1- گروه شیلات، دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران
چکیده: (188 مشاهده)
نانولیپوزومها به عنوان سیستمهای حامل با توانایی بالا در محصورسازی، انتقال و رهایش کنترلشده ترکیبات فعال، جایگاه ویژهای در زمینه دارویی، غذایی و آرایشی-بهداشتی پیدا کردهاند. با اینحال، حساسیت ساختاری این نانوساختارها در برابر عوامل محیطی سبب کاهش پایداری فیزیکی و شیمیاییو محدودیت در استفاده گسترده آنها میشود. در سالهای اخیر، استفاده از ترکیبات زیستی دریایی به عنوان پوششدهندههای محافظ، یک راهکار نوآورانه برای غلبه بر این چالشها مطرح شده است. ترکیبات زیستی دریایی نظیر کیتوزان، آلژینات، کلاژن، ژلاتین و فوکوئیدان به دلیل ساختارهای بیولوژیک پیچیده، زیستسازگاری بالا و خواص عملکردی متنوع از جمله فعالیت آنتیاکسیدانی، ضد میکروبی و توانایی تشکیل شبکههای محافظتکننده، در پوششدهی نانولیپوزومها نقش کلیدی دارند. این ترکیبات با ایجاد لایههای محافظ و مقاوم روی سطح نانولیپوزومها، تخریب ناشی از عوامل محیطی را به حداقل میرسانند و موجب افزایش پایداری ساختاری و عملکردی میشوند. علاوهبراین، بهرهگیری از پوششهای زیستی چندلایه میتواند به بهبود ویژگیهای آزادسازی دارو از نانولیپوزومها و فراهمسازی رهایش زمانبندیشده و هدفمند ترکیبات فعال کمک شایانی نماید. در داروسازی، نانولیپوزومهای پوششدهیشده با ترکیبات زیستی دریایی، امکان انتقال داروهای حساس را با حفظ اثربخشی و افزایش دسترسی زیستی فراهم میآورند. در صنایع غذایی استفاده از این نانوساختارها، پایداری و ارزش غذایی ترکیبات را در شرایط سخت فرآوری و نگهداری تضمین میکند. در حوزه آرایشی-بهداشتی این فناوری منجر به طراحی محصولات پیشرفته با ماندگاری بیشتر و اثرات تقویتی بر پوست و مو میشود. در مطالعه مروری حاضر، ترکیبات زیستی دریایی مورداستفاده در پوششدهی نانولیپوزومها با تاکید بر مشخصات ساختاری، خواص عملکردی و مکانیسمهای بهبود پایداری و رویکردهای نوین در طراحی پوششهای زیستی چندلایه به طور جامع بررسی شده است.
Rostami Z, Esmaeili M. Application of marine biopolymers for coating nanoliposomes to improve physicochemical properties and enhance stability: A review. isfj 2026; 34 (6) :17-40 URL: http://isfj.ir/article-1-2868-fa.html
رستمی زینب، اسمعیلی خاریکی مینا. مقاله مروری: کاربرد ترکیبات زیستی دریایی برای پوششدهی نانولیپوزومها با هدف بهبود خصوصیات فیزیکوشیمیایی و افزایش پایداری: مقاله مروری. مجله علمي شيلات ايران. 1404; 34 (6) :17-40
با کسب مجوز از دفتر کمیسیون بررسی نشریات علمی وزارت علوم، تحقیات و فنآوری مجله علمی شیلات بصورت آنلاین می باشد و تعداد محدودی هم به چاپ می رساند. شماره شاپای جدید آن ISSN:2322-5998 است