- 31.##رجبی نژاد، ر. و آذری تاکامی، ق.، 1388. بررسی عادات غذایی ماهی شاه کولی Chalcalburnus chalcoides در رودخانه سفید رود. مجله زیست شناسی دریا، 3 (1): 45- 63.##زهتاب ور، ا.، طوطیان، ز.، کرامت امیر کلایی، ع.، داودی پور، س. و شادی مزدقانی، م.، 1390. کالبدشناسی لوله گوارش کپور علف خوار (Ctenopharyngodon idella). نشریه دامپزشکی، 93 (1): 45- 51.##سلامات، ن. و سلیمانی، ز.، 1393. بررسی تغییرات پاتولوژیک بافت کبد ماهی شانک زرد باله (Achanthopagrus latus) و بیاح (Liza abu) در خور موسی در پاسخ به آلاینده های پتروشیمی. مجله تحقیقات دامپزشکی، 67 (3): 301- 310.##شیبانی، م. و ادیب مرادی، م.، 1381. مطالعه بافت شناسی کبد و لوزالمعده و مجاری آنها در ماهی ازون برون. مجله دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران، 57 (1)، ص 19- 28.##شیبانی، م.، پهلوان یلی، م. و ملک زاده ویایه، ر.، 1390. مطالعه بافت شناسی تکامل پیلور و سکوم پیلوری در لارو و بچه ماهی ازون برون، مجله دامپزشکی ایران، 7 (4): 22- 30.##عبدلی، ا. و نادری، م.، 1387. تنوع زیستی ماهیان حوضه جنوبی دریای خزر. تهران، انتشارات علمی آبزیان، 237 ص.##عرفانی مجد، ن.، پیغان، ر. و یعقوبی، ز.، 1393. مطالعه ساختار هیستولوژی و میکرومتری بافت لنفوئیدی ضمیمه لوله گوارش (GALT) ماهی کپور نقره ای بالغ و نابالغ. مجله دامپزشکی ایران، 10 (2): 47- 57.##مرمضی، م.، ذاکری، م.، رونق، م.، کوچنین، پ. و حقی، م.، 1393. رژیم غذایی و شاخص های تغذیه ای سیاه ماهی فلس ریز (Capoeta damascina) در رودخانه سزار استان لرستان. مجله پژوهشهای جانوری (مجله زیست شناسی ایران)، 27 (3): 405- 416.##مروتی، ح.، عبدی، ر. و بصیر، ز.، 1390. اطلس بافت شناسی ماهی. انتشارات دانشگاه شهید چمران، اهواز، 527 ص.##مسافر خورجستان، س.، خدابنده، ص. و خوشنود، ز.، 1391. اثرات هیستوپاتولوژیک کلرید جیوه بر بافت کلیه و روده بچه تاسماهی ایرانی Acipenser persicus. مجله علمی شیلات ایران. 21 (4): 95-104.##یگانه، س.، رمضان زاده، ف.، جانی خلیلی، خ. و بابایی، ص.، 1393. بررسی اثرات طول دوره نوری بر فعالیت برخی آنزیمهای گوارشی معده ای و روده ای در لارو و نوجوان قزل آلای رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss). مجله علمی شیلات ایران. 23 (2): 103-116.##Bellinger, E. G., Sigee, D. C., and David. C., 2011. Freshwater Algae, identification and use as bioindicators. John wiley and son, Ltd. 284p.##Boulhic, M. and Gabaudan, J., 1992. Histological study of the organogenesis of the digestive system and swim bladder of the over sole, (Solae solae Linnaeus, 1758), Aquaculture, 102: 373-396. DOI: 10.1016/0044-8486(92)90190-V.##Canan, Bh., Nascimento, W. S., Silva, N. B., and Chellappa. S., 2012. Morphohistology of the Digestive Tract of the Damsel Fish Stegastes fuscus (Osteichthyes: Pomacentridae), The ScientificWorld Journal, 10: 1-9. DOI:10.1100/2012/787316.##Carrasson, M., Grau, A., Dopazo, L. R., and Crespo. S., 2006. A histological, histochemical and ultrastructural study of the digestive tract of dentex (Pisces, Sparidae), Journal Of Histology and Histopathology, 21: 579-593. ##Deshmukh, M. R., Chirde, S. G., and Gadhikar. Y. A., 2015. Histological and Histochemical study on the stomach and intestine of catfish Heteropneustes fossilis (Bloch 1794). Global journal of biology, Agriculture and health sciences, 4 (1): 16-23.##Gisbert, E., Piedrahita, R.H., and Conklin. D.E., 2004. Ontogenetic development of the digestive system in California halibut ##(Paralichthys californicus) with notes on feeding practices, 232: 455-470.##Gisbert, E., Rodriguez, A., Castello, F., and Williot. p., 1998. A histological study of the development of the digestive tract of Siberian sturgeon (Acipenser baeri) during early ontogeny, Aquaculture, 167 (3-4): 195-209. DOI: 10.1016/S0044-8486(98)00312-3. ##Ikpegbu, E., Nlebedum, U. C., Nnadozie, O., and Agbakwuru. I. O., 2012. Histological structures of the accessory glands of the digestive system in adult farmed African catfish (Clarias gariepinus B.), Journal of Agriculture and Veterinary Science, 1 (6): 41-46.##Kapoor. B. G., 1957. The digestive tube of an omnivorous cyprinoid fish, Barbus stigma, 3: 48- 53##Khadse, T., and Gadhikar. Y. A., 2017. Histological and ultrastructural study of intestine of Asiatic knife fish, Notopterus notopterus, International Journal of Fisheries and Aquatic Studies, 5 (1): 18-22.##Khoshnood, Z., Jamili, Sh., Khodabandeh, S., Mashinchian Moradi, A., and Motallebi Moghadam. A.A., 2014. Histopathological effects and toxicity of atrazine herbicide in Caspian Kutum, Rutilus frisii kutum, fry, Journal Fisheries Science, 13(3): 702-718. DOI: 10.22092/ijfs.2018.114389.##Mortazavi Tabrizi, S. A., Mortazavi, P., and Pousti. I., 2015. Histomorphologic study on oscar fish (Astronotus ocellatus) intestine. International journal of biology, pharmacy and apllied sciences, 4 (2): 739-750.##Nelson. J. S., 2006. Fishes of the World, John Wiley and Sons Inc,601p.##Raji, A. R., and Norouzi. E., 2010. Histological and histochemical study on the alimentary canal in Walking catfish (Claris batrachus) and piranha (Serrasalmus nattereri). Iranian Journal of Veterinary Research, Shiraz University, 11 (3): 255- 261.##Ramezani-Fard, E., Kamarudin, M. S., Harmin, S. A., Saad, C. R., Abd Satar, M. K. and Daud. S. K., 2011. Ontogenic development of the mouth and digestive tract in larval Malaysian mahseer, Tor tambroides Bleeker, Journal Applied Ichthyology, 27: 920-927. DOI: 10.1111/j.1439-0426.2010.01598.x.##Silva, M. R., Natali, M. R. M., and Hahn. N. S., 2012. Histology of the digestive tract of Satanoperca pappaterra (Osteichthyes, Cichlidae). Acta Scientiarum Biological Sciences, 34 (3): 319- 326. DOI: 10.4025/actascibiolsci.v34i3.8956.##Wallace, K. N., Akhter, S., Smith, E. M., Lorent, K., and Pack. M., 2005. Intestinal growth and differentiation in zebrafish, Mechanisms of development, 122: 157- 173##Winfield, I. J., and Nelson. J. S., 1991. Cyprinid fishes systematics, biology and exploitation, Chapman and Hall, London, 667p.## ##

تاثیر سرخ کردن فیله هامور معمولی (Epinephelus coioides) با روغن‌های مختلف گیاهی (روغن زیتون، روغن ذرت و روغن هسته انگور) بر پروفایل اسید چرب، مواد معدنی و ویتامین‌ها Effect of frying Orange-spotted grouper (Epinephelus coioides) fillet with different plant oil (Olive oil, Corn oil and Grape seed oil) on fatty acid profile, minerals and vitamins 1 1 هدف این مطالعه  شناسایی و تعیین مقدار پروفایل اسید چرب، مواد معدنی و ویتامین های هامور معمولی بود که به طور عمیق در روغن­های گیاهی مختلف (روغن زیتون، روغن هسته انگور و روغن ذرت) سرخ شدند. بیشترین و کمترین مقادیر اسیدهای چرب به ترتیب مربوط به اسیدهای چرب اشباع و اسیدهای چرب چند غیر اشباع بودند. مقدار امگا-6 (n-6) فیله ماهی هامور با سرخ کردن در روغن زیتون، هسته انگور و ذرت بترتیب 08/7، 30/24 و 59/41 درصد افزایش یافت (05/0p<). مقدار امگا-3 (n-3) نمونه ماهی سرخ شده کاهش معنی داری در مقایسه با فیله خام نشان داد. میزان سدیم نمونه­های خام و نمونه­های سرخ شده در روغن ذرت تفاوت داشت (05/0 p<). مقدار پتاسیم در نمونه­های سرخ شده با روغن هسته انگور کاهش معنی­داری نشان دادند، در حالیکه در فیله­های سرخ شده با روغن زیتون افزایش معنی­داری داشتند. میزان منیزیم نمونه­های ماهی هامور معمولی سرخ شده با روغن زیتون و روغن هسته ­انگور نسبت به نمونه خام اختلاف معنی­داری نشان ندادند. میزان فسفر و روی و منگنز و آهن در نمونه­های سرخ شده با روغن­های گیاهی در مقایسه با نمونه خام تفاوت معنی­داری نشان ندادند. میزان مس طی روش­های مختلف سرخ کردن کاهش معنی­داری نشان داد. میزان کلسیم ماهی هامور معمولی طی سرخ کردن با روغن زیتون افزایش معنی­داری نشان داد. مقدار ویتامین A در فیله­های سرخ شده افزایش یافت. میزان ویتامین D در نمونه­های خام و سرخ شده با روغن­های مختلف با یکدیگر اختلاف معنی­دار نشان ندادند. مقدار ویتامین B1  و B3 در فیله­های سرخ شده با روغن­های گیاهی کاهش معنی­داری داشت. بررسی­های پروفایل اسید چرب، میزان ویتامین­ها و مواد معدنی نشان داد که ماهی هامور سرخ شده با روغن ذرت بهتر از سایر روغن­های گیاهی است.   2 Aim of this study was determine of fatty acid profile, mineral and vitamins of Orange-spotted grouper (Epinephelus coioides) fried that deep frying with different plant oils (Corn oil, Grape seed oil and Olive oil). Highest and lowest contents of Orange-spotted grouper fillet was saturated fatty acids and polyunsaturated fatty acid, respectively. n-6 content of Orange-spotted grouper fillet with frying in Olive, Grape seed and Corn oil increased to 7.08, 24.30 and 41.59% respectively (p<0.05). n-3 content of fried fish sample decreased significantly in comparison with raw fillet. Na content of raw samples and fried samples with Corn oil was decreased (p<0.05). K content of fried samples with Grape seed oil was shown to decrease significantly, however increased significantly with olive oil (p<0.05). Mg content of fried Orange-spotted grouper with Olive and Grape seed oil was shown no significantly difference in comparison with raw sample. P, Zn, Mn and Fe content were shown no significantly different in fried samples with different plant oil in comparison with raw sample. Cu content was decreased significantly during different frying methods (p<0.05). Ca content of Orange-spotted grouper was increased significantly during frying with Olive oil (p<0.05). Vitamin A amount in fried fillets increased. Vitamin D amount in different samples of raw and fried in oil was shown no significant differences. Vitamin B1 and B3 amount fillets fried in vegetable oil decreased significantly (P<0/05). Considering the overall fatty acid profile, vitamin and mineral contents, fried Orange-spotted grouper is the best frying method among other plant oil.   149 163 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/252017/06/142017/10/222017/11/152017/12/162017/06/32017/09/192017/11/152016/10/27 1395/8/6 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/122018/05/122018/05/152018/05/162018/05/202018/05/202018/05/212018/05/222018/05/28 1397/3/7 زهرا مومن زاده Z. Momenzadeh دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر ایران zahramomenzadeh7565@gmail.com آیناز خدانظری A. Khadanazari دانشگاه علومو فنون دریایی خرمشهر ایران khodanazary@yahoo.com کمال غانمی K. Ghanemi دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر ایران kamalghanemi@gmail.com Orange- spotted grouper Frying Plant oils هامور معمولی سرخ کردن روغن‌های گیاهی ##افخمی، م.، مخلصی، ا.، یحیوی، م.، احسان پور، م.، خزاعلی، آ. و جوادی، آ.، 1392. بررسی ترکیب اسیدهای چرب در دو گونه هامور معمولی (Epineohelus coioides) و صبیتی (Sparidentex hasta) (پرورشی و دریایی) در استان هرمزگان. مجله آبزیان و شیلات، 4: 10-1.##باباخانی لشکانی، آ.، رضایی، م.، حسینی، ه. و بهرانی فر، ن.، 1389. تاثیر روش های پخت بر ترکیبات بدن و اسیدهای چرب عضله ماهی سفید دریای خزر (Rutilus frisii kutum). مجله علوم و فنون دریایی ایران، 9: 48-37.##رضوی شیرازی، ح.، 1380. تکنولوژی فراوره‌های دریایی- علم فرآوری (2). انتشارات نقش مهر،292 ص.##رضوی شیرازی، ح.، 1386. اصول نگهداری و عمل‌آوری فرآورده‌های دریایی. انتشارات پارس نگار، 325 ص.##ضیائیان نور بخش، ه.، 1391. تعیین پروفیل اسیدهای چرب و ترکیبات غذایی موجود در گوشت ماهی شوریده (Otolithes ruber). مجله علوم غذایی و تغذیه، 9: 84-77.##علی پور، د.، جواهری بابلی، م. و رومیانی، ل.، 1396. تاثیر روش های مختلف پخت بر مواد معدنی و ویتامین های A و E در فیله ماهی شانک زرد باله Acanthopagrus latus. مجله علمی شیلات ایران. 26: 89-79.##قیومی جونیانی، ا.، خوشخو، ژ.، مطلبی، ع. و مرادی، ی. 1390. تاثیر روش های مختلف پخت بر ترکیب اسیدهای چرب فیله ماهی تیلاپیا (Oreochromisniloticus). مجله علمی شیلات ایران، شماره 2: 108-97.##Ackman, R.G., 1967. Characteristics of the fatty acid composition and biochemistry of some fresh-water fish oils and lipids in comparison with marine oils and lipids. Comparative Biochemistry and Physiology, 22(3): 907-922. DOI: 10.1016/0010-406X(67)90781-5.## ##Ansorena, D., Guembe, A., Mendizábal, T. and Astiasarán, I., 2010. Effect of fish and oil nature on frying process and nutritional product quality. Journal of Food Science, 75(2): H62-H67. DOI: 10.1111/j.1750-3841.2009.01472.x##AOAC, 1999. Official Method 999.11, Determination of lead, cadmium, copper, iron and zinc in foods.##Arts, M.T., Ackman, R.G. and Holub, B.J., 2001. "Essential fatty acids" in aquatic ecosystems: a crucial link between diet and human health and evolution. Canadian Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 58(1): 122-137. DOI:10.1139/f00-224##Broadhurst, C.L., Wang, Y., Crawford, M.A., Cunnane, S.C., Parkington, J.E. and Schmidt, W.F., 2002. Brain-specific lipids from marine, lacustrine, or terrestrial food resources: potential impact on early African Homo sapiens. Comparative Biochemistry and Physiology- Part B: Biochemistry and Molecular Biology. 131: 653-673. DOI: 10.1016/S1096-4959(02)00002-7##Candla, M., Astiasaran, I. and Bello, J., 1998. Deep-fat frying modifies high-fat fish lipid fraction. Journal of Agricultural and Food Chemistry, 46: 2793-2796. DOI: 10.1021/jf9709616##Cunnane, S.C. and Griffin, B.A., 2002. Nutrition and Metabolism of Lipids, in Introduction to Human Nutrition, Gibney, M.J., Vorster, H.H., and Kok, F.J., eds., pp. 81–115. Blackwell Science, Oxford.##De Castro, F.A.F., Sant’Ana, H.M.P., Campos, F.M., Costa, N.M.B., Silva, M.T.C., Salaro, A.L. and Franceschini, S.D.C. C., 2007. Fatty acid composition of three freshwater fishes under different storage and cooking processes. Food Chemistry, 103(4): 1080-1090. DOI: 10.1016/j.foodchem.2006.10.002##Delfieh, P., Rezaei, M., Hosseini, H., Vali Hosseini, S., Zohrehbakhsh, E. and Regenstein, J.M., 2013. Effects of cooking methods on proximate composition and fatty acids profile of Indian white prawn (Fenneropenaeus indicus). Journal of Aquatic Food Product Technology, 22(4): 353-360. DOI: 10.1080/10498850.2011.652767##Erkan, N., Selçuk, A. and Özden, Ö., 2010. Amino acid and vitamin composition of raw and cooked horse mackerel. Food Analytical Methods, 3(3): 269-275. DOI: 10.1007/s12161-009-9108-x##Ersoy, B. and Özeren, A., 2009. The effect of cooking methods on mineral and vitamin contents of African catfish. Food Chemistry, 115(2): 419-422. DOI: 10.1016/j.foodchem.2008.12.018##Fatemi, H., 2014. Food Chemistry. Tehran,. Enteshar Corporation Eds press, 480p.##Folch, J., Lees, M. and Sloane-Stanley, G. H., 1957. A simple method for the isolation and purification of total lipids from animal tissues. Journal of Biological Chemistry, 226(1): 497-509.##Gall, K.L., Otwell, W.S., Koburgier, J. A. and Appledorf, H., 1983. Effects of four cooking methods on the proximate, mineral and fatty acid composition of fish fillets. Journal of Food Science, 48(4): 1068-1074. DOI: 10.1111/j.1365-2621.1983.tb09163.x##Gertz, C., 2000. Deep fat frying. A never-ending story? European Journal of Lipid Science and Technology, 505–506.##Ghauomi, Jooyani. A., Khoshkhoo, Z., Motallebi, A. and Moradi, Y., 2011. The effect of different methods on fatty acid composition of tilapia, (Oreochromis niloticus), fillets. Journal of Fisheries Iran, 2: 97-108. DOI: 10.22092/ISFJ.2017.109995##Gokoglu, N., Yerlikaya, P. and Cengiz, E., 2004. Effects of cooking methods on the proximate composition and mineral contents of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss). Food Chemistry, 84(1): 19-22. DOI: 10.1016/S0308-8146(03)00161-4##Horrocks, L.A. and Yeo, Y.K. 1999. Health benefits of docosahexaenoic acid (DHA). Pharmacological Research, 40(3): 211-225. DOI: 10.1006/phrs.1999.0495##Hosseini, H., Mahmoudzadeh, M., Rezaei, M., Mahmoudzadeh, L., Khaksar, R., Khosroshahi, N.K. and Babakhani, A., 2014. Effect of different cooking methods on minerals, vitamins and nutritional quality indices of kutum roach (Rutilus frisii kutum). Food Chemistry, 148: 86-91. DOI: 10.1016/j.foodchem.2013.10.012##Jalili, S., Pour, F. and Zoriastein, N., 2013. Comparison fatty acid composition of orange-spotted grouper (Epinephelus coioides); four finger threadfins (Eleutheronema thetradactylium) in Khuzestan coastal waters (Persian Gulf). American-Eurasian Journal of Agricultural and Environmental Sciences, 13: 826-830. DOI: 10.5829/idosi.aejaes.2013.13.06.962##Kalogeropoulos, N., Andrikopoulos, N. K. and Hassapidou, M., 2004. Dietary evaluation of Mediterranean fish and molluscs pan‐fried in virgin olive oil. Journal of the Science of Food and Agriculture, 84(13): 1750-1758. DOI: 10.1002/jsfa.1878##Kinsella, J.E., 1986. Food components with potential therapeutic benefits: the n-3 polyunsaturated fatty acids of fish oils. Food Technology, Feb: 89-97.##Koubaa, A., Mihoubi, N.B., Abdelmouleh, A. and Bouain, A., 2012. Comparison of the effects of four cooking methods on fatty acid profiles and nutritional composition of red mullet (Mullus barbatus) muscle. Food Science and Biotechnology, 21(5): 1243-1250. DOI: 10.1007/s10068-012-0163-5##Kromhout, D., Bosschieter, E.B. and Coulander, C.D.L., 1985. The inverse relationbetween fish consumption and 20-year mortality from coronary heart disease. New England Journal of Medicine, 312(19): 1205-1209. DOI:10.1056/NEJM198505093121901##Kumar, S. and Aalbersberg, B., 2006. Nutrient retention in Foods after earth-oven cooking compared to other forms of domestic cooking: 2. Vitamins. Journal of Food Composition and Analysis, 19(4): 311-320. DOI: 10.1016/j.jfca.2005.06.007##Larsen, D., Quek, S.Y. and Eyres, L., 2010. Effect of cooking method on the fatty acid profile of New Zealand King Salmon (Oncorhynchus tshawytscha). Food Chemistry, 119(2): 785-790. DOI: 10.1016/j.foodchem.2009.07.037##Lynch, P.L.M. and Young, I.S., 2000. Determination of thiamine by high-performance liquid chromatography. Journal of Chromatography A, 881(1): 267-284. DOI: 10.1016/S0021-9673(00)00089-3##Marimuthu, K., Thilaga, M., Kathiresan, S., Xavier, R. and Mas, R.H.M.H., 2012. Effect of different cooking methods on proximate and mineral composition of striped snakehead fish (Channa striatus, Bloch). Journal of Food Science and Technology, 49(3): 373-377. DOI: 10.1007/s13197-011-0418-9##Marques, A., Teixeira, B., Barrento, S., Anacleto, P., Carvalho, M. L. and Nunes, M. L., 2010. Chemical composition of Atlantic spider crab (Maja brachydactyla): Human health implications. Journal of Food Composition and Analysis, 23(3): 230-237. DOI: 10.1016/j.jfca.2009.10.007##Moradi, Y., Bakar, J., Syed Muhamad, S.H. and Che Man, Y., 2009. Moisture, fat content and fatty acid composition in breaded and non-breaded deep-fried black pomfret (Parastromateus niger) fillets. International Food Research Journal, 16: 225-231.##Pigott, G. M. and Tucker, B., 1990. Seafood: effects of technology on nutrition. CRC press. 104-106.##Portarena, S., Farinelli, D., Lauteri, M., Famiani, F., Esti, M. and Brugnoli, E., 2015. Stable isotope and fatty acid compositions of monovarietal olive oils: Implications of ripening stage and climate effects as determinants in traceability studies. Food Control, 57: 129-135. DOI: 10.1016/j.foodcont.2015.03.052##Priestley, R.J., 1979. Effects of heating on foodstuffs. Applied Science Publishers Ltd. 1139-1140.##Reddy, K.J., Jayathilakan, K. and Pandey, M.C., 2015. Olive oil as functional component in meat and meat products: a review. Journal of Food Science and Technology, 8(5): 1-9. DOI: 10.1007/s13197-015-1852-x##Rose, D.P. and Connolly, J.M., 1999. Omega-3 fatty acids as cancer chemopreventive agents. Pharmacology and Therapeutics, 83(3): 217-244. DOI:10.1016/S0163-7258(99)00026-1##Saldanha, T., Benassi, M.T. and Bragagnolo, N., 2008. Fatty acid contents evolution and cholesterol oxides formation in Brazilian sardines (Sardinella brasiliensis) as a result of frozen storage followed by grilling. LWT-Food Science and Technology, 41(7): 1301-1309. DOI: 10.1016/j.lwt.2007.08.023##Santos-Silva, J., Bessa, R.J.B. and Santos-Silva, F., 2002. Effect of genotype, feeding system and slaughter weight on the quality of light lambs: II. Fatty acid composition of meat. Livestock Production Science, 77(2): 187-194. DOI: 10.1016/S0301-6226(02)00059-3##Sargent, J.R., and Henderson, R.J., 1995. Marine (n-3) polyunsaturated fatty acids. In Developments in Oils and Fats. Springer US. pp. 32-65.##Simopoulos, A.P., 2002. The importance of the ratio of omega-6/omega-3 essential fatty acids. Biomedicine and Pharmacotherapy, 56(8), 365-379. DOI: 10.1016/S0753-3322(02)00253-6##Sioen, I., Haak, L., Raes, K., Hermans, C., De Henauw, S., De Smet, S. and Van Camp, J., 2006. Effects of pan-frying in margarine and olive oil on the fatty acid composition of Cod and Salmon. Food Chemistry, 98(4): 609-617. DOI: 10.1016/j.foodchem.2005.06.026##Sisakhtnezhad, S. Sheikhol-Islami, A. Kiani, A. Mohammadi, B. Darzi-Ramandi, M. Parvin, N. and Bahrami G., 2008. Evaluation of the stability of fatty acid content of natural lipid and frying oils available on the Iranian market during frying. Journal of Medical Sciences, Kermanshah University of Medical Sciences, 12(4): 343-357.##Stancheva, M. and Dobreva, D.A., 2013. Bulgarian marine and freshwater fishes as a source of fat- soluble vitamin for a healthy human diet. Foods, 2: 332- 337. DOI: 10.3390/foods2030332##Taskaya, L., Chen, Y.C., Beamer, S., Tou, J.C. and Jaczynski, J., 2009. Compositional characteristics of materials recovered from whole gutted silver carp (Hypophthalmichthys molitrix) using isoelectric solubilization/precipitation. Journal of Agricultural and Food Chemistry, 57(10): 4259-4266. DOI: 10.1021/jf803974q##Testi, S., Bonaldo, A., Gatta, P.P. and Badiani, A., 2006. Nutritional traits of dorsal and ventral fillets from three farmed fish species. Food Chemistry, 98(1): 104-111. DOI: 10.1016/j.foodchem.2005.05.053##Turan, H., Sönmez, G. and Kaya, Y., 2007. Fatty acid profile and proximate composition of the thornback ray (Raja clavata, L. 1758) from the Sinop coast in the Black Sea. Journal of Fisheries Sciences, 1(2): 97-103. DOI: 10.3153/jfscom.2007012##Ulbricht, T.L.V. and Southgate, D.A.T., 1991. Coronary heart disease: seven dietary factors. The Lancet, 338(8773): 985-992. ##Unusan, N., 2007. Change in proximate, amino acid and fatty acid contents in muscle tissue of rainbow trout (Oncorhunchus mykiss) after cooking. Journal of Food Science and Technology, 42: 1087- 1093. DOI: 10.1111/j.1365-2621.2006.01354.x##Uran, H. and Gokoglu, N., 2014. Effects of cooking methods and temperatures on nutritional and quality characteristics of anchovy (Engraulis encrasicholus). Journal of Food Science and Technology, 51(4): 722-728. DOI: 10.1007/s13197-011-0551-5##Varela, G., 1988. Current facts about the frying of food, in Frying of food: Principles, changes, new approaches. Chichester: Ellis Horwood, pp. 9-25.##Weber, J., Bochi, V.C., Ribeiro, C.P., Victório, A.D.M. and Emanuelli, T., 2008. Effect of different cooking methods on the oxidation, proximate and fatty acid composition of silver catfish (Rhamdia quelen) fillets. Food Chemistry, 106(1): 140-146. DOI: 10.1016/j.foodchem.2007.05.052##WHO. 2003. Diet, nutrition and the prevention of chronic disease. Report of a joint WHO/FAO expert consultation. WHO technical report series 916, WHO. Geneva.##Zuraini, A., Somchit, M.N., Solihah, M.H., Goh, Y.M., Arifah, A.K., Zakaria, M.S. and Jais, A.M., 2006. Fatty acid and amino acid composition of three local Malaysian Channa spp. fish. Food Chemistry, 97(4): 674-678. DOI: 10.1016/j.foodchem.2005.04.031## ##

یافته علمی: بررسی سطح غلظت فلزات ضروری (مس، آهن و سلنیوم) در بافت‌های عضله، کبد و آبشش ماهی قباد (Scomberomorus guttatus) در بندربوشهر Short Communication: Determination of essential metals (Cu, Fe and Se) levels in muscles, liver and gill tissues of Scomberomorus guttatus in Bushehr seaport 1 1 در این تحقیق غلظت فلزات­سنگین مس، آهن و سلنیوم در بافت­های عضله، کبد و آبشش ماهی قباد در پاییز سال 1395 در بندربوشهر اندازه­گیری شدند. 30 عدد ماهی قباد به صورت تصادفی بوسیله تور گوشگیر صید گردید. بعد از زیست­سنجی، بافت­های عضله، کبد و آبشش نمونه­ها جداسازی و هضم شیمیایی آنها با استفاده از روش MOOPAM انجام گرفت و با دستگاه جذب اتمی مجهز به کوره گرافیتی Perkin Elmer 3030 میزان غلظت فلزات در بافت­­ها اندازه­گیری شد. بر اساس آزمایشات انجام شده میانگین غلظت فلزات مس، آهن و سلنیوم در بافت عضله ماهی قباد به ترتیب 21/7، 07/3 و 094/0، در بافت کبد به ترتیب 35/8، 02/3 و 107/0 و در بافت آبشش نیز به ترتیب 87/9، 59/3 و 119/0 میلی­گرم در کیلوگرم وزن خشک محاسبه گردید. میزان فلزات­سنگین مس و سلنیوم در بافت عضله ماهی قباد در بندربوشهر پایین­تر از حد مجاز استاندارد­های سازمان بهداشت جهانی (WHO)، سازمان جهانی غذا و کشاورزی (FAO)، مرکز ملی بهداشت و پزشکی استرالیا (NHMRC) و وزارت کشاورزی، شیلات و غذای انگلستان UK(MAFF) بود. اما میزان فلزسنگین آهن اندازه­گیری شده بیشتر از مقدار مجاز اعلام شده توسط غذا و دارو آمریکا (FDA) اعلام شد.   2 In this study, the concentrations of heavy metals Cu, Fe and Se in muscle, liver and gill tissues of S. guttatus were evaluated in Bushehr seaport during autumn 2016. S. guttatus samples were caught at random from Bushehr seaport (n=30). After biometric measurements the samples were taken from each tissues (muscles, liver and gills) and chemical digestion of the samples were carried out based on MOOPAM, then levels of heavy metals in tissues were measured by Graphite furnace atomic absorption spectrophotometer (Perkin Elmer 3030). Based on the results obtained the mean concentrations of heavy metals Cu, Fe and Se in muscles tissues of S. guttatus were 7.21, 3.07 and 0.094, in liver were 8.35, 3.02 and 0.107, and in gill were 9.87, 3.59 and 0.119 mg/kg dry weight respectively. Moreover, this results revealed that the Cu and Se concentration in muscles tissues of S. guttatus in Bushehr seaport were lower than the levels permitted within the standards of World Health Organization (WHO), Food and Agricultural Organization (FAO), National Health and Medical Research Council (Australia) (NHMRC), Ministry of Agriculture, Forestry and Fisheries UK (MAFF), But Fe concentration was higher than the level permitted within the standard of Food and Drug Administration (FDA).   165 170 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/252017/06/142017/10/222017/11/152017/12/162017/06/32017/09/192017/11/152016/10/272018/02/19 1396/11/30 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/122018/05/122018/05/152018/05/162018/05/202018/05/202018/05/212018/05/222018/05/282018/05/28 1397/3/7 رزاق عبیدی R. Obeidi باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران ایران Rasagh.obeidi@gmail.com عبدالرحیم پذیرا A. Pazira گروه منابع طبیعی- تکثیر و پرورش آبزیان، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران ایران abpazira@gmail.com Heavy metals Muscle Liver Gill Scomberomorus guttatus. فلزات‌سنگین عضله کبد آبشش ماهی‌قباد ##امید‌پور، ا.، عسکری‌ساری، ا. و جوادزاده پورشالکوهی، ن.، 1396. تجمع فلزات نیکل و وانادیوم در عضله هشت گونه ماهی منطقه بحرکان بندر هندیجان (خلیج فارس). مجله علمی شیلات ایران، 26(4): 171-161.##جلالی‌جعفری، ب. و آقازاده‌مشگی، م.، 1386. مسمومیت ماهیان در اثر فلزات سنگین آب و اهمیت آن در بهداشت عمومی. انتشارات مان کتاب، چاپ اول، تهران، 134 صفحه.##دورقی، ا.، کوچنین، پ.، نیک‌پور، ی.، یاوری، و.، ذوالقرنین، ح.، صفاهیه، ع. و سالاری علی‌آبادی، م. ع.، 1388. تجمع کادمیوم، مس و آهن در بافت-های ماهی شبه شوریده (Johnius belangerii) در سواحل شمالی خلیج فارس. مجله علمی شیلات ایران، 3(3): 8-1. ##صادقی، س.ن.، 1380. ویژگی‌های زیستی و ریخت-شناسی ماهیان جنوب ایران (خلیج فارس و دریای عمان). انتشارات نقش مهر، چاپ اول، تهران، 432 صفحه.##صدوق‌نیری، ع.، نیک‌پور، ی.، رجب‌زاده، ا.، محبوبی صوفیایی، ن. و احمدی، ر.، 1389. اندازه‌گیری فلزات سنگین کادمیوم، نیکل، کبالت، مس و سرب در بافت‌های ماهی صبور (Tenualosa ilisha) در شمال غرب خلیج فارس و رابطه آن با طول و وزن. مجله علوم آبزیان، 1(1): 74-61.##عبیدی، ر.، پذیرا، ع.ر.، قنبری، ف. و مغدانی، س.، 1396. تعیین میزان غلظت فلزات سنگین نیکل و کادمیوم در بافت‌های عضله و کبد ماهی سنگسر معمولی (Pomadasys kaakan) در بندر بوشهر. مجله علمی شیلات ایران، 26 (1): 65-55.##فرهادی، ا.، یاوری، و. و سالاری علی‌آبادی، م.ع.، 1392. غلظت برخی فلزات سنگین در بافت‌های مختلف ماهی کیجار بزرگ (Saurida tumbil) در بندر هندیجان- خلیج فارس. فصلنامه علمی علوم و فنون شیلات، 2(1): 80-71.##قنبری، ف.، پذیرا، ع. ا.، مغدانی، س. و عبیدی، ر.، 1395. بررسی غلظت کادمیوم (Cd) و روی (Zn) در عضله ماهی کفشک ( Brachirus orientalis) در بنادر بوشهر و عسلویه. مجله علمی- پژوهشی زیست شناسی دریا. 8(30): 95-83.##Amini Ranjbar, A. and Sotoodenia, F., 2005. Accumulation heavy metals in muscle tissue of Mugil auratus and its relationship with some biometrical characteristics (standard length, weight, age and sex). Iranian Fisheries Scientific Journal, 14(3):1-18.##Belitz, H.D., Grosch, W. and Schieberle, P., 2001. Fleisch In: Lehrbuch der Lebensmittelchemie. Springer-Lehrbuch. Springer, Berlin, Heidelberg., 551-604 pp. DOI:10.1007/978-3-662-08302-4_13.##Canli, M. and Atli, G., 2003. The relationship between heavy metal (Cd, Cr, Cu, Fe, Pb, Zn) levels and the size of six Mediterranean fish species. Journal of Environmental Pollution, 121:129-136. DOI:10.1016/S0269-7491(02)00194-X.##Chen, M.H., Chen, C.Y., 1999. Bioaccumulation of sediment-bound heavy metals in grey mullet, Liza macrolepis. Marine Pollution Bulletin 39:239–244. DOI:10.1016/S0025-326X(99)00027-2.##Darmono, D. and Denton, G.R.W., 1990. Heavy metals concentration in the banana prawn Penaeus merguiensis and leader prawn Penaeus monodon in the Towns vile region of Australia. Bulletin of Environmental Contamination and Toxicology, 44:479-486.##FDA, 2011. Fish and Fishery Products Hazards and Controls Guidance. Department of health and human service public health food and drug administration center for food safety and applied nutrition of food safety. Fourth Edition, 476 p.##Ghaedi, M., Shokrollahi, A., Kianfar, A.H., Pourfarokhi, A., Khanjari, N., Mirsadeghi A.S. and Soylak M., 2009. Pre concentration and separation of trace amount of heavy metal ions on bis (2- hydroxyl acetophenone) ## ethylendiimine loaded on activated carbon. Journal of Hazardous Materials, 162:1408–1414.##Ghanbari, F., Moghdani, S., Nasrinnezhad, N.A., Khajeheian, M.R., Obeidi, R. and Farashbandi, M., 2015. Accumulation of trace metals in the muscle tissues of tiger tooth croaker in Persian Gulf. International Journal of Biosciences, 6(5):170-177.##Hulya, K. and Erhan, U., 2000. Concentration of heavy metals in water, sediment and fish species from the Ataturk Dam Lake Turkey. Chemosphere, 41(9):1371-1376. DOI:10.1016/S0045-6535(99)00563-9. ##Jaffar, M. Ashraf, M. and Rasoal, A., 1998. Heavy metal contents in some selected local fresh water fish and relevant waters. Pakistan Journal of Scientific and Industrial Research, 31(3):189-193.##Krogh, M. and Scanes, P., 1996. Organochlorine compound and trace metal contaminants in fish near Sydney Ocean outfall. Marine Pollution Bulletin, 33(7-12):213-225. DOI:10.1016/S0025-326X(96)00171-3.##MAFF, 1995. Monitoring and surveillance of non-radioactive contaminants in the aquatic environment and activities regulating the disposal of wastes at sea, 1993, Directorate of Fisheries Research, Lowest oft, Aquatic Environment Monitoring Report, No. 44.##Moghdani, S., Ghanbari, F., Fazeli, F., Nezamzadeh, F., Irani, M., Jamei, M. and Dashtianeh, M., 2015. Distribution of metals (lead, vanadium, nickel, selenium) in the tissues of benthic fish, oriental sole, from two sites of Persian Gulf. Journal of Scientific Research and Development, 2(5):61-65.##MOOPAM (Manual of Oceanographic Observations and Pollutant Analyses Methods), 1999. Regional Organization for the Protection of Marine Environment: Kuwait, ROPME, 220 pp.##Ozden, O., 2010. Seasonal differences in the trace metal and macrominerals in shrimp (Parapenaus longirostris) from Marmara Sea. Journal of Environmental Monitoring and Assessment. 162(1-4):191-199. DOI:10.1007/s10661-009-0787-y.##Rezayi, M., Esmaeli, A.S. and Valinasab, T., 2011. Mercury and Selenium Content in Otolithes ruber and Psettodes erumei from Khuzestan Shore, Iran. Bull Environ Contam Toxicol 86(5):511–514. DOI:10.1007/s00128-011-0237-8.##Sciortino, J.A. and Ravikumar, R., 1999. Fishery Harbour Manual on the Prevention of Pollution - Bay of Bengal Programme, Published by FAO, 123 p.##Stoskopf, M.K., 1993. Fish medicine. WB. Saunders Co. London, England. 882p.##Turkmen, M. and Ciminli, C., 2007. Determination of metals in fish and mussel species by inductively coupled plasma-atomic emission spectrometry. Food Chemistry, 103:670-675. DOI: 10.1016/j.foodchem.2006.07.054##WHO, 1995. Health risks from marine pollution in the Mediterranean. Part (1) Implications for Policy Markers, 25 p.## ##

یافته علمی: ارزیابی مدیریت بهره برداری ماهیان خاویاری در سواحل ایرانی دریای خزر (1393-1306) Short Communication:Evaluation of Sturgeon's exploitation management in the Iranian waters of the Caspian Sea (1927-2014) 1 2 Despite the exploitation rate of Caspian Sea sturgeon stocks have been decreased for major national and regional reasons, catch decreased 78 times in the past century. At the moment, Iran's share compared to other Caspian Sea littoral country increased from 2.7% to 52%. But the annual growth rate of Iran's harvest 1.6% decreased. According to the documents, content analysis and statistical resources the structural system of the management governance of Iran sturgeon activities was studied in 4 historical periods (Since 1927 until 2014). Results demonstrated that structural changes, apportion of duties and incoherence of integrated activity in the sturgeon management especially in the last decade had a great effect on sturgeon stocks. In the latest period compared to the ideal period, the average of annual harvest decreased about 95%. Since the beginning of the present century, the annual average of caviar and sturgeon's meat harvest were about 146 and 1076 tons respectively. Based on the achieving strengths, weaknesses, threats and opportunities management, the present study recommended 3 scenarios as purpose to improve and change the governance structure of Iranian sturgeon activities and preserve this valuable fish. Results also showed that the value of heritage and preserve of sturgeon fish are higher than caviar's exploitation and their instrumental value. 171 179 2017/11/262017/10/192017/07/302017/08/202017/08/162017/05/252017/06/142017/10/222017/11/152017/12/162017/06/32017/09/192017/11/152016/10/272018/02/192017/10/13 1396/7/21 2018/04/242018/04/282018/04/302018/05/62018/05/92018/05/122018/05/122018/05/152018/05/162018/05/202018/05/202018/05/212018/05/222018/05/282018/05/282018/07/21 1397/4/30 افشین عادلی A. Adeli دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان ایران afshinadeli@gau.ac.ir Sturgeon fish Fisheries management Organizational structure Exploitation Caspian Sea ماهیان خاویاری مدیریت شیلاتی ساختار سازمانی بهره برداری دریای خزر ##آمار شرکت مادر تخصصی خدمات کشاورزی.، 1394.##پورکاظمی، م.، 1387. منابع زنده دریای خزر و کنوانسیون محیط زیست. دو فصلنامه مطالعات اوراسیای مرکزی.(1):20-1.##خلیلی شورینی،س.، 1389. روش های تحقیق در علوم انسانی. چاپ هفتم. نشر یادواره کتاب. 158 صفحه.##سالاری شهربابکی، م. م.، 1376. مجموعه کامل قوانین و مقررات شیلات و آبزیان. اداره کل حقوقی شیلات ایران. شرکت سهامی شیلات ایران. 699 صفحه. ##سالنامه آماری سازمان شیلات ایران (1379-1370).،1380. سازمان شیلات ایران معاونت برنامه ریزی و توسعه مدیریت، دفتر برنامه و بودجه:44.##سالنامه آماری سازمان شیلات ایران (1390-1380).،1391. سازمان شیلات ایران معاونت برنامه ریزی و توسعه مدیریت، دفتر برنامه و بودجه: 63.##سالنامه آماری سازمان شیلات ایران(1393-1392).،1394. سازمان شیلات ایران معاونت برنامه ریزی و توسعه مدیریت، دفتر برنامه و بودجه: 33.##شریف روحانی،ع. و کریمی،د.،1394.بازنگری راهبردهای توسعه پایدار ماهیان خاویاری دریای خزر، مجله علمی شیلات ایران، 24(4):53-45.##عادلی، ا .،1381. چالش درمهاجرت پذیری وتکثیر طبیعی ماهیان خاویاری خزر، فصلنامه مرکز مطالعات آسیای مرکزی وقفقاز وزارت امورخارجه،37: 72 – 63.##عادلی، ا .، 1382. گزارش کارشناسی لایحه تاسیس سازمان شیلات ایران، معاونت پژوهشی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، دفتر بررسی های اقتصادی و مطالعات برنامه و بودجه و امور زیربنایی، (3) 6، 6809: 11-1.##عادلی، ا.، 1383. شیلات ایران از شرکت تا سازمان، هفته نامه برنامه، 72: 5-4.##عادلی،ا. و عباسپور نادری،ر.،1396. مجموعه قوانین و مقررات شیلات ایران. نشر دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان. 288 صفحه.##کیوان، ا.، 1382. ماهیان خاویاری ایران. انتشارات نقش مهر. 424 صفحه.##لاریجانی،م. امینی،ک. بندانی،غ.ع. بهروز خوشقلب،م،ر. شریفی،س. و عقیلی نژاد،س،م.،1395. بررسی و مقایسه درصد تغییرات ترکیب گونه‌ای و CPUE ماهیان خاویاری در سال های 90 و 91 در سواحل جنوبی دریای خزر محدوده استان گلستان. مجله علمی شیلات ایران، 26 (1): 206-203.##مهندسین مشاور یکم .، 1362. پیش نویس برنامه جامع شیلات و ابزیان تشکیلات شمال ( وضع گذشته و موجود). وزارت کشاورزی و عمران روستایی ، معاونت شیلات و ابزیان،214 صفحه.##Adeli, A.,and Namdar, M.,2015. The Iranian Caviar and its Substitutes in the World Market, Ecopersia, 3 (1), 933-944.##Bledsoe, G.E., Bledsoe, C.D. and Rasco, B..2003. Caviars and Fish Roe Products. Critical Reviews in Food Science and Nutrition.; 43: 317-356. Doi:10.1080/10408690390826545##Caspian Environment Programme .,2010.Caspian Sea State of the Environment 2011.Report by the interim Secretariat of the Framework Convention for the Protection of the Marine Environment of the Caspian Sea and the Project Coordination Management Unit of the “CaspEco” project.102P.##CITES., 2000. Acipenseriformes. Document AC.16.7.2. 16th meeting of the CITES Animals Committee. 11–15 Dec. 2000. CITES, Shepardstown, USA.##FAO.,2016.The State Of World Fisheries And Aquaculture Food And Agriculture Organization Of The United Nations, Fisheries and Aquaculture Department, ROME, 214P.##FAOSTAT.,2016.Global Capture Production 1950-2016, http://www.fao.org/fishery/statistics/global-capture-production/query/en, Cited 13 March, 2016. ##Khodorevskaya, R.P., Dovgopol, G.F. Zhuravleva., O.L. and Vlasenko. A.D., 1997. Present status of commercial stocks of sturgeons in the Caspian Sea basin. In: Birstein, V.J., J.R. Waldman and W.E. Bemis eds. Sturgeon Biodiversity and Conservation. Kluwer Academic Publishers, Dordrecht:209- 219. Doi:10.1023/A:1007381418332.##Pourkazemi, M.,2006. Caspian Sea Sturgeon Conservation and Fisheries: Past, Present and Future. Journal of Applied Ichthyology.22 (1):12-16. Doi:10.1111/j.1439 0426.2007.00923.x.##Ruban,G,I. and Khodorevskaya,R,P.,2011. Caspian Sea sturgeon fishery: a historic overview. Journal of Applied Ichthology,27:199-208.Doi:10.1111/j.1439-0426.2011.01725.x.##Shadrina, E.,2007. The great Caspian Caviar game. Security index: Journal of the Russian center for policy studies (PIR center), Issue: 1 (81), vol 13: 55-78.(published online 25 Apr 2012).## ##