fa مقاله علمی – پژوهشی:‌ تغییرات رشد، زنده‌مانی و برخی شاخص‌های فیزیولوژیک آرتمیای دریاچه ارومیه (Artemia urmiana) در مواجهه با سمیت مزمن حشره‌کش سایپرمترین فيزيولوژي آبزيان فيزيولوژي آبزيان پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">با توجه به مصرف حشره‌کش سایپرمترین در کشاورزی استان آذربایجان‌غربی و احتمال ورود آن به دریاچه ارومیه، مطالعه حاضر با هدف ارزیابی اثر سم سایپرمترین بر رشد، زنده‌مانی و برخی شاخص‌های فیزیولوژیک </span></span></span><i><span dir="LTR" style="color:black">Artemia urmiana</span></i><i> </i><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">انجام گرفت. </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">بدین منظور، ابتدا غلظت کشندگی متوسط (</span></span></span><span dir="LTR" style="color:black">LC₅₀</span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">) سایپرمترین برای ساعت‌های 24، 48 و 96 در</span></span></span> <span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">مراحل ناپلی، متاناپلی و بالغین با استفاده از آزمون پروبیت به‌دست آمد. میانگین غلظت‌های </span></span></span><span dir="LTR" style="color:black">LC₅₀</span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black"> 96 ساعته به‌ منظور بررسی اثر سمیت مزمن استفاده شد. در ادامه ناپلی‌ها در قالب 4 تیمار شامل گروه شاهد، 25 درصد </span></span></span><span dir="LTR" style="color:black">LC₅₀</span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">، 50 درصد </span></span></span><span dir="LTR" style="color:black">LC₅₀</span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black"> و 100 درصد </span></span></span><span dir="LTR" style="color:black">LC₅₀</span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black"> به مدت 15 روز پرورش داده شدند. در پایان آزمایش شاخص‌های رشد، زنده‌مانی، فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی و گوارشی کل بدن سنجیده شدند. </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">نتایج نشان داد غلظت‌های مختلف سایپرمترین باعث کاهش رشد و زنده‌مانی در آرتمیای دریاچه ارومیه شد (05/0<i>></i></span></span></span><i><span dir="LTR" style="color:black">p</span></i><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">) و میزان این کاهش به سن آرتمیا و مدت زمان مواجهه بستگی داشت. بیشترین کاهش رشد و زنده‌مانی مراحل مختلف زندگی </span></span></span><i><span dir="LTR" style="color:black">A.</span></i><span dir="LTR" style="color:black"> <i>urmiana</i></span><i> </i><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">در گروه</span></span></span> <span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">100 درصد </span></span></span><span dir="LTR" style="color:black">LC₅₀</span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black"> مشاهده شد (05/0<i>></i></span></span></span><i><span dir="LTR" style="color:black">p</span></i><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">). نتایج فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی نشان داد که سایپرمترین منجر به کاهش سطوح سوپراکسید دیسموتاز، کاتالاز و مالون دی‌آلدئید شد (05/0<i>></i></span></span></span><span dir="LTR" style="color:black">p</span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">) اما تغییری در فعالیت گلوتاتیون پراکسیداز مشاهده نشد (</span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">05/0<i><</i></span></span></span><i><span dir="LTR" style="color:black">p</span></i><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">). همچنین فعالیت آنزیم‌های گوارشی لیپاز و آلفا-آمیلاز تحت تاثیر سایپرمترین کاهش یافتند (05/0<i>></i></span></span></span><i><span dir="LTR" style="color:black">p</span></i><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">) اما در فعالیت آلکالین پروتئاز اختلاف معنی‌داری مشاهده نشد (</span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">05/0<i><</i></span></span></span><i><span dir="LTR" style="color:black">p</span></i><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">). به طور کلی، می‌توان بیان کرد که حشره‌کش سایپرمترین منجر به کاهش رشد، زنده‌مانی و کاهش فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی و گوارشی در<i> </i></span></span></span><i><span dir="LTR" style="color:black">A. urmiana</span></i><i> </i><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black">شد.</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" compset="" style="font-family:"><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:16.0pt"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Regarding the use of cypermethrin insecticide in agriculture in West Azerbaijan and the</span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"> possibility of</span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"> its entry into the Urmia Lake, the present study was conducted to investigate the effect of cypermethrin on growth, survival, and some physiological parameters of <i>Artemia</i> <i>urmiana</i></span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">. For this purpose, the LC50 of cypermethrin for 24, 48, and 96 hours in the nauplii, post-larva, and adult stages were obtained using the probit test.</span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"> The average LC₅₀ of 96 hours was used to study the effect of chronic toxicity</span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">. </span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Then, the Naplii was cultured in 4 treatments including the control group, 25% LC₅₀, 50% LC₅₀, and 100% LC₅₀ for 15 days.</span></span></span> <span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">At the end of the experiment, growth, survival, antioxidant enzymes activity</span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">,</span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"> and digestive enzymes activity </span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">of the whole body </span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">were </span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">evaluated. </span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">The results showed that different concentrations of cypermethrin decreased the growth and survival of <i>A. urmiana </i>(<i>p<</i>0.05) and the amount of this decrease depended on the age of Artemia and the exposure duration.</span></span></span> <span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">The highest </span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">decrease in </span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">growth and survival </span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">of different life stages of <i>A.</i> <i>urmiana</i> </span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">was observed in the </span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">100% LC₅₀group</span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">.</span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"> The results of antioxidant enzymes activity showed that cypermethrin decreased the levels of superoxide dismutase, catalase, and malondialdehyde (</span></span></span><i><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">p</span></span></span></i><i><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"><</span></span></span></i><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">0.05), but there was no change in the activity of glutathione peroxidase (</span></span></span><i><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">p</span></span></span></i><i><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">></span></span></span></i><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">0.05). Also, the activities of lipase and alpha-amylase enzymes were decreased (<i>p<</i>0.05), but no significant difference was observed in the alkaline protease activity (</span></span></span><i><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">p</span></span></span></i><i><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">></span></span></span></i><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">0.05). </span></span></span><span lang="EN" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">In conclusion, the cypermethrin insecticide decreased the growth, survival, and antioxidant and digestive enzymes activities in <i>A.</i> <i>urmiana</i>.</span></span></span><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:14.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:"><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span><br> <br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><span lang="FA" dir="RTL" style="font-family:"Times New Roman","serif""></span></span></span></span></span></div> حشره‌کش سایپرمترین, رشد, آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی, آنزیم‌های گوارشی, Artemia urmiana Cypermetherin insecticide, Growth, Antioxidant enzymes, Digestive enzymes, Artemia urmiana 95 108 http://isfj.ir/browse.php?a_code=A-10-1702-8&slc_lang=fa&sid=1 Rahimollah Bakhtiari رحیم‌اله بختیاری rahim.bakhtiari9@gmail.com 100319475328460036121 100319475328460036121 No Urmia University دانشگاه ارومیه Kourosh Sarvi Moghanlou کوروش سروی مغانلو k.sarvimoghanlou@urmia.ac.ir 100319475328460036122 100319475328460036122 Yes Urmia University دانشگاه ارومیه Behrooz Atashbar Kangarloei بهروز آتشبار کنگرلوئی atashbarb@gmail.com 100319475328460036123 100319475328460036123 No Urmia University دانشگاه ارومیه Ahmad Imani احمد ایمانی a.imani@urmia.ac.ir 100319475328460036124 100319475328460036124 No Urmia University دانشگاه ارومیه Mojtaba Pourahad Anzabi مجتبی پوراحد انزابی adel.porahad@yahoo.com 100319475328460036125 100319475328460036125 No Urmia University دانشگاه ارومیه